қазақша

Металдар — ҚМЖ, Химия, 9 сынып

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

Алдын ала қарау Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
Бөлім
Металдар және олардың қасиеттері
Сабақтың тақырыбы
Металдар
Сыныбы
9
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
9.1.4.1 Металдық байланыс пен металдық кристалдық тор жайындағы білімдерін қолданып металдардың қасиетін түсіндіре алу
Сабақтың мақсаты
Металдық байланыстың мәнін және металдық кристалдық тордың құрылысын біледі.
Металдардың электрөткізгіштігі, жылуөткізгіштігі, иілімділігі мен металдық жылтырының себептерін металдық байланыс және кристалдық тор арқылы түсіндіреді.
Металдардың қасиеттерін олардың қолданылуымен байланыстырады.
Құндылықтар
Ғылыми дәлелге сүйеніп, заттардың қасиеттері мен қолданылуы арасындағы байланысты анықтау жауапкершілік пен танымдық ізденісті қалыптастырады.
Тәжірибе мен топтық жұмыста қауіпсіздік ережесін сақтау және өзара ынтымақтастыққа мән беріледі.
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі/ уақыт Педагогтің іс-әрекеті Оқушының іс-әрекеті Бағалау Ресурстар
Ұйымдастыру және қызығушылық
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Металл бұйымдардың суреттерін көрсетіп, тақырыпқа назар аудартады.
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар суреттерге қарап, металдардың күнделікті өмірдегі қолданылуын атайды. Сабаққа қажетті құралдарын дайындауы — 1 ұпай. Суреттерден металл бұйымдарды дұрыс атауы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. металл бұйымдардың суреттері, тақта
Мәселені анықтау
4 мин
Мәселе қою:
«Неліктен металдар электр тогын және жылуды жақсы өткізеді, ал оларды жұқалап соғуға немесе сымға созуға болады?» деген мәселені ұсынады.
Оқушылардың бастапқы болжамдарын тыңдап, сабақ мақсатын хабарлайды.
Оқушылар сұраққа болжам айтады: металдарда электр мен жылуды тасымалдайтын бөлшектер бар; металл бөлшектері қабаттаса жылжи алады. Оқушылар сабақ мақсатын дәптерге жазады. Металдардың электр және жылу өткізгіштігіне қатысты негізді болжам ұсынуы — 1 ұпай. Иілімділікке қатысты болжам ұсынуы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. металл үлгілері, тақта
Жаңа білімді түсіндіру
8 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Металдық кристалдық торды түсіндіреді: тор түйіндерінде металл катиондары орналасып, олардың арасында ортақтасқан еркін электрондар қозғалады.
Металдық байланысты оң зарядталған металл бөлшектері мен еркін электрондар арасындағы тартылыс ретінде сипаттайды.
Металдардың электрөткізгіштігі мен жылуөткізгіштігін еркін электрондардың қозғалысымен байланыстырады.
Металдық жылтырды жарықтың еркін электрондармен әрекеттесуінен, ал иілімділікті тор қабаттарының ығысуынан кейін байланыстың сақталуынан түсіндіреді.
Слайд 1 — Металдар
Слайд 2 — Металдан электр сымын да, жұқа фольганы да жасайды: сымға созылған металл үзіліп кетпейді…
Слайд 3 — Сабақ мақсаттары
Слайд 4 — Металдық тор
Слайд 5 — Металдық байланыс
Слайд 6 — Металл торында электрондар катиондарға бекімей қозғалады. Егер электрондар қозғала алмай…
Слайд 7 — Өткізгіштік
Слайд 8 — Иілімділік пен жылтыр
Слайд 9 — Негізгі қорытынды
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
Оқушылар металдық тор мен металдық байланыс туралы негізгі ұғымдарды жазады. Оқушылар қасиеттерді олардың себебімен сәйкестендіреді: электрөткізгіштік пен жылуөткізгіштік — еркін электрондардың қозғалысы; иілімділік — тор қабаттарының ығысуы; металдық жылтыр — жарықтың еркін электрондармен әрекеттесуі. Металдық кристалдық тор құрылысын дұрыс сипаттауы — 1 ұпай. Металдық байланысты дұрыс түсіндіруі — 1 ұпай. Қасиеттердің кемінде екеуін құрылыммен байланыстыруы — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Сұрақтар мен жауаптар
5 мин
Сыныпқа сұрақтар:
Металдық кристалдық тор түйіндерінде қандай бөлшектер орналасады?
Металдар электр тогын не себепті өткізеді?
Металдардың иілімділігін тор құрылысы қалай түсіндіреді?
Жауаптар:
Тор түйіндерінде металл катиондары орналасады.
Еркін электрондар бағытталған қозғалысқа түсіп, электр тогын тасымалдайды.
Тор қабаттары ығысқанда металдық байланыс сақталып, металл пішінін өзгерте алады.
Оқушылар үш сұраққа жеке ойланып, жауаптарын айтады. Оқушылар жауаптарды толықтырады: тор түйіндерінде металл катиондары болады, электрөткізгіштікті еркін электрондар қамтамасыз етеді, иілімділік тор қабаттарының ығысуымен түсіндіріледі. Тор түйіндеріндегі бөлшектерді дұрыс атауы — 1 ұпай. Электрөткізгіштіктің себебін түсіндіруі — 1 ұпай. Иілімділіктің себебін түсіндіруі — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. оқулық, тақта
Білімді бекіту ойыны
6 мин
Нұсқаулық:
«Қасиет пен себепті сәйкестендір» ойынын ұйымдастырады.
Топтарға электрөткізгіштік, жылуөткізгіштік, иілімділік, металдық жылтыр атаулары және олардың себептері жазылған карточкаларды таратады.
Әр топтан сәйкестіктерін түсіндіруді сұрайды.
Оқушылар топпен карточкаларды сәйкестендіреді. Оқушылар жауаптарын түсіндіреді: электр және жылуөткізгіштік — еркін электрондардың қозғалысы; иілімділік — тор қабаттарының ығысуы; металдық жылтыр — жарық пен еркін электрондардың әрекеттесуі. Әр дұрыс сәйкестікке 1 ұпайдан — 4 ұпай. Кемінде бір сәйкестікті ғылыми тұрғыдан түсіндіруі — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Жеке тапсырма
7 мин
Жеке тапсырма:
Оқушыларға жеке тапсырманы таратады: «Металдық кристалдық торды сызба түрінде бейнелеп, тор түйіндері мен еркін электрондарды белгілеңіз. Металдардың электрөткізгіштігі мен иілімділігін осы сызбаға сүйеніп түсіндіріңіз. Мыс сым мен алюминий фольганың қасиеттерін олардың қолданылуымен байланыстырыңыз».
Жұмысты аяқтау кезінде оқушылардың түсіндірмесін тексереді.
Оқушылар тордың сызбасын салып, металл катиондары мен еркін электрондарды белгілейді. Оқушылар электрөткізгіштік пен иілімділіктің себептерін жазады. Оқушылар мыс сымның электрөткізгіштікке, алюминий фольганың иілімділікке байланысты қолданылуын түсіндіреді. Тор сызбасында бөлшектерді дұрыс белгілеуі — 2 ұпай. Электрөткізгіштіктің себебін түсіндіруі — 1 ұпай. Иілімділіктің себебін түсіндіруі — 1 ұпай. Қасиет пен қолданылуды дұрыс байланыстыруы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау Металл үлгілерін ұстағанда олардың өткір қырларын тексеріп, жарақат алмау үшін абай болыңыз; үлгілерді ауызға салмаңыз және оларды лақтырмаңыз. Тәжірибелік құралдармен жұмыс кезінде мұғалімнің нұсқауын орындап, жұмыс орнын таза ұстаңыз.

Материал туралы

Материал түрі
ҚМЖ (ҚМЖ)
Пән
Химия
Сынып
9 сынып
Тіл
Қазақ
Оқыту бағыты
Физмат

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

  • Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
  • Шамамен бір минутта дайын
  • Бастау тегін

Мұғалімдер жасаған сабақ жоспарлары, тесттер мен презентациялар

Осы сабақ жоспарын толық ашу және ЖИ көмегімен бірнеше минутта өз материалдарыңызды жасау үшін тіркеліңіз.