English

Жай бөлшектерді қысқарту — Lesson Plan, Mathematics, Grade 5

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Жай бөлшектер және оларға амалдар қолдану
Lesson title
Жай бөлшектерді қысқарту
Class
5
Lesson objectives according to program
5.1.2.14 Жай бөлшектерді қысқартуда бөлшектің негізгі қасиетін қолдану
Lesson objectives
Оқушылар бөлшектің негізгі қасиетін және алымы мен бөлімін бірдей нөлден өзге санға бөлгенде бөлшектің мәні өзгермейтінін біледі.
Оқушылар жай бөлшектерді ортақ бөлгішке бөлу арқылы қысқарту тәсілін біледі.
Оқушылар бөлшекті толық қысқарту мен қысқартылмайтын бөлшек ұғымдарын біледі.
Values
Дәлдік пен жауапкершілікке тәрбиелеу: оқушылар есептеу қадамдарын мұқият тексеріп, шешімін негіздейді. Бірлескен ойын мен талқылауда өзара құрмет сақтап, сыныптастарының пікірін тыңдайды.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
3 минут
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Алым, бөлім және бөлшектің негізгі қасиеті туралы бастапқы білімді еске түсіруге бағыттайды.
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар тақырып пен сабақ мақсатын тыңдайды. Оқушылар алым мен бөлімді атайды және бөлшектің негізгі қасиеті туралы білетінін еске түсіреді. Сабаққа дайындық пен сұрақтарға қатысу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. тақта, бор, дәптерлер
Мәселені анықтау
4 минут
Мәселе қою:
Тақтаға 6/8 және 3/4 бөлшектерін жазады.
«Бұл бөлшектердің мәндері бірдей ме? 6/8 бөлшегін 3/4 түріне қалай келтіруге болады?» деп сұрайды.
Бөлшектің алымы мен бөлімін бірдей санға бөлу жолы сабақтың негізгі мәселесі екенін тұжырымдайды.
Оқушылар 6/8 пен 3/4 бөлшектерін салыстырады. Оқушылар «мәндері бірдей, себебі алым мен бөлімді 2-ге бөлеміз» деп жауап береді. Оқушылар бөлшекті қысқарту тәсілін анықтау үшін мәселені тұжырымдайды. Бөлшектердің мәні бірдей екенін анықтау — 1 ұпай; 6/8 = 3/4 түрлендіруін дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, бор, бөлшек жазылған карточкалар
Жаңа материалды түсіндіру
8 минут
Жаңа материалды түсіндіру:
Бөлшектің негізгі қасиетін түсіндіреді: алымы мен бөлімін бірдей нөлден өзге санға көбейтсе немесе бөлсе, бөлшектің мәні өзгермейді.
12/18 бөлшегін қысқарту үлгісін көрсетеді: 12 мен 18-ді 6-ға бөліп, 12/18 = 2/3 екенін жазады.
Қысқарту кезінде ортақ бөлгіш таңдалатынын, ал бөлшек әрі қарай қысқармайтын болса толық қысқартылғанын түсіндіреді.
Мысал ретінде 15/25 = 3/5 түрлендіруін көрсетіп, орындалу қадамдарын түсіндіреді.
Оқушылар бөлшектің негізгі қасиетін дәптерге жазады. Оқушылар 12/18 = 2/3 және 15/25 = 3/5 үлгілерін талдайды. Оқушылар алым мен бөлімге бірдей бөлгіш қолданылатынын түсіндіреді. Бөлшектің негізгі қасиетін дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай; 12/18 бөлшегін дұрыс қысқарту — 1 ұпай; 15/25 мысалындағы ортақ бөлгішті дұрыс көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. оқулық, тақта, дәптер
Түсіндіруді тексеру
4 минут
Сыныпқа сұрақтар:
Бөлшекті қысқартқанда алым мен бөлімге қандай амал қолданылады?
8/12 бөлшегін қандай санға бөліп қысқартуға болады?
4/7 бөлшегі әрі қарай қысқара ма?
Жауаптар:
Алым мен бөлімді бірдей нөлден өзге санға бөледі.
4-ке бөліп, 2/3 алады.
Қысқармайды, себебі 4 пен 7-нің 1-ден басқа ортақ бөлгіші жоқ.
Оқушылар сұрақтарға жауап береді. Оқушылар 8/12 = 2/3 екенін айтады. Оқушылар 4/7 бөлшегінің қысқармайтынын ортақ бөлгіш арқылы түсіндіреді. Бірінші сұраққа дұрыс жауап — 1 ұпай; 8/12 = 2/3 түрлендіруі — 1 ұпай; 4/7 бөлшегінің қысқармайтынын негіздеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. тақта, сұрақ жазылған карточкалар
Көрнекі үлгілерді талдау
5 минут
Жаңа материалды түсіндіру:
Жай бөлшекті қысқарту қадамдары мен үлгілері берілген көрнекі материалды көрсетеді.
