Ыдырау үдерістері. Ас қорыту ферменттерінің әсері. Ас қорытудағы ферменттердің маңызы. Сіңіру және бөліп шығару — Lesson Plan, Biology, Grade 9
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Адам ағзасы және оның қызметтері
|
| Lesson title |
Ыдырау үдерістері. Ас қорыту ферменттерінің әсері. Ас қорытудағы ферменттердің маңызы. Сіңіру және бөліп шығару
|
| Class |
9
|
| Lesson objectives according to program |
9.1.2.1 Адамның асқорыту жолдарындағы үдерістерді сипаттау
9.1.2.3 Ферменттердің белсенділігіне әсер ететін әр түрлі жағдайларды (температура, pН) зерттеу
|
| Lesson objectives |
Оқушы ас қорыту жолдарындағы қоректік заттардың ыдырау кезеңдерін біледі.
Оқушы ас қорыту ферменттерінің қызметі мен маңызын біледі.
Оқушы температура мен рН-тың фермент белсенділігіне әсерін біледі.
Оқушы қоректік заттардың сіңірілуі мен қорытылмаған қалдықтардың шығарылу үдерістерін біледі.
|
| Values |
Оқушылар ас қорыту жүйесінің қызметін ғылыми деректерге сүйеніп түсіндіру арқылы жауапкершілік пен денсаулыққа саналы көзқарасты қалыптастырады. Тәжірибе нәтижелерін талқылауда дәлелді пікір айтуға және өзгенің ойын құрметтеуге үйренеді.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақ тақырыбы мен мақсаттарын таныстырады.
Ас қорыту туралы бастапқы білімді еске түсіруге бағыттайды.
|
Оқушылар сабаққа дайындалады және сабақ мақсатымен танысады. Оқушылар ас қорыту туралы білетіндерін еске түсіреді. | Сабаққа дайындық талаптарын орындау — 1 ұпай. Бастапқы біліммен бөлісу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер |
| Мәселені анықтау 5 минут |
Мәселе қою:
«Тағам ағзаға түскеннен кейін қандай өзгерістерге ұшырайды?» деген сұрақ қояды.
«Неліктен ас қорытуға ферменттер қажет?» деп сұрайды.
Оқушылардың жауаптарын сабақ тақырыбымен байланыстырып, зерттеу сұрағын тұжырымдайды.
|
Оқушылар тағамның ұсақ молекулаларға дейін ыдырайтынын және ферменттер осы үдерісті жылдамдататынын айтады. Оқушылар зерттеу сұрағын құрастыруға қатысады. | Тағам өзгерісін дұрыс сипаттау — 1 ұпай. Ферменттердің қызметін атау — 1 ұпай. Зерттеу сұрағын тұжырымдауға қатысу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | тақта, маркер |
| Жаңа материалды түсіндіру 12 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Ас қорыту жолдарын және ауыз қуысынан бастап ішекке дейінгі негізгі үдерістерді түсіндіреді.
Көмірсулар, нәруыздар мен майлардың ферменттердің әсерінен қарапайым молекулаларға ыдырауын мысалдармен сипаттайды.
Фермент белсенділігіне температура мен рН-тың әсерін, қолайлы жағдайдан ауытқығанда белсенділіктің өзгеретінін түсіндіреді.
Аш ішектегі сіңірудің және қорытылмаған қалдықтардың бөліп шығарылуының маңызын түсіндіреді.
Slide 1 — Ас қорытудағы ыдырау және сіңіру
Slide 2 — Нанның бір тілімін шайнағанда ол жұмсарып, сілекеймен араласады, бірақ асқазанға түскенде…
Slide 3 — Сабақ мақсаттары
Slide 4 — Ас қорыту жолы
Slide 5 — Ферменттер және қоректік заттар
Slide 6 — Нәруыздар, көмірсулар мен майлар ыдырайтын өөр өөр орчин, ферменттерийн үйлчлэлээс хамаар…
Slide 7 — Фермент белсенділігі
Slide 8 — Сіңіру және шығару
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Еске түсір
|
Оқушылар ас қорыту жолдарының қызметін тыңдап, негізгі кезеңдерді дәптерге жазады. Оқушылар ферменттер ыдырататын қоректік заттарға мысал келтіреді. Оқушылар температура мен рН өзгерісінің фермент белсенділігіне ықпалын түсіндіреді. Оқушылар сіңіру мен қалдықтарды шығарудың айырмасын атайды. | Ас қорыту жолындағы екі үдерісті дұрыс сипаттау — 2 ұпай. Қоректік зат пен оны ыдырататын ферментке бір дұрыс мысал келтіру — 2 ұпай. Температура мен рН әсерін түсіндіру — 2 ұпай. Сіңіру мен бөліп шығаруды ажырату — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. | |
| Білімді бекіту 10 минут |
Нұсқаулық:
Оқушыларға ас қорыту жолындағы үдерістерді ретімен орналастырып, әр кезеңге қатысатын ферменттер мен қоректік заттарды сәйкестендіруді тапсырады.
Температура немесе рН өзгергенде фермент белсенділігі қалай өзгеретінін түсіндіруді ұсынады.
Жауаптарды талқылап, ғылыми дәлдігін нақтылайды.
|
Оқушылар ас қорыту кезеңдерін ретімен орналастырып, ферменттер мен қоректік заттарды сәйкестендіреді. Оқушылар температура немесе рН өзгерісінің ықтимал әсерін түсіндіреді. Оқушылар сәйкестендіру кезінде көмірсулардың амилаза, нәруыздардың протеаза әсерінен ыдырайтынын мысал етеді. | Ас қорыту кезеңдерін дұрыс реттеу — 2 ұпай. Екі ферментті тиісті затпен сәйкестендіру — 2 ұпай. Температура немесе рН әсерін ғылыми тұрғыдан түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | үлестірмелі тапсырма парақтары |
| Білімді қолдану 10 минут |
Нұсқаулық:
«Тамақтан кейін қоректік заттар қанға қалай өтеді және қорытылмаған қалдықтар ағзадан қалай шығарылады?» деген тапсырма береді.
Оқушылардан сіңіру орны мен қалдықтарды шығаруға қатысатын мүшелерді атауды сұрайды.
Жауаптарды қоректік заттардың ыдырауы, сіңірілуі және бөліп шығарылуы арасындағы байланыспен қорытындылайды.
|
Оқушылар қоректік заттардың аш ішекте сіңіріліп, қанға өтетінін түсіндіреді. Оқушылар қорытылмаған қалдықтардың ас қорыту жолымен сыртқа шығарылатынын айтады. Оқушылар ыдырау, сіңіру және бөліп шығару үдерістерінің байланысын сипаттайды. | Сіңіру орнын дұрыс атау — 1 ұпай. Қоректік заттардың қанға өтуін түсіндіру — 1 ұпай. Қалдықтардың шығарылу жолын сипаттау — 1 ұпай. Үдерістердің байланысын көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, дәптер |
| Рефлексия 5 минут |
«Сабақтың ауа райы» рефлексиясын өткізеді. Оқушылар сабаққа ауа райы белгісін таңдайды, содан кейін себебін белгілейді — мұғалім сезім × себеп матрицасын алады.
|
Оқушылар «Сабақтың ауа райы» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Ферменттердің қызметін дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай. Белсенділікке әсер ететін екі жағдайды атау — 1 ұпай. Сіңіру мен бөліп шығаруды ажырату — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Тәжірибелік жұмыс кезінде реактивтерді ауызға салмау, қолмен ұстамау және мұғалімнің нұсқауын сақтау қажет. Жұмыс соңында қолды жуып, қолданылған құралдарды қауіпсіз орнына қою керек. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Biology
- Grade
- Grade 9
- Language
- Kazakh
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →
