Өттің әсерінен майлардың эмульгациясы. №3-зертханалық жұмыс «Өттің әсерінен майлардың эмульгациялануын зерттеу» — ҚМЖ, Биология, 9 сынып
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Ас қорыту жүйесі. Майлардың қорытылуы
|
| Сабақтың тақырыбы |
Өттің әсерінен майлардың эмульгациясы. №3-зертханалық жұмыс «Өттің әсерінен майлардың эмульгациялануын зерттеу»
|
| Сыныбы |
9
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
9.1.2.4 Өттің әсерінен майлардың эмульгациялануы үдерісін зерттеу
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушы өттің майларды ұсақ тамшыларға бөліп, эмульгациялайтынын біледі.
Оқушы өт қатысқан және қатыспаған жағдайдағы май қоспаларын салыстырып, эмульгация үдерісінің ерекшелігін түсіндіреді.
Оқушы зертханалық бақылаулар негізінде өттің майлардың қорытылуына ықпалын қорытындылайды.
|
| Құндылықтар |
Зертханалық жұмыста оқушылар ұқыптылық пен жауапкершілікті дамытып, бақылау нәтижелерін дәл тіркеуге дағдыланады. Нәтижелерді салыстыру барысында адалдық пен ғылыми дәлелге сүйену құндылықтары қалыптасады.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, қатысымды тексереді және зертханалық жұмысқа қажетті құралдардың қауіпсіз орналасуын қадағалайды.
Сабақ тақырыбы мен зерттеу мақсатын таныстырады.
Мәселе қою:
«Өт майларды қалай өзгертіп, олардың қорытылуына қалай көмектеседі?» деген зерттеу сұрағын ұсынады.
|
Оқушылар сабаққа дайындалып, жұмыс орнын реттейді. Оқушылар зерттеу сұрағын тыңдап, бастапқы болжамдарын айтады: өт майды ұсақ тамшыларға бөліп, эмульсия түзуге көмектеседі. | Зерттеу сұрағына қатысты негізді болжам ұсынады — 1 ұпай. Жұмыс орнын дайындап, қауіпсіздікке дайын екенін көрсетеді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер, зертханалық жұмыс парағы |
| Тақырыпты таныстыру 7 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Өттің майларды химиялық жолмен ыдыратпайтынын, майды ұсақ тамшыларға бөліп, эмульсия түзетінін түсіндіреді.
Эмульгацияланған май тамшыларының беткі ауданы ұлғайып, липазаның әсеріне қолайлы жағдай жасалатынын түсіндіреді.
Тақырыпқа қатысты негізгі сызба мен салыстыруды таныстырады.
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, өттің эмульгациядағы рөлін дәптерге жазады. Оқушылар май тамшылары ұсақталған кезде липазаның әсер ету беті ұлғаятынын айтады. | Өттің майды химиялық ыдыратпайтынын дұрыс түсіндіреді — 1 ұпай. Эмульгацияның липаза әсерін жеңілдететінін түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | |
| Зертханалық жұмыс нұсқаулығы 6 минут |
Нұсқаулық:
Әр топқа екі сынауық, су, өсімдік майы және өт ерітіндісін береді.
Бірінші сынауыққа су мен майды, екіншісіне су, май және өт ерітіндісін құюды тапсырады.
Екі сынауықты бірдей шайқап, қоспалардың көрінісін бірден және біраз уақыттан кейін салыстыруды ұсынады.
Болжам, бақылау және қорытындыны зертханалық жұмыс парағына жазу тәртібін түсіндіреді.
|
Оқушылар топтарға бөлініп, нұсқаулықты тыңдайды. Оқушылар сынауықтарға белгі қойып, әр қоспаның құрамын зертханалық жұмыс парағына түсіреді және бақылауға болжам жасайды. | Қоспалар құрамын дұрыс ажыратады — 1 ұпай. Бақылау мен қорытындыны тіркеу тәртібін дұрыс атайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | сынауықтар, су, өсімдік майы, өт ерітіндісі, тамшуыр, зертханалық жұмыс парағы |
| Қоспаларды бақылау 14 минут |
Топтардың жұмысты нұсқаулыққа сай орындауын бақылайды.
«Қай сынауықта май ұсақ тамшыларға жақсы бөлінді?», «Өт қосылған қоспаның көрінісі уақыт өте қалай өзгерді?», «Өттің әсері қандай бақылау белгісінен байқалады?» деген сұрақтар қояды.
Оқушылардың бақылау нәтижелерін кестеге жазуын және екі қоспаны салыстыруын қадағалайды.
|
Оқушылар су мен май қоспасын және өт қосылған су, май қоспасын бірдей шайқайды. Оқушылар екі сынауықтағы өзгерістерді бақылайды: өт қосылған қоспада май ұсақ тамшыларға бөлініп, біркелкілеу көрінеді; өт қосылмаған қоспада май қабаты қайта бөлініп шығады. Оқушылар бақылауларын кестеге жазып, сұрақтарға жауап береді: май өт қосылған сынауықта жақсы эмульгацияланды; уақыт өте қоспа біртіндеп ажырауы мүмкін; ұсақ тамшылар мен қоспаның біркелкі көрінісі өт әсерін көрсетеді. | Екі сынауықтағы өзгерісті дұрыс тіркейді — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 2 ұпай. Өт қосылған қоспадағы эмульгацияны анықтайды — 1 ұпай. Бақылауды сұрақтарға сүйеніп түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | сынауықтар, су, өсімдік майы, өт ерітіндісі, тамшуыр, бақылау кестесі |
| Нәтижені талдау 9 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
«Өт қосылған және өт қосылмаған сынауықтардағы негізгі айырмашылық қандай?».
«Өт майды химиялық жолмен ыдырата ма, әлде оның бөлшектерін ұсақтай ма?».
«Майдың ұсақ тамшыларға бөлінуі липазаның жұмысына қалай әсер етеді?».
Жауаптар:
Өт қосылған сынауықта май ұсақ тамшыларға бөлініп, қоспа біркелкілеу көрінеді; өт қосылмаған жағдайда май қабаты қайта бөлінеді.
Өт майды химиялық жолмен ыдыратпайды, оны эмульгациялайды.
Ұсақ тамшылардың беткі ауданы артып, липазаның майға әсер етуіне қолайлы жағдай жасалады.
|
Оқушылар нәтижелерін топ ішінде салыстырып, сұрақтарға жауап береді. Оқушылар өттің майды эмульгациялайтынын, ал липазаның майды химиялық ыдырататынын ажыратады. Оқушылар дәлел ретінде сынауықтардағы бақылауларын келтіреді. | Екі қоспаның айырмашылығын бақылаумен дәлелдейді — 1 ұпай. Эмульгация мен химиялық ыдыратуды ажыратады — 1 ұпай. Липаза әсерімен байланысын түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | зертханалық жұмыс парағы, бақылау кестесі, дәптер |
| Рефлексия 5 минут |
«Сабақ сізді қаншалықты «суарды»?» рефлексиясын өткізеді. Оқушылар сабақ түсінігін қаншалықты «суарғанын» бағалайды — тамшы көп болса, білім биік өседі.
|
Оқушылар «Сабақ сізді қаншалықты «суарды»?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Өттің қызметі туралы дұрыс қорытынды айтады — 1 ұпай. Бақылау нәтижесін немесе қауіпсіздік ережесін атайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Өт ерітіндісін және зертханалық сұйықтықтарды ауызға салуға, дәмін көруге немесе теріге тигізуге болмайды; сынауықтарды абайлап ұстап, қоспаларды шайқағанда аузын саусақпен жаппай, тығын қолдану керек. Жұмыс соңында құралдарды жуып, қолды сабынмен жуыңдар. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Биология
- Сынып
- 9 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
ROQED AI сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша дайын материал құрастырады. Бастау тегін.