10/15 = 2/3 және 16/24 = 2/3 түрлендірулерін түсіндіріп, әр бөлшектегі ортақ бөлгішті атайды.
Оқушыларға үлгілердегі шешу жолын салыстырып, қысқарту нәтижесін тексеруді тапсырады.
Slide 1 — Жай бөлшектерді қысқарту
Slide 2 — Бір пиццаның 15 тең бөлігінің 10-ы желінді, ал дәл сондай екінші пиццаның 24 тең бөлігіні…
Slide 3 — Сабақ соңында
Slide 4 — Бөлшектің негізгі қасиеті
Slide 5 — Ортақ бөлгішті табу
Slide 6 — Неліктен тәсіл дұрыс?
Slide 7 — Толық қысқарту
Slide 8 — Тексеру тәсілі
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Есте сақта
Оқушылар көрнекі материалдағы үлгілерді бақылайды. Оқушылар 10/15 бөлшегінде алым мен бөлімді 5-ке, 16/24 бөлшегінде 8-ге бөлгенін анықтайды. Оқушылар екі нәтижені де тексеріп, қысқартылған бөлшектің мәні бастапқы бөлшекке тең екенін айтады. Екі мысалдың ортақ бөлгішін дұрыс табу — әрқайсысына 1 ұпай; екі қысқартылған бөлшекті дұрыс тексеру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Қысқарту ойыны
6 минут
Нұсқаулық:
Жұптарға бөлшектер жазылған ойын карточкаларын таратады: 9/12, 14/21, 18/30 және 20/28.
Әр жұпқа бөлшектерді қысқартып, шешу қадамдарын кезекпен түсіндіруді ұсынады.
Жұптардың жауаптарын тексеріп, қате кеткен жағдайда ортақ бөлгішті қайта анықтауға бағыттайды.
Оқушылар жұппен карточкалардағы бөлшектерді қысқартады. Оқушылар 9/12 = 3/4, 14/21 = 2/3, 18/30 = 3/5 және 20/28 = 5/7 нәтижелерін ұсынады. Оқушылар жұбының түсіндіруін тыңдап, шешімдерді өзара тексереді. Әр дұрыс қысқартылған бөлшек үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Жеке тапсырмалар
7 минут
Жаңа материалды түсіндіру:
Оқушыларға жеке орындауға тапсырмалар береді: 24/36, 21/35 және 32/40 бөлшектерін толық қысқарту.
Әр шешімде бөлшектің алымы мен бөлімін қандай ортақ бөлгішке бөлгенін жазуды талап етеді.
Оқушылардың жұмысын аралап шалғай тексеріп, қажет болғанда ортақ бөлгішті табуға бағыт береді.
Оқушылар тапсырмаларды жеке орындайды. Оқушылар 24/36 = 2/3, 21/35 = 3/5 және 32/40 = 4/5 жауаптарын жазады. Оқушылар әр бөлшектің алымы мен бөлімін бірдей ортақ бөлгішке бөлгенін көрсетеді. Әр бөлшекті дұрыс толық қысқарту үшін 1 ұпай; әр есепте ортақ бөлгішті көрсету үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай.
Білімді тексеру
5 минут
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру тапсырмасын таратады: 27/45 бөлшегін қысқарту, 6/11 бөлшегінің қысқармайтынын анықтау және 3/5-ке тең бір бөлшек жазу.
Жауаптарды жинап, әр тапсырманың шартын орындауын тексереді.
Қате жауаптарға қысқарту ережесін еске салатын қысқа түсіндірме береді.
Оқушылар тексеру тапсырмасын жеке орындайды. Оқушылар 27/45 = 3/5 деп жазады. Оқушылар 6/11 бөлшегінің қысқармайтынын көрсетеді. Оқушылар 3/5-ке тең бөлшек ретінде, мысалы, 6/10 деп жазады. 27/45 бөлшегін дұрыс қысқарту — 1 ұпай; 6/11 бөлшегінің қысқармайтынын дұрыс анықтау — 1 ұпай; 3/5-ке тең дұрыс бөлшек жазу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Есептеу кезінде құралдарды ұқыпты пайдаланып, қайшы не басқа өткір зат қолданбау керек. Топтық жұмыс барысында бір-біріне кедергі жасамай, сыныпта қауіпсіз қозғалу қажет.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Mathematics
Grade
Grade 5
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.