Фотосинтездің жарық кезеңі. Фотофосфорлану — Lesson Plan, Biology, Grade 11
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Фотосинтез және энергия алмасу
|
| Lesson title |
Фотосинтездің жарық кезеңі. Фотофосфорлану
|
| Class |
11
|
| Lesson objectives according to program |
11.1.2.2 фотосинтездің жарық кезеңінде өтетін үдерістерді түсіндіру
|
| Lesson objectives |
Оқушы фотосинтездің жарық кезеңінің негізгі үдерістерін біледі.
Оқушы фотожүйе, хлорофилл, электрон тасымалдау тізбегі, АТФ және НАДФ·Н ұғымдарын біледі.
Оқушы циклдік және циклдік емес фотофосфорланудың айырмашылықтарын біледі.
Оқушы жарық кезеңінің сызбасын талдап, АТФ пен НАДФ·Н түзілу жолын түсіндіре алады.
|
| Values |
Ғылыми дәлдік: оқушылар биологиялық үдерістерді дәлелдер мен себеп-салдарлық байланыстар арқылы түсіндіреді.
Ынтымақтастық және жауапкершілік: топтық талқылауда өз пікірін негіздеп, басқа оқушылардың жауаптарын құрметтейді.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен сәлемдесіп, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын таныстырады.
«Өсімдік жарық энергиясын жасуша пайдаланатын энергияға қалай айналдырады?» деген бастапқы сұрақ арқылы қызығушылық оятады.
|
Оқушылар сабаққа дайындалады және оқу мақсаттарын дәптерге жазады. Оқушылар бастапқы сұраққа өз болжамдарын ұсынады: жарық энергиясы фотосинтез барысында АТФ пен НАДФ·Н құрамындағы химиялық энергияға айналады. | Сабақ мақсатын дұрыс анықтайды — 1 ұпай. Бастапқы болжамын ғылыми тұрғыдан негіздейді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер, оқулық |
| Жарық кезеңі мәселесі 5 минут |
Мәселе қою:
Хлоропласттың тилакоидтық мембранасында жарық энергиясы қалайша АТФ пен НАДФ·Н түзілуіне жұмсалатынын проблемалық сұрақ ретінде ұсынады.
«Неліктен жарық кезеңінде оттек бөлінеді, ал көмірқышқыл газы тікелей пайдаланылмайды?» деген сұрақ қояды.
Оқушылардың болжамдарын тыңдап, оларды жаңа материалды зерттеу міндетімен байланыстырады.
|
Оқушылар мәселені талқылайды. Оқушылар жарық кезеңінде судың ыдырауы нәтижесінде оттек бөлінетінін, ал көмірқышқыл газының кейінгі қараңғы кезеңде пайдаланылатынын болжап жауап береді. | Проблемалық сұраққа жауап болжамын ұсынады — 1 ұпай. Жарық және қараңғы кезеңдердің айырмашылығын атайды — 1 ұпай. Себеп-салдарлық байланыс құрады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | хлоропласт құрылысының суреті, тақта |
| Жарық реакцияларын түсіндіру 9 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Фотожүйе I, фотожүйе II, хлорофилл және тилакоидтық мембрананың қызметін түсіндіреді.
Фотожүйе II-де судың фотолизі жүріп, электрондар, протондар және оттек түзілетінін көрсетеді: 2H₂O → 4H⁺ + 4e⁻ + O₂.
Электрондардың тасымалдау тізбегі арқылы қозғалуынан протондық градиент түзілетінін түсіндіреді.
АТФ-синтаза протондардың кері өту энергиясын пайдаланып, АДФ пен фосфаттан АТФ түзетінін түсіндіреді.
Фотожүйе I-де электрондардың қайта қозып, НАДФ⁺-ты НАДФ·Н-ға дейін тотықсыздандыратынын көрсетеді.
Slide 1 — Фотосинтездің жарық кезеңі: фотофосфорлану
Slide 2 — Жасыл өсімдік жарықта көмірқышқыл газын сіңіріп қана қоймай, оттек бөледі; бұл үдерістің…
Slide 3 — Сабақ соңында сіздер:
Slide 4 — Жарық кезеңінің орны мен негізгі құрылымдары
Slide 5 — Фотожүйе II: судың фотолизі
Slide 6 — Талқылау
Slide 7 — Протондық градиент және АТФ түзілуі
Slide 8 — Фотожүйе I және фотофосфорлану түрлері
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Есте сақтап жауап беріңдер
|
Оқушылар презентациядағы тилакоидтық мембрана сызбасын талдайды. Оқушылар фотолиз теңдеуін және электрондардың тасымалдану ретін дәптерге жазады. Оқушылар АТФ түзілуін протондық градиентпен, ал НАДФ·Н түзілуін электрондардың соңғы қабылдаушысымен байланыстырады. | Фотожүйе II мен фотожүйе I қызметін дұрыс сипаттайды — 2 ұпай. Су фотолизінің өнімдерін толық атайды — 2 ұпай. Электрон тасымалдау тізбегінің рөлін түсіндіреді — 2 ұпай. АТФ-синтаза қызметін түсіндіреді — 1 ұпай. НАДФ·Н түзілуін дұрыс сипаттайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. | |
| Негізгі ұғымдарды талдау 7 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Фотосинтездің жарық реакциялары хлоропласттың қай бөлігінде жүреді?
Фотолиз кезінде қандай заттар түзіледі?
Протондық градиент АТФ түзілуіне қалай әсер етеді?
Циклдік емес фотофосфорланудың соңғы өнімдері қандай?
Циклдік фотофосфорлану кезінде қандай өнім түзілмейді?
Жауаптар:
Тилакоидтық мембранада.
Электрондар, протондар және оттек.
Протондардың АТФ-синтаза арқылы өтуі АТФ түзілуіне энергия береді.
АТФ, НАДФ·Н және оттек.
НАДФ·Н мен оттек түзілмейді; негізінен АТФ түзіледі.
|
Оқушылар сұрақтарға жеке жауап береді, содан кейін жауаптарын жұпта салыстырады. Оқушылар жарық реакцияларының тилакоидтық мембранада жүретінін айтады. Оқушылар фотолиз өнімдерін, протондық градиенттің маңызын және фотофосфорлану түрлерінің өнімдерін атайды. | Бірінші сұраққа дұрыс жауап — 1 ұпай. Екінші сұраққа толық жауап — 1 ұпай. Үшінші сұраққа себеп-салдарлық түсіндірме береді — 2 ұпай. Төртінші және бесінші сұрақтарға дұрыс жауап береді — әрқайсысы 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Фотофосфорлану ойыны 6 минут |
Нұсқаулық:
Сыныпты шағын топтарға бөледі және «Электронның жолын құрастыр» ойынын ұйымдастырады.
Әр топқа фотожүйе, жарық, су, электрон, протондық градиент, АТФ-синтаза, АТФ, НАДФ·Н және оттек атаулары жазылған карточкаларды таратады.
Топтарға карточкаларды жарық кезеңінің дұрыс ретімен орналастыруды және әр қадамды бір сөйлеммен түсіндіруді тапсырады.
Дұрыс реттілікті тексеріп, қате байланыстарды түзетуге бағыттайды.
|
Оқушылар топта карточкаларды дұрыс ретпен орналастырады. Оқушылар электрондардың қозғалысын, протондық градиенттің түзілуін және АТФ пен НАДФ·Н синтезін түсіндіреді. Оқушылар топ мүшелерінің жауаптарын толықтырады. | Карточкаларды дұрыс ретпен орналастырады — 3 ұпай. Электрондар мен протондардың қозғалысын түсіндіреді — 2 ұпай. АТФ, НАДФ·Н және оттек түзілуін дұрыс байланыстырады — 2 ұпай. Топтық түсіндіруге қатысады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Зертханалық құралдар мен жарық көздерін пайдаланғанда мұғалімнің нұсқауын сақтау, электр сымдарына қол тигізбеу және көзді қарқынды жарықтан қорғау қажет. Презентациямен жұмыс кезінде экранға тым жақын отырмай, көзге арналған қысқа үзіліс жасау керек. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Biology
- Grade
- Grade 11
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Phys-math
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
