Зат есімнің септелуі — Lesson Plan, Grade 7
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Морфология. Зат есімнің түрленуі
|
| Lesson title |
Зат есімнің септелуі
|
| Class |
7
|
| Lesson objectives according to program |
Зат есімнің септелуін жетік меңгерту
|
| Lesson objectives |
Оқушылар зат есімнің септелу ұғымын және оның сөз мағынасын түрлендірудегі қызметін біледі.
Оқушылар қазақ тіліндегі жеті септіктің атауын, сұрақтарын және жалғауларын біледі.
Оқушылар зат есімдерді септеп, жалғауларын дұрыс қолдану жолдарын біледі.
|
| Values |
Тілдік сауаттылық пен ана тіліне құрметті қалыптастыру: оқушылар зат есімдерді дұрыс түрлендіріп, ойын сауатты жеткізеді. Жұптық және топтық тапсырмаларда бір-бірінің пікірін тыңдап, ынтымақтастық танытады.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және мақсат қою 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын хабарлайды.
Мәселе қою:
«Кітап, кітаптың, кітапқа» сөздеріндегі өзгерісті байқап, зат есімнің не себепті өзгеретінін анықтауды ұсынады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сөздердің тұлғасы өзгергенін байқап, бұл өзгеріс септік жалғаулары арқылы жасалғанын болжайды. | Сабаққа дайындық пен жауапқа қатысу — 1 ұпай. Өзгерісті дұрыс байқау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер |
| Жаңа материалды меңгеру 10 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Зат есімнің септелуі сөздің сөйлемдегі басқа сөздермен байланысын білдіретінін түсіндіреді.
Жеті септікті, сұрақтарын және үлгі жалғауларын көрсетеді: атау — кім? не?; ілік — кімнің? ненің?; барыс — кімге? неге? қайда?; табыс — кімді? нені?; жатыс — кімде? неде? қайда?; шығыс — кімнен? неден? қайдан?; көмектес — кіммен? немен?
«Оқушы кітапты кітапханадан алды» сөйлеміндегі зат есімдерді атап, олардың сөйлемдегі қызметін талдайды.
Slide 1 — Зат есімнің септелуі
Slide 2 — Оқушы кітапты сөмкесінен алып, кітапханаға беттеді. Осы сөйлемде заттардың атауы әртүрлі…
Slide 3 — Сабақ соңында сендер…
Slide 4 — Септелу және байланыс
Slide 5 — Жеті септіктің сұрақтары
Slide 6 — Септік жалғаулары
Slide 7 — Жалғауды таңдаудың жолы
Slide 8 — Сөйлемді талдау
Slide 9 — Септік тұлғалары нені аңғартады?
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар септіктердің атауы мен сұрақтарын дәптерге жазады. Оқушылар мысал сөйлемнен «оқушы», «кітапты», «кітапханадан» сөздерін тауып, олардың септік тұлғаларын анықтайды. Оқушылар «кітапты» сөзі табыс септікте, «кітапханадан» сөзі шығыс септікте тұрғанын айтады. | Жеті септіктің атауы мен сұрақтарын дұрыс сәйкестендіру — 2 ұпай. Мысалдағы екі септік тұлғасын дұрыс анықтау — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Септік жалғауларын бекіту 8 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
«Ауылға» сөзі қай септікте тұр және қандай сұраққа жауап береді?
«Досыммен» сөзіндегі септік жалғауын атаңыз.
«Баланың дәптері» тіркесіндегі «баланың» сөзі қай септікте тұр?
Жауаптар:
«Ауылға» — барыс септік, қайда? сұрағына жауап береді.
«Досыммен» — көмектес септік, -мен жалғауы жалғанған.
«Баланың» — ілік септік.
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: «ауылға» — барыс септік; «досыммен» — көмектес септік; «баланың» — ілік септік. Оқушылар жауаптарын септік сұрақтары мен жалғауларына сүйеніп түсіндіреді. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай — барлығы 3 ұпай. Жауапты септік сұрағымен негіздеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | септік кестесі, тақта |
| Септеу сайысы 7 минут |
Нұсқаулық:
«Септікті тап» ойынын ұйымдастырады: топтарға «мектеп», «қалам», «дос» сөздері жазылған карточкаларды таратады.
Әр топтан сөзді жеті септікке септеп, жалғауларын белгілеуді сұрайды.
Топтардың жауаптарын бірге тексеріп, дұрыс тұлғаларға назар аударады.
|
Оқушылар топта карточкадағы сөзді жеті септікке септейді. Оқушылар бір-бірінің жауабын тексеріп, жалғауларын атайды. | Сөзді дұрыс септеу — 3 ұпай. Септік жалғауларын дұрыс белгілеу — 2 ұпай. Топтық жауапты түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Жеке тапсырма орындау 8 минут |
Жаңа білімді қолдану:
Жеке тапсырма таратады: «Оқушы ауылдан қалаға келді. Ол досымен кітапханаға барды» сөйлемдеріндегі зат есімдерді теріп жазып, септігін және сұрағын анықтау.
«Дәптер», «мұғалім» сөздерінің бірін таңдап, жеті септікке жазуды тапсырады.
Жұмыс аяқталған соң үлгі бойынша өзін-өзі тексертеді.
|
Оқушылар сөйлемдерден зат есімдерді табады, септігі мен сұрағын жазады. Оқушылар таңдалған зат есімді жеті септікке септеп, жұмысын үлгімен салыстырады. | Сөйлемнен зат есімдерді дұрыс табу — 2 ұпай. Септіктері мен сұрақтарын дұрыс анықтау — 3 ұпай. Таңдалған сөзді дұрыс септеу — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. | |
| Білімді тексеру 5 минут |
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады: «Қаламды», «үйде», «ағамнан», «кітаптың» сөздерінің септігін атау және «мектепке» сөзінің сұрағын жазу.
Жауаптарды жинап, дұрыс нұсқаларын талдайды.
|
Оқушылар сөздердің септігін анықтап, «мектепке» сөзінің сұрағын жазады. Оқушылар жауаптарын жеке орындайды. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай: төрт сөздің септігін және бір сөздің сұрағын анықтау. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Рефлексия 3 минут |
«Рефлексия» рефлексиясын өткізеді. Сабақты оқушылардың жылдам пікірлерімен аяқтаңыз — эмодзимен дауыс беру және нәтижелерді бөлісу.
|
Оқушылар «Рефлексия» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Септік туралы бір дұрыс тұжырым айту — 1 ұпай. Өз оқуына қатысты нақты ой білдіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Сабақ барысында партаның үстін реттеп, оқу құралдарын қауіпсіз пайдалану керек. Топтық жұмыс кезінде сыныпта еркін қозғалғанда бір-біріне кедергі келтірмей, тәртіп сақтау қажет. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Grade
- Grade 7
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Humanitarian
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →