Бірмүшелер және оларға амалдар қолдану. Бірмүшенің дәрежесі және стандарт түрі — ҚМЖ, 7 сынып
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Алгебралық өрнектер және түрлендірулер
|
| Сабақтың тақырыбы |
Бірмүшелер және оларға амалдар қолдану. Бірмүшенің дәрежесі және стандарт түрі
|
| Сыныбы |
7
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
7.2.1.3 Бірмүшені стандарт түрде жазу
7.2.1.4 Бірмүшелерді көбейтуді орындау және бірмүшені көбейткіштердің көбейтіндісі түрінде көрсету
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар бірмүшенің анықтамасын және оның коэффициенті мен дәрежесін біледі.
Оқушылар бірмүшені стандарт түрде жазу ережесін біледі.
Оқушылар бірмүшелерді көбейту және бірмүшені көбейткіштердің көбейтіндісі түрінде көрсету ережелерін біледі.
|
| Құндылықтар |
Ұқыптылық пен жауапкершілік: оқушылар алгебралық өрнектерді стандарт түрге келтіріп, амалдарды орындау барысында есептеулерін мұқият тексереді.
Ынтымақтастық: жұптық және топтық тапсырмаларда шешу жолын түсіндіріп, бір-бірінің пікірін құрметтейді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысымды тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын таныстырады.
Бірмүшелер туралы бұрынғы білімді еске түсіруге бағыттайды.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын тыңдайды. | Сабаққа дайындық пен қатысу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | тақта, дәптер |
| Мәселені анықтау 4 минут |
Мәселе қою:
Тақтаға 3x · 2x² және 4a + 2b өрнектерін жазады.
«Қай өрнек бірмүше болады? Неліктен? Көбейтуді қалай ықшам жазуға болады?» деген сұрақтар қояды.
Жауаптар:
3x · 2x² көбейтіндісі бірмүше болатынын, ал 4a + 2b қосындысы бірмүше болмайтынын және көбейтуде коэффициенттер көбейтіліп, бірдей айнымалылардың дәреже көрсеткіштері қосылатынын нақтылайды.
|
Оқушылар өрнектерді салыстырады. Оқушылар 3x · 2x² бірмүше екенін, 4a + 2b бірмүше емес екенін айтады және көбейту тәсілін ұсынады. | Екі өрнектің мәртебесін дұрыс анықтау — 1 ұпайдан, жалпы 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, бор |
| Жаңа материалды түсіндіру 9 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Бірмүше — сандар мен айнымалылардың көбейтіндісі түріндегі өрнек екенін түсіндіреді; айнымалылардың дәреже көрсеткіштері теріс емес бүтін сандар болады.
Стандарт түрдегі бірмүшеде сандық көбейткіш алдымен жазылатынын түсіндіреді. Мысал: 3 · x · 2 · x² · y = 6x³y.
6x³y бірмүшесінің коэффициенті 6, дәрежесі 3 + 1 = 4 екенін көрсетеді.
Көбейтудің ережесін түсіндіреді: 2a²b · 3ab³ = 6a³b⁴.
Бірмүшені көбейткіштер көбейтіндісі түрінде көрсетуге мысал келтіреді: 12x³y² = 3 · 4 · x · x · x · y · y.
|
Оқушылар анықтамалар мен ережелерді дәптерге жазады. Оқушылар мысалдардағы коэффициентті, дәрежені және стандарт түрді анықтайды. Оқушылар көбейту кезінде коэффициенттер көбейтіліп, бірдей айнымалылардың дәреже көрсеткіштері қосылатынын түсіндіреді. | Бірмүше анықтамасын дұрыс жазу — 1 ұпай; коэффициент пен дәрежені табу — 2 ұпай; стандарт түр мен көбейту ережесін дұрыс қолдану — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Таныстырылыммен бекіту 6 минут |
Нұсқаулық:
Таныстырылымдағы мысалдарды көрсетіп, әр тапсырмада бірмүшенің стандарт түрін, коэффициентін немесе дәрежесін анықтауды ұсынады.
5x² · 2x³, 7ab · 3a²b және 4 · x · 2 · x² өрнектерін оқушылармен бірге талдайды.
Дұрыс жауаптарды түсіндіріп, жиі кездесетін қателерді түзетеді.
|
Оқушылар таныстырылымдағы өрнектерді дәптерге түрлендіреді. Оқушылар 5x² · 2x³ = 10x⁵, 7ab · 3a²b = 21a³b² және 4 · x · 2 · x² = 8x³ екенін анықтайды. | Үш өрнектің әрқайсысын дұрыс түрлендіру — 1 ұпайдан. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | |
| Топтық ойын тапсырмасы 6 минут |
Нұсқаулық:
«Жұбын тап» ойынын ұйымдастырады: бір топқа бірмүшелер жазылған, екінші топқа стандарт түрі, коэффициенті немесе дәрежесі жазылған карточкалар таратады.
Карточкадағы өрнектерді сәйкестендіруді және шешімін қысқаша түсіндіруді тапсырады. Мысалдар: 2x · 3x² — 6x³; 5a²b — коэффициенті 5, дәрежесі 3; 4 · y · 2y² — 8y³.
Жұмыс аяқталған соң сәйкестіктерді сыныппен тексереді.
|
Оқушылар топ ішінде карточкаларды сәйкестендіреді. Оқушылар 2x · 3x² = 6x³ екенін, 5a²b бірмүшесінің коэффициенті 5 және дәрежесі 3 екенін, 4 · y · 2y² = 8y³ екенін түсіндіреді. | Үш сәйкестікті дұрыс табу — 1 ұпайдан; бір шешімді түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Жеке жұмыс тапсырмасы 7 минут |
Нұсқаулық:
Жеке орындауға тапсырма береді: а) 8m²n · 3mn³ көбейтіндісін стандарт түрде жазу; ә) 15p³q² бірмүшесінің коэффициенті мен дәрежесін табу; б) 18x²y бірмүшесін көбейткіштер көбейтіндісі түрінде көрсету.
Оқушыларға шешу жолын дәптерде көрсету керектігін ескертеді.
Жауаптарды жинап, негізгі қадамдарды сыныппен талдайды.
|
Оқушылар тапсырмаларды жеке орындайды. Оқушылар а) 24m³n⁴; ә) коэффициенті 15, дәрежесі 5; б) 18 · x · x · y немесе 2 · 3² · x · x · y жауаптарын жазады. | Көбейтіндіні стандарт түрде жазу — 2 ұпай; коэффициент пен дәрежені табу — 2 ұпай; көбейткіштерге дұрыс жіктеу — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Қысқа тексеру жұмысы 6 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады: 1) 3a² · 4a³ көбейтіндісін есептеу; 2) 9x²y³ бірмүшесінің дәрежесін табу; 3) 5 · b · 2 · b² өрнегін стандарт түрде жазу.
Әр жауапқа берілетін ұпайды түсіндіреді: әр дұрыс жауапқа 1 ұпай.
Жауаптарды тексеріп, дұрыс нұсқаларын хабарлайды.
|
Оқушылар тексеру тапсырмаларын өздігінен орындайды. Оқушылар 1) 12a⁵; 2) 5; 3) 10b³ жауаптарын жазады. | Әр дұрыс жауап — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | |
| Білімді қорытындылау 2 минут |
Қорытындылау:
Бірмүшенің анықтамасын, стандарт түрін, коэффициенті мен дәрежесін қысқаша қайталатады.
«Бірмүшелерді көбейткенде қандай ереже қолданамыз?» деген сұрақ қояды.
Негізгі жауапты түйіндейді: коэффициенттер көбейтіледі, бірдей айнымалылардың дәрежелері қосылады.
|
Оқушылар бірмүшенің негізгі қасиеттерін қайталайды. Оқушылар коэффициенттерді көбейтіп, бірдей айнымалылардың дәреже көрсеткіштерін қосу керектігін айтады. | Көбейту ережесін толық әрі дұрыс айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | тақта, дәптер |
| Рефлексия 2 минут |
«Рефлексия» рефлексиясын өткізеді. Сабақты оқушылардың жылдам пікірлерімен аяқтаңыз — эмодзимен дауыс беру және нәтижелерді бөлісу.
|
Оқушылар «Рефлексия» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Бір меңгерген ережені дұрыс атау — 1 ұпай; жеке оқу қажеттілігін нақты көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Есептеу кезінде дәптер мен жазу құралдарын ұқыпты пайдаланып, жұмыс орнын ретпен ұстау керек. Топтық жұмыс барысында карточкаларды қауіпсіз қолданып, сыныптастардың пікірін құрметтеу қажет. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Сынып
- 7 сынып
- Тіл
- Қазақ
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
ROQED AI сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша дайын материал құрастырады. Бастау тегін.
