Абылай ханның ішкі және сыртқы саясаты — Lesson Plan, History of Kazakhstan, Grade 7
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Қазақстан тарихы: XVIII ғасырдағы Қазақ хандығы
|
| Lesson title |
Абылай ханның ішкі және сыртқы саясаты
|
| Class |
7
|
| Lesson objectives according to program |
7.3.1.2 Қазақ хандығының ішкі саяси жағдайын талдау 7.3.2.3 Абылай ханның ішкі және сыртқы саясатын бағалау
|
| Lesson objectives |
Оқушылар Абылай хан тұсындағы Қазақ хандығының ішкі саяси жағдайын сипаттайтын негізгі ұғымдарды біледі.
Оқушылар Абылай ханның ішкі саясатының негізгі бағыттары мен нәтижелерін біледі.
Оқушылар Абылай ханның Ресей және Цин империясымен жүргізген сыртқы саясатының ерекшеліктерін біледі.
|
| Values |
Ел бірлігі мен тәуелсіздігін қадірлеу: Абылай ханның ру-тайпаларды біріктіруге және хандықтың дербестігін сақтауға бағытталған әрекеттерін талдау арқылы оқушылар ортақ мүддені бағалайды. Тарихи шешімдерге дәлелмен баға беру жауапкершілік пен азаматтық ұстанымды қалыптастырады.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуды тексереді және сыныпты жұмысқа дайындайды.
Абылай ханның портретін көрсетіп: «Бұл тарихи тұлға туралы не білесіңдер? Оның дәуірінде Қазақ хандығы қандай қиындықтарға тап болды?» деп сұрайды.
|
Оқушылар сабаққа дайындалып, Абылай ханның портретіне сүйеніп бұрынғы білімдерін еске түсіреді. Оқушылар «Абылай хан», «жоңғар шапқыншылығы», «ел бірлігі» сияқты ықтимал жауаптарды ұсынады. | Сабаққа дайындық пен бастапқы ойды айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | Абылай ханның портреті, тақта |
| Тарихи мәселені анықтау 5 минут |
Мәселе қою:
Мәселені ұсынады: «Қазақ хандығы сыртқы қауіп-қатерге тап болып, Ресей мен Цин империяларының ықпалы күшейген жағдайда Абылай хан елдің бірлігі мен дербестігін қалай сақтай алды?».
Сабақтың тақырыбы мен зерттеу мақсатын хабарлайды.
Сыныпқа сұрақтар:
Абылай ханның ішкі саясаты қандай міндеттерді шешуге бағытталуы мүмкін?
Екі ірі көрші мемлекетпен қатынаста қандай жол ұстану қажет болды?
Жауаптар:
Елді біріктіру, хандық билікті күшейту, тыныштықты сақтау.
Тепе-теңдік сақтау, келіссөз жүргізу және дербестікті қорғау.
|
Оқушылар мәселені тыңдап, ықтимал жауаптарын ұсынады. Оқушылар бірінші сұраққа елді біріктіру мен хан билігін күшейтуді, екінші сұраққа екі жақпен келіссөз жүргізіп, дербестікті сақтауды атайды. | Ішкі саясаттың бір міндетін атайды — 1 ұпай; сыртқы саясаттың бір тәсілін түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | Тақта, тарихи карта |
| Жаңа материалды түсіну 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Абылай ханның XVIII ғасырдағы саяси қызметін қысқаша түсіндіреді: хандықтағы бытыраңқылықты азайтуға, ру-тайпаларды ортақ билікке топтастыруға және ел қорғанысын нығайтуға ұмтылғанын атап өтеді.
Ішкі саясаттағы негізгі бағыттарды түсіндіреді: хан билігін нығайту, ел бірлігін сақтау, көшіп-қону мен шаруашылық тіршіліктің қауіпсіздігін қамтамасыз ету.
Сыртқы саясатта Ресеймен және Цин империясымен байланыс орнатып, келіссөздер мен елшілік қатынастарды пайдалану арқылы маневр жасағанын түсіндіреді.
Тарихи картаны пайдаланып, көрші мемлекеттер мен Қазақ хандығының орнын көр…
|
Оқушылар түсіндіруді тыңдап, негізгі ұғымдар мен бағыттарды дәптерге жазады. Оқушылар картадан Қазақ хандығын, Ресей мен Цин империясын көрсетіп, Абылай ханның саясатының мақсатын түсіндіреді. | Ішкі саясаттың екі бағытын атайды — әрқайсысы үшін 1 ұпай; сыртқы саясаттың мақсатын түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | Оқулық, тарихи карта, дәптер |
| Көрнекі материалды талдау 6 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Көрнекі материалды көрсетіп, оқушыларға ішкі және сыртқы саясатқа қатысты деректерді екі топқа ажыратуды тапсырады.
Тапсырма шартын түсіндіреді: әр дерекке сәйкес саясат бағытын анықтап, Абылай ханның мақсаты туралы бір қорытынды жазу.
Қажет болған жағдайда деректердің тарихи мәнін түсіндіретін бағыттаушы сұрақ қояды.
Slide 1 — Абылай ханның ішкі және сыртқы саясаты
Slide 2 — Абылай хан билеген кезде Қазақ хандығына Ресей де, Цин де ықпал еткісі келді.
Slide 3 — Сабақ соңында оқушылар:
Slide 4 — Ішкі саясатты жіктеу
Slide 5 — Сыртқы саясатты жіктеу
Slide 6 — Абылайдың Ресей және Цин империяларымен қатар жүргізген саясаты хандықтың дербестігін сақ…
Slide 7 — Деректерді талдау
Slide 8 — Мақсатты негіздеу
Slide 9 — Негізгі қорытындылар
Slide 10 — Еске түсіріп жауап беріңдер
|
Оқушылар көрнекі материалдағы мәліметтерді оқиды, ішкі және сыртқы саясатқа қатысты тұстарды жіктейді. Оқушылар Абылай ханның мақсаты ел бірлігі мен хандықтың дербестігін сақтау болғанын қорытындылайды. | Деректерді дұрыс жіктеу — 2 ұпай; дерекке сүйеніп қорытынды жасау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | |
| Саяси ұстанымды бағалау 6 минут |
Нұсқаулық:
«Ішкі саясат» және «Сыртқы саясат» атаулары бар карточкаларды таратады.
Ойын тәртібін түсіндіреді: мұғалім тарихи әрекетті оқиды, топтар оны тиісті бағытқа жатқызып, таңдауын бір дәлелмен негіздейді.
Әрекеттерді ұсынады: ру-тайпаларды біріктіруге ұмтылу; хан билігін күшейту; Ресеймен байланыс жүргізу; Цин империясымен келіссөз жасау; елдің дербестігін сақтау.
Ойын соңында дұрыс жіктеуді нақтылап, қысқаша қорытынды жасайды.
|
Оқушылар топпен карточкаларды тиісті бағытқа көтереді және таңдауын дәлелдейді. Оқушылар ру-тайпаларды біріктіру мен хан билігін күшейтуді ішкі саясатқа, Ресей және Цинмен байланыстарды сыртқы саясатқа жатқызады. | Әрекеттерді дұрыс жіктеу — 3 ұпай; бір дәлелді түсінікті келтіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Жеке тапсырманы орындау 7 минут |
Нұсқаулық:
Жеке тапсырманы таратады: «Абылай ханның ішкі және сыртқы саясатының әрқайсысына екі мысал жаз. Әр саясат бағытының Қазақ хандығына ықпалын бір сөйлеммен түсіндір. Соңында: “Абылай ханның саясаты хандықтың дербестігін сақтауға қаншалықты нөлден үшке дейінгі шкалаар дээр үү?” деген сұраққа баға беріп, тарихи дәлел келтір.».
Хариултанд ашиглах шалгуурыг сануулж, сурагчдыг бие даан ажиллахад чиглүүлнэ.
|
Оқушылар тапсырманы жеке орындайды. Оқушылар ішкі және сыртқы саясатқа екі-екіден мысал келтіреді, ықпалын түсіндіреді және өз бағасын тарихи дәлелмен негіздейді. | Ішкі саясаттың екі мысалы — 2 ұпай; сыртқы саясаттың екі мысалы — 2 ұпай; ықпалы мен бағасын тарихи дәлелмен түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Көрнекі материалды қарағанда экранға ұзақ үздіксіз қарамай, көзді мезгіл-мезгіл демалдырыңдар. Карточкалармен жұмыс кезінде оларды бір-біріне лақтырмай, оқу құралдарын ұқыпты пайдаланыңдар. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- History of Kazakhstan
- Grade
- Grade 7
- Language
- Kazakh
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →