Күрделі және кері функциялар — Тақырыпты көрнекі түсіндіру. Жаңа материалды түсіндіру: — Presentation
Create your own presentation with AI
Create for free
Preview
Open material
Presentation contents
-
1
Күрделі және кері функциялар
Функциялар композициясын құруды және кері функцияның графикпен байланысын анықтаймыз.
-
2
Әрекеттердің ретін қалай ескеріп, бастапқы бағаға қайта оралуға болады?
Бір заттың бағасын алдымен екі есе арттырып, кейін үш теңгеге азайттық. Әрекеттердің ретін өзгертсек, нәтиже де өзгереді.
-
3
Сабақ соңында сендер орындай аласыңдар
- Күрделі функцияны анықтап, композицияның ішкі және сыртқы функцияларын ажырату.
- Композиция құрып, анықталу облысын ескеріп есептеу.
- Кері функцияны анықтап, берілген функцияның кері функциясын табу.
- Кері функциялар графиктерінің y=x түзуіне қатысты симметриясын түсіндіру.
- Бұл мақсаттар алдыңғы слайдтағы амалдардың орындалу реті туралы сұраққа жауап береді.
- Композицияны құрып, кері функцияны тауып, графиктердің симметриясын түсіндіре аласыңдар.
-
4
Функциялар композициясының орындалу реті
- Композиция реті. Алдымен g қолданылады, содан кейін f: нәтиже f(g(x)) деп жазылады.
- Екі амал. g — ішкі, f — сыртқы функция, өйткені g бірінші орындалады.
- Мысал. g(x)=x+1 және f(x)=2x болса, f(g(x))=2(x+1)=2x+2.
- Рет ауысса. g(f(x)) өрнегінде алдымен f орындалады, сондықтан нәтиже өзгеруі мүмкін.
- Ішкі функцияның нәтижесі сыртқы функцияға беріледі.
-
5
Композицияны есептеу
- Алдымен x мәнінен квадрат түбір аламыз.
- Шыққан нәтижеден 1-ді азайтамыз.
- Нақты сандарда квадрат түбір тек x ≥ 0 кезінде анықталады.
- Сондықтан f(g(x)) = √x − 1, мұнда алдымен g, содан кейін f қолданылады.
-
6
Композиция ретін салыстыру
f(x)=2x және g(x)=x+1 функциялары үшін f(g(x)) пен g(f(x)) өрнектерін салыстырыңдар. Қай композиция үлкен мән беруі мүмкін және бұл нәтиже қалай түсіндіріледі?
-
7
Кері функцияны табу
- Кері әрекет. Кері функция бастапқы функцияның әрекетін кері орындап, бастапқы мәнді қайтарады.
- Айнымалыларды алмастыру. y = 2x − 3 теңдеуінде x пен y-ті алмастырсақ, x = 2y − 3 шығады.
- Кері функция. y-ті жеке қалдырсақ, f⁻¹(x) = (x + 3)/2 аламыз.
- Тексеру. Алдымен f, содан кейін f⁻¹ қолдансақ, бастапқы x мәні қайта шығады.
- Айнымалыларды алмастырып, кері әрекетті теңдеуден шығарамыз.
-
8
Графиктердің симметриясы
Кері функция графигіндегі әр нүктенің координаталары орын ауыстырады: (1; −1) нүктесі (−1; 1) болады.
-
9
- f(g(x)) композициясында алдымен g, содан кейін f қолданылады. Композицияның реті.
- Композицияның анықталу облысы екі функцияның да шарттарын ескеріп анықталады. Анықталу облысы.
- Кері функция бастапқы әрекетті кері орындап, мәнді бастапқы қалпына қайтарады. Кері функция.
- Өзара кері функциялардың графиктері y=x түзуіне қатысты симметриялы. Графиктердің симметриясы.
-
10
Есте сақтап, қолданып көріңдер
- Композиция реті. f(g(x)) өрнегінде алдымен қай функция орындалады, содан кейін қайсысы?
- Анықталу облысы. √(x−1)-ді екі функцияның композициясы етіп құрып, облысын негіздеңдер.
- Кері функция. x пен y-ті алмастыру кері функцияны табуға қалай көмектеседі?
- Кері нүкте. Кері графикте (4; 2) болса, бастапқы графиктегі нүктені анықтаңдар.
- Әр сұраққа жауапты өткен материалдан еске түсіріп негіздеңдер.
Material details
- Material type
- Presentation
Create your own presentation with AI
- Built from your topic, subject and grade
- Ready in about a minute
- Free to start