English

Асқорыту үдерісі және ферменттердің рөлі — Lesson Plan, Biology, Grade 9

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Ас қорыту жүйесі
Lesson title
Асқорыту үдерісі және ферменттердің рөлі
Class
9
Lesson objectives according to program
9.1.2.2 Ас қорыту үдерісіндегі органикалық заттар мен сәйкес ферменттердің арасындағы байланысты орнату
Lesson objectives
Оқушылар көмірсулар, нәруыздар мен майлардың ас қорытуда ыдырауын біледі.
Оқушылар көмірсуларды, нәруыздарды және майларды ыдырататын ферменттерді біледі.
Оқушылар органикалық заттар мен сәйкес ферменттер арасындағы байланысты түсіндіреді.
Values
Ғылыми деректерді салыстырып, қорытынды жасауда жауапкершілік пен ұқыптылық танытады.
Ас қорыту жүйесінің қызметін түсіну арқылы денсаулықты күтуге мән береді.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
5 минут
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
«Тағам ағзада қалай ыдырайды?» деген сұрақ қойып, сабақ тақырыбына жетелейді.
Оқушылар сабаққа дайындалады. Оқушылар тағамның ағзада қорытылуы туралы бастапқы ойларын айтады. Сабаққа дайындықты қамтамасыз ету — 1 ұпай. Тақырыпқа қатысты орынды болжам айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, бор, дәптерлер
Ас қорыту мәселесін анықтау
6 минут
Мәселе қою:
«Неліктен нанды ұзақ шайнағанда оның дәмі тәттілене бастайды?» деген мәселе ұсынады.
«Тағам құрамындағы ірі органикалық молекулалар ағзаға сіңуі үшін қалай өзгеруі керек?» деп сұрайды.
Сыныпқа сұрақтар:
Тағам құрамында қандай негізгі органикалық заттар болады?
Оларды ыдыратуға не көмектеседі?
Жауаптар:
Көмірсулар, нәруыздар және майлар.
Ас қорыту ферменттері.
Оқушылар нанның тәтті дәмінің пайда болуын сілекейдегі ферменттердің көмірсуларға әсерімен байланыстырады. Оқушылар тағамдағы негізгі органикалық заттарды атайды: көмірсулар, нәруыздар және майлар; оларды ферменттер ыдыратады деп жауап береді. Нанның тәттіленуін фермент әсерімен байланыстыру — 1 ұпай. Үш органикалық затты атау — 1 ұпай. Ферменттердің қызметін атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. нанның суреті, тақта, дәптерлер
Ферменттерді түсіндіру
10 минут
Жаңа материалды түсіндіру:
Ас қорыту ферменттері күрделі органикалық заттарды қарапайым, сіңірілетін молекулаларға дейін ыдырататынын түсіндіреді.
Амилаза көмірсуларды қарапайым қанттарға, протеаза нәруыздарды аминқышқылдарына, липаза майларды май қышқылдары мен глицеринге ыдырататынын түсіндіреді.
Ферменттердің белгілі бір затқа таңдамалы әсер ететінін және ас қорыту жүйесінің әр бөлігінде қызмет ететінін мысалдармен сипаттайды.
Оқушылар амилаза көмірсуларға, протеаза нәруыздарға, липаза майларға әсер ететінін жазады. Оқушылар әр ферменттің ыдырату өнімдерін атайды: қарапайым қанттар, аминқышқылдары, май қышқылдары мен глицерин. Үш ферментті сәйкес органикалық затпен дұрыс байланыстыру — әрқайсысына 1 ұпай. Үш ыдырау өнімін дұрыс атау — әрқайсысына 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. оқулық, тақта, ферменттер мен заттар жазылған сызба
Ферменттерді сәйкестендіру ойыны
7 минут
Нұсқаулық:
«Ферментті тап» ойынын ұйымдастырады: топтарға көмірсу, нәруыз, май және фермент атаулары жазылған карточкалар таратады.
Әр топқа затты сәйкес ферментпен және ыдырау өнімімен байланыстырып, сәйкестігін түсіндіруді тапсырады.
Топтардың жауаптарын тексеріп, дұрыс сәйкестіктерді нақтылайды.
Оқушылар топта карточкаларды сәйкестендіреді: көмірсу — амилаза — қарапайым қанттар; нәруыз — протеаза — аминқышқылдары; май — липаза — май қышқылдары мен глицерин. Оқушылар таңдауларын дәлелдейді. Үш затты тиісті ферментпен дұрыс сәйкестендіру — әрқайсысына 1 ұпай. Ыдырау өнімдерін дұрыс көрсету — 1 ұпай. Топтық дәлелді жауап — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Жеке тапсырманы орындау
7 минут
Тапсырма орындау:
Оқушыларға кестені толтыру тапсырмасын береді: «Органикалық зат — оны ыдырататын фермент — ыдырау өнімі» бағандарын толтырыңдар.
Жауаптарын оқулықтағы мәліметпен салыстыруды және бір мысалды ауызша түсіндіруді ұсынады.
Оқушылар көмірсу, нәруыз және майға қатысты кестені жеке толтырады. Оқушылар көмірсу—амилаза—қарапайым қанттар, нәруыз—протеаза—аминқышқылдары, май—липаза—май қышқылдары мен глицерин байланыстарын жазады. Әр органикалық затты ферментпен дұрыс сәйкестендіру — 1 ұпайдан, барлығы 3 ұпай. Әр ыдырау өнімін дұрыс жазу — 1 ұпайдан, барлығы 3 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай.
Білімді тексеру
6 минут
Тексеру жұмысы:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады: «Көмірсуларды қандай фермент ыдыратады?», «Нәруыздардың ыдырау өнімі қандай?», «Майларды ыдырататын ферментті атаңдар», «Майлар қандай заттарға дейін ыдырайды?».
Жауаптарды жинап, дұрыс нұсқаларын атап өтеді.
Оқушылар сұрақтарға жеке жауап береді: амилаза; аминқышқылдары; липаза; май қышқылдары мен глицерин. Әр сұраққа дұрыс жауап — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Рефлексия
4 минут
«Өз шелегіңді таңда» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы өз аватарын сабаққа деген сезімі сәйкес шелекке апарады.
Оқушылар «Өз шелегіңді таңда» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Бір дұрыс зат–фермент байланысын атау — 1 ұпай. Өз оқуына қатысты нақты қорытынды немесе сұрақ айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Карточкалармен жұмыс кезінде оларды ауызға салмаңдар және сыныпта жүгірмеңдер. Ас қорыту туралы талқылауда денсаулыққа қатысты жеке мәліметтерді құрметтеп, тағам үлгілерін тек мұғалімнің рұқсатымен қолданыңдар.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Biology
Grade
Grade 9
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.