English

Түбірлес сөздер — Lesson Plan, Kazakh Language, Grade 3

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Сөз құрамы
Lesson title
Түбірлес сөздер
Class
3
Lesson objectives according to program
3.1.2.1* мәтіннің тақырыбы мен берілген суреттер, фото, диаграмма бойынша мәтіннің мазмұнын болжау 3.4.2.1 негізгі түбірге жұрнақтар жалғау арқылы туынды сөз жасау, түбірлес сөздердің мағынасын ажырату
Lesson objectives
Оқушы түбірлес сөздердің ортақ түбірі және мағыналық байланысы болатынын біледі.
Оқушы негізгі түбірге жұрнақ жалғау арқылы туынды сөз жасалу жолын біледі.
Оқушы түбірлес сөздердің мағынасын ажыратады және тақырып пен суретке сүйеніп мәтін мазмұнын болжайды.
Values
Тілдік мұраны құрметтеу және сауатты сөйлеуге жауапкершілікпен қарау қалыптасады. Ойын мен жұптық жұмыста әділдік танытып, сыныптастарының пікірін тыңдайды.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және болжау
7 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Тақтаға «Түбірлес сөздер» тақырыбын және ағаштың суретін көрсетіп, сабақ тақырыбын болжауға бағыттайды.
Сыныпқа сұрақтар:
Сурет пен тақырыпқа қарап, бүгін не туралы сөйлесеміз деп ойлайсыңдар?
Ағаштың түбірі мен сөздің түбірі арасында қандай ұқсастық болуы мүмкін?
Жауаптар:
Оқушылар сөздің түбірі туралы айтады; ағаштың тамыры сияқты сөздің түбірі де сөздің негізгі бөлігі екенін болжайды.
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сурет пен тақырыпты қарап, сабақ мазмұнын болжайды. Оқушылар сұрақтарға «түбірлес сөздер», «сөздің ортақ негізгі бөлігі» деп жауап береді. Сабақ тақырыбын сурет пен атауға сүйеніп болжайды — 1 ұпай. Сөз түбірі мен ағаш тамырының ұқсастығын түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, ағаштың суреті, дәптер
Түбірлес сөзді түсіну
10 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Түбірлес сөздердің ортақ түбірі болатынын және мағыналары өзара байланысты екенін түсіндіреді.
«оқу, оқушы, оқулық» сөздерін жазып, ортақ түбірін — «оқ» бөлігін көрсетеді.
«бас» түбірінен «басшы, бастық» сөздерінің жасалуын көрсетіп, жұрнақтың жаңа сөз жасауға қатысын түсіндіреді.
Түбірлес сөздерді тек әріптері ұқсас сөздермен шатастырмауды ескертеді: олардың мағынасы да байланысты болуы керек.
Сыныпқа сұрақтар:
«Оқу, оқушы, оқулық» сөздерінің ортақ түбірі қандай?
Бұл сөздердің мағыналары қалай байланысады?
Түбірлес сөз болу үшін сөздердің тек дыбысталуы ұқсас болуы жеткілі…
Оқушылар түбірлес сөздердің ортақ түбірі мен мағыналық байланысын біледі. Оқушылар берілген сөздерден ортақ түбірді табады. Оқушылар сұрақтарға «оқ», «бәрі оқу әрекетімен байланысты», «жоқ, мағынасы да байланысты болуы керек» деп жауап береді. Түбірлес сөздердің екі белгісін атайды — әр белгі үшін 1 ұпай. «Оқу, оқушы, оқулық» сөздерінің ортақ түбірін дұрыс көрсетеді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. тақта, оқулық, дәптер
Сөз жасау ойыны
8 мин
Нұсқаулық:
«Сөз бәйгесі» ойынын өткізеді: топтарға «жаз», «өнер», «дос» түбірлері жазылған карточкаларды таратады.
Белгіленген уақытта әр топ берілген түбірден жұрнақ арқылы туынды сөз жасап, мағынасын түсіндіреді.
Әр дұрыс әрі мағынасы түсіндірілген сөз үшін ұпай береді; жылдамдықпен қатар дұрыстық бағаланатынын ескертеді.
Оқушылар топтарға бөлініп, «жаз», «өнер», «дос» түбірлерінен жұрнақ жалғау арқылы туынды сөздер құрайды. Оқушылар сөздерінің мағынасын түсіндіріп, топтық нәтижесін ұсынады. Әр түбірден кемінде бір туынды сөзді дұрыс жасайды — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Бір сөздің мағынасын дұрыс түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Жеке тапсырма
10 мин
Нұсқаулық:
Жеке жұмыс парағын таратып, тапсырмаларды орындау тәртібін түсіндіреді.
Бірінші тапсырмада түбірлес сөздер қатарын тауып, ортақ түбірдің астын сызуды ұсынады: «гүл, гүлші, гүлзар; көл, көлік, көлшік».
Екінші тапсырмада «еңбек» түбірінен жұрнақ арқылы туынды сөз жасауды тапсырады.
Үшінші тапсырмада берілген тақырып пен суретке қарап, мәтіннің мазмұнын бір сөйлеммен болжауды сұрайды.
Оқушылар жұмыс парағындағы сөздерден түбірлес сөздерді анықтап, ортақ түбірін белгілейді. Оқушылар «еңбек» түбірінен туынды сөздер жасап, мағынасын жазады. Оқушылар тақырып пен суретке сүйеніп, мәтіннің мазмұнын бір сөйлеммен болжайды. Екі түбірлес сөздер қатарын дұрыс анықтайды — әр қатар үшін 1 ұпай. «Еңбек» түбірінен екі туынды сөз жасайды — әр сөз үшін 1 ұпай. Мәтін мазмұнын сурет пен тақырыпқа сүйеніп болжайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Білімді бекіту
6 мин
Сыныпқа сұрақтар:
Түбірлес сөздердің ортақ белгілері қандай?
«Су, сушы, сусын» сөздерінің ортақ түбірі мен мағыналық байланысын атаңдар.
«Қол» сөзінен жұрнақ арқылы қандай туынды сөз жасауға болады?
Жауаптар:
Түбірлес сөздер ортақ түбірден тарайды және мағыналары байланысты; ортақ түбірі — «су», сөздер суға қатысты ұғымдарды білдіреді; мысалы, «қолғап», «қолтық».
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, түбірлес сөздердің ортақ түбірі мен мағыналық байланысын түсіндіреді. Оқушылар «қол» түбірінен туынды сөздер ұсынады. Түбірлес сөздердің ортақ белгілерін атайды — 1 ұпай. «Су, сушы, сусын» сөздерінің түбірі мен байланысын түсіндіреді — 1 ұпай. «Қол» сөзінен туынды сөз ұсынады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. тақта, сөз карточкалары
Рефлексия
4 мин
«Жұмысыңызды бағалаңыз» рефлексиясын өткізеді. Тапсырмадан кейінгі жылдам өзіндік бағалау — оқушылар бір рет басумен қалай атқарғанын таңдайды.
Оқушылар «Жұмысыңызды бағалаңыз» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Түбірлес сөзге дұрыс мысал келтіреді — 1 ұпай. Сабақтан алған білімін бір сөйлеммен тұжырымдайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Сыныпта қозғалғанда бір-біріне кедергі келтірмей, қайшы не басқа өткір құралдарды рұқсатсыз қолданбау керек. Ойын кезінде карточкаларды кезекпен алып, сыныптастарын итермей, қауіпсіз арақашықтық сақтау қажет.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Kazakh Language
Grade
Grade 3
Language
Kazakh

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.