Әке балаға сыншы (М. Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясы, «Шытырманда» тарауы) — Lesson Plan, Kazakh Literature, Grade 7
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Көркем шығармадағы тұлға және автор шеберлігі
|
| Lesson title |
Әке балаға сыншы (М. Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясы, «Шытырманда» тарауы)
|
| Class |
7
|
| Lesson objectives according to program |
7.1.2.1 әдеби шығармадағы тұлғалық болмысты гуманистік тұрғыдан талдау
7.3.2.1 кейіпкердің жан дүниесін (психологиялық параллелизм, күйініш-сүйініші) ашудағы автор шеберлігіне баға беру
7.2.4.1 шығармадағы көркемдегіш құралдардың (символ, синекдоха, қайталау түрлері: эпифора, анафора, аллитерация, ассонанс, риторикалық сұрақ, арнау) қолданысын талдау
|
| Lesson objectives |
Оқушылар «Шытырманда» тарауындағы әке мен бала бейнелерінің тұлғалық болмысын гуманистік тұрғыдан талдайды.
Оқушылар кейіпкердің күйініш-сүйініші мен жан дүниесін ашудағы автор шеберлігін түсіндіреді.
Оқушылар тараудан символ, қайталау, дыбыстық үндестік және риторикалық сұрақ үлгілерін танып, олардың көркемдік қызметін түсіндіреді.
|
| Values |
Әке мен бала арасындағы сыйластық пен жауапкершілікті кейіпкерлер әрекетін талдау арқылы бағалайды.
Өзгенің сезімін түсініп, пікірді мәтінге сүйеніп дәлелдеуге дағдыланады.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Сабаққа назар аудару 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақ тақырыбы мен мақсаттарын таныстырып, қажетті құралдарын дайындауды сұрайды.
|
Оқушылар сабаққа дайындалып, қажетті құралдарын үстел үстіне қояды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын тыңдайды. | Сабаққа дайындықты толық орындау — 1 ұпай. Тақырып пен мақсатты дұрыс атау — 1 ұпай. Ең көбі — 2 ұпай. | тақта, оқулық, дәптер |
| Тақырыпқа болжам жасау 5 минут |
Мәселе қою:
«Әке балаға сыншы» деген сөздің мағынасын сұрап, тарау атауымен байланыстырады.
«Әке баласының болмысын қалай таниды? Абай мен әкесі арасындағы қарым-қатынаста қандай сын мен үміт байқалуы мүмкін?» деген сұрақтарды қояды.
Жауаптар:
Әке баласының мінезі мен қабілетін байқап, ақыл-бағыт береді.
Әке баласының әрекетін бағалап, оның болашағына үміт артуы мүмкін.
|
Оқушылар «Әке балаға сыншы» тіркесінің мағынасын түсіндіреді. Оқушылар әкенің балаға ықпалы туралы болжам айтып, сұрақтарға «ақыл береді», «мінезін бағалайды», «болашағына бағыт береді» деген жауаптар ұсынады. | Тіркестің мағынасын дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Болжамды тақырыппен байланыстыру — 1 ұпай. Ең көбі — 2 ұпай. | тақта, тақырып жазылған қағаз |
| Тарауды таныстыру 7 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Таныстырылым арқылы М. Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясының «Шытырманда» тарауына қатысты қысқаша мәлімет береді.
Тараудағы әке мен бала қатынасын, Абайдың тұлғалық болмысын және кейіпкер жан дүниесін талдауға назар аудартады.
Символ, психологиялық параллелизм, қайталау, дыбыстық үндестік және риторикалық сұрақ ұғымдарын қысқаша түсіндіреді.
Slide 1 — Әке балаға сыншы
Slide 2 — Ата мен бала бір дауға тап болды: әкесі ел дәстүрін жақтаса, баласы әділетсіздік көрген а…
Slide 3 — Осы сабақтың сұрағынан туындайтын мақсаттар:
Slide 4 — «Шытырманда» — Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясындағы тарау; талдаудың төвд нь…
Slide 5 — Авторын ур чадварыг дүрийн сэтгэлийг шууд нэрлэснээр бус, үг, үйлдэл, дотоод мэдрэмжээр х…
Slide 6 — Әке ба балын байр суурийг харьцуул: тухайн үйл явдалд тэд юуг чухалчилж, ямар үндэслэлээр…
Slide 7 — Дүрийн мэдрэмжийг байгалийн байдалтай зэрэгцүүлсэн бол байгалийн зураг сэтгэлийн хөдөлгөө…
Slide 8 — Хүний байр суурь: дүрийн зан чанарыг үйлдэл, үг, бусдад хандсанаар нь үнэл.
Slide 9 — Хоёр дүрийн хүн чанарыг үнэлэхэд үйлдэл, үг, бусдад хандсан хандлагаас аль нь илүү нотолг…
Slide 10 — «Шытырманда» тарауны үйл явдал болон дүрүүдийн үг, үйлдлийг ашиглан хүн чанарын үнэлгээ х…
|
Оқушылар таныстырылымды қарап, негізгі мәліметтерді дәптерге жазады. Оқушылар әке мен бала қарым-қатынасына және көркемдік тәсілдерге қатысты негізгі ұғымдарды атайды. | Тарау туралы екі деректі дұрыс атау — 2 ұпай. Көркемдік тәсілдердің кемінде екеуін дұрыс атау — 2 ұпай. Ең көбі — 4 ұпай. | |
| Мәтін бойынша талдау 8 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
«Шытырманда» тарауында Абайдың қандай тұлғалық қасиеттері көрінеді?
Әке мен баланың қарым-қатынасы кейіпкерлердің іс-әрекеті мен сөзінен қалай танылады?
Кейіпкердің күйініш-сүйініші мен жан дүниесін ашуда автор қандай суреттеу тәсілдерін ашигласан?
Мәтіннен көркемдегіш құралдың бір үлгісін тауып, оның әсерийг тайлбарлаарай.
Жауаптар:
Абайдың байқағыштығы, ойшылдығы және әділетке ұмтылысы байқалады; жауап мәтін дәлелімен негізделеді.
Қарым-қатынас әкенің бағалауы мен баланың әрекеті, сөзі арқылы ашылады.
Автор психологиялық параллелизм, кейіпкер сезімін суреттеу және көркем детальдар…
|
Оқушылар мәтінге сүйеніп сұрақтарға жауап береді. Оқушылар Абайдың қасиеттерін атайды, әке мен бала қатынасын түсіндіреді және көркемдік тәсілге мысал келтіріп, оның қызметін талдайды. | Тұлғалық қасиетті мәтін дәлелімен атау — 1 ұпай. Кейіпкерлер қатынасын түсіндіру — 1 ұпай. Автор тәсілін анықтап, қызметін түсіндіру — 2 ұпай. Ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, тарау мәтіні, дәптер |
| Көркемдік құралдар ойыны 7 минут |
Нұсқаулық:
«Тәсілді таны» ойынын ұйымдастырады: топтарға көркемдік құрал атаулары мен мәтіннен алынған қысқа мысалдар жазылған карточкаларды таратады.
Карточкаларды символ, синекдоха, анафора, эпифора, аллитерация, ассонанс және риторикалық сұрақ атауларымен сәйкестендіріп, бір мысалдың әсерін түсіндіруді тапсырады.
Топтардың жауабын тыңдап, мәтінге сүйеніп дәлелдеуді еске салады.
|
Оқушылар топта карточкаларды көркемдік құралдармен сәйкестендіреді. Оқушылар кемінде бір сәйкестікті мәтінге сүйеніп түсіндіреді және топтың ортақ жауабын ұсынады. | Екі мысалды дұрыс сәйкестендіру — 2 ұпай. Бір мысалдың көркемдік қызметін түсіндіру — 1 ұпай. Ең көбі — 3 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Мәтінмен және қағаз материалдармен жұмыс істегенде құралдарды ұқыпты пайдаланып, бір-біріне кедергі жасамау керек. Топтық талқылау кезінде өзгенің пікірін құрметтеп, сыныпта қауіпсіз қозғалыс тәртібін сақтау қажет. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Kazakh Literature
- Grade
- Grade 7
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Humanitarian
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.