Көшпелілер – жауынгер халық — Lesson Plan, Kazakh Language and Literature, Grade 5
Create your own lesson plan with AI
Create for free
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Ауызша мәтін құрастыру және қазақ тілінің дыбыстық жүйесі
|
| Lesson title |
Көшпелілер – жауынгер халық
|
| Class |
5
|
| Lesson objectives according to program |
5.2.3.1 ауызша мәтіндер құрауда қазақ тіліндегі төл дыбыстардың дыбысталуын, үндестік заңын ескеріп айту.
|
| Lesson objectives |
Оқушылар қазақ тіліндегі төл дыбыстардың дұрыс айтылу ерекшеліктерін біледі.
Оқушылар үндестік заңының ауызша сөйлеудегі қолданысын біледі.
Оқушылар көшпелілердің жауынгер халық ретіндегі сипатын ашатын қысқа ауызша мәтін құрастыруда төл дыбыстар мен үндестік заңын қолдану жолдарын біледі.
|
| Values |
Тарихи мұраға құрметпен қарап, көшпелілердің ерлігі мен ел қорғау дәстүрін бағалайды. Топтық жұмыс барысында бірін-бірі тыңдап, ортақ шешімге жауапкершілікпен келеді.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық ояту 5 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сыныптың сабаққа дайындығын тексереді.
«Көшпелілер – жауынгер халық» тақырыбын таныстырып, көшпелілер туралы білетіндерін еске түсіруге жетелейді.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар көшпелілер туралы білетін мәліметтерін қысқаша айтады. | Сабаққа дайындық пен тақырыпқа қатысты бір орынды ой айту — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 2 ұпай. | тақта, бор, оқушы дәптері |
| Тақырып мәселесін анықтау 5 минут |
Мәселе қою:
«Көшпелілерді неге жауынгер халық деп атаған?» деген сұрақ қояды.
«Жауынгерлер туралы ауызша мәтінді әсерлі әрі түсінікті айту үшін дыбыстарды қалай қолданамыз?» деген мәселені ұсынады.
Оқушылардың жауаптарын сабақ мақсатына байланыстырады.
|
Оқушылар көшпелілердің өмір салты мен ел қорғау дәстүріне сүйеніп жауап береді: олар атқа мінуге машықтанған, жері мен елін қорғаған. Оқушылар төл дыбыстарды анық айту және сөздерді үндестік заңына сай қолдану қажет екенін болжайды. | Бірінші сұраққа мазмұнды жауап — 1 ұпай; екінші сұраққа дыбыстауға қатысты орынды болжам — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, тақырыптық суреттер |
| Жаңа материалды түсіндіру 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Көрсетілім арқылы қазақ тіліндегі төл дыбыстардың айтылу ерекшеліктерін және оларды анық айту қажеттігін түсіндіреді.
Үндестік заңының мәнін түсіндіріп, қосымшаның түбірдің соңғы буынына қарай үйлесетінін мысалмен көрсетеді: «батырлар», «көшпенділер».
«Көшпелілер атқа мініп, елін қорғаған» сөйлеміндегі төл дыбыстар мен үндестікке назар аудартады.
Slide 1 — Көшпелілер – жауынгер халық
Slide 2 — «Батырлар» сөзінде «-лар», ал «көшпенділер» сөзінде «-лер» жалғанады.
Slide 3 — Сабақ соңында
Slide 4 — Төл дыбыстар
Slide 5 — Буын үндестігі
Slide 6 — Ауызша талқылау
Slide 7 — Сөйлемдегі дыбыстар
Slide 8 — Қысқа ауызша мәтін
Slide 9 — Негізгі ойлар
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар көрсетілімді тыңдап, төл дыбыстарды дұрыс айту үлгілерін қайталайды. Оқушылар «батырлар», «көшпенділер» сөздеріндегі буын үндестігін байқап, сөйлемдегі дыбысталуы күрделі сөздерді анықтайды. | Төл дыбыстарды үлгіге сай айту — 2 ұпай; берілген екі сөздегі үндестік заңын дұрыс түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Дыбысталуды жаттықтыру 6 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
«Көшпелілер қандай қасиеттерімен жауынгер халық атанды?».
«Қазақ тіліндегі төл дыбыстарды айтқанда нені ескеру керек?».
«Батырлар елін қорғады» сөйлеміндегі үндестік заңын қалай түсіндіресіңдер?
Жауаптар:
Олар ержүректігімен, атқа міну шеберлігімен және елін қорғауымен жауынгер халық атанды.
Төл дыбыстарды қазақ тіліндегі дұрыс дыбысталу үлгісіне сай анық айту керек.
«Батырлар» сөзінде жуан буынды түбірге жуан жалғау жалғанған.
|
Оқушылар сұрақтарға толық сөйлеммен жауап береді. Оқушылар төл дыбыстарды дұрыс айту және үндестік заңын мысалмен түсіндіру дағдыларын көрсетеді. | Үш сұрақтың әрқайсысына мазмұнды әрі дұрыс жауап — 1 ұпайдан; төл дыбыстарды анық айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, тақта, сөз карточкалары |
| Дыбыс ойыны 6 минут |
Нұсқаулық:
«Дыбысты дәл айт» ойынын ұйымдастырады: оқушыларға «қазақ», «көшпелі», «жауынгер», «ел қорғаушы» сөздерін кезекпен ұсынады.
Әр сөзді анық айтып, буын үндестігіне сай қосымшамен толықтыруды тапсырады; мысалы, «батыр — батырлар», «көшпенді — көшпенділер».
Қате айтылған жағдайда сөзді дұрыс үлгімен қайталап, қысқа кері байланыс береді.
|
Оқушылар ойын тәртібімен сөздерді кезекпен анық айтады. Оқушылар сөздерге үйлесімді қосымшаларды жалғап, үлгілерін түсіндіреді: «батырлар», «көшпенділер». | Берілген төрт сөзді дұрыс әрі анық айту — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай; екі сөзге қосымшаны үндестікке сай жалғау — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Ауызша мәтін құрастыру 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Жұптарға «Көшпелілер – жауынгер халық» тақырыбында 3–4 сөйлемнен тұратын ауызша мәтін құрастыруды тапсырады.
Мәтінде кемінде екі төл дыбысы бар сөз бен үндестік заңына сай жалғанған екі қосымша қолдануды талап етеді.
Жұптарға дайындалуға уақыт беріп, мәтіннің түсініктілігі мен дұрыс дыбысталуына назар аудартады.
|
Оқушылар жұпта 3–4 сөйлемнен тұратын ауызша мәтін құрастырады. Оқушылар мәтінінде төл дыбыстары бар сөздерді қолданып, қосымшаларды үндестік заңына сай жалғайды. Оқушылар жұптасының мәтінін тыңдап, бір нақты ұсыныс айтады. | Тақырыпқа сай 3–4 сөйлем құрастыру — 2 ұпай; кемінде екі төл дыбысы бар сөзді дұрыс қолдану — 2 ұпай; екі қосымшаны үндестік заңына сай жалғау — 2 ұпай; анық әрі түсінікті айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. | |
| Білімді тексеру 5 минут |
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру тапсырмасын ұсынады: «Батыр», «көшпелі», «жауынгерлер» сөздерін дұрыс айту; «батыр» сөзіне үндестік заңына сай көптік жалғауын жалғау; тақырыпқа қатысты бір сөйлемді ауызша айту.
Оқушылардың жауаптарын берілген өлшемдер бойынша тексереді.
|
Оқушылар үш сөзді анық айтады. Оқушылар «батыр» сөзіне дұрыс жалғау жалғап, «батырлар» деп жауап береді. Оқушылар көшпелілердің жауынгерлік қасиеті туралы бір сөйлем құрастырып айтады. | Үш сөзді дұрыс айту — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай; жалғауды үндестік заңына сай қолдану — 1 ұпай; тақырыпқа сай толық сөйлем айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Сабақ барысында сөздерді анық айту үшін асықпай сөйлеңдер, дауысқа күш түсірмеңдер. Көрсетілім мен тақтаға қарағанда дұрыс отырыңдар және оқу құралдарын ұқыпты пайдаланыңдар. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Kazakh Language and Literature
- Grade
- Grade 5
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Humanitarian
Create your own lesson plan with AI
- Built from your topic, subject and grade
- Ready in about a minute
- Free to start
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →
