English

Натурал санның бөлінгіштігі мен еселігі — Lesson Plan, Mathematics, Grade 5

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Натурал сандар және оларға амалдар қолдану
Lesson title
Натурал санның бөлінгіштігі мен еселігі
Class
5
Lesson objectives according to program
5.1.1.5 Натурал санның бөлгіші мен еселігі анықтамаларын білу
Lesson objectives
Оқушы натурал санның бөлгіші ұғымын біледі және бөлінгіштікке сүйеніп сандардың бөлгіштерін анықтайды.
Оқушы натурал санның еселігі ұғымын біледі және берілген санның еселіктерін табады.
Оқушы берілген натурал сандардың бөлгіштері мен еселіктерін салыстырып, күрделі есептерде қолданады.
Values
Оқушылар есепті дәлелмен шығарып, өз шешімінің дұрыстығын тексеру арқылы жауапкершілік пен ұқыптылықты дамытады. Топтық тапсырмаларда бір-бірінің пікірін тыңдап, ортақ шешімге келу мәдениетін қалыптастырады.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық ояту
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Тақтаға 12, 18 және 24 сандарын жазып, олардың арасында қандай ортақ байланыстар барын ойлануды ұсынады.
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар 12, 18 және 24 сандарының ортақ қасиеттерін болжап, алғашқы ойларын айтады. Сабаққа дайындықты толық орындау — 1 ұпай. Сандар арасындағы бір орынды байланысты атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, бор, дәптер
Мәселені анықтау
4 мин
Мәселе қою:
«12 саны 3-ке қалдықсыз бөлінеді. Ал 3 саны 12-ге қатысты қандай сан деп аталады?» деген мәселе ұсынады.
«12, 24, 36 сандарының 6 санымен байланысы қандай? Осы байланыстарды бір ережемен түсіндіруге бола ма?» деп сұрайды.
Бүгінгі сабақтың тақырыбы мен мақсатын оқушылармен бірге тұжырымдайды.
Сыныпқа сұрақтар:
12 санын қалдықсыз бөлетін сандарды қалай атауға болады?
6-ны натурал санға көбейту арқылы алынған сандар қалай аталады?
Жауаптар:
12-нің бөлгіштері.
6-ның еселіктері.
Оқушылар «3 — 12-нің бөлгіші, ал 12 — 3-тің еселігі» деген қорытындыға келеді. Оқушылар 12-нің бөлгіштері туралы сұраққа «1, 2, 3, 4, 6, 12», ал 6-ның еселіктері туралы сұраққа «6, 12, 18, 24, 30, ...» деп жауап береді. Мәселені дұрыс түсіндіріп, бөлгішті атау — 1 ұпай. Еселікті дұрыс анықтау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, сандар жазылған карточкалар
Жаңа ұғымдарды меңгеру
10 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Таныстырылым арқылы натурал санның бөлгіші мен еселігінің анықтамаларын, мысалдары мен белгілеулерін түсіндіреді.
Егер a = b · k теңдігі орындалса, онда b саны a санының бөлгіші, ал a саны b санының еселігі екенін көрсетеді.
18 санының бөлгіштерін көбейтінді жұптары арқылы анықтайды: 1·18, 2·9, 3·6. Сондықтан бөлгіштері — 1, 2, 3, 6, 9, 18.
7 санының алғашқы еселіктерін көрсетеді: 7, 14, 21, 28, 35, ... және еселіктер қатарының жалғасатынын түсіндіреді.
«Бөлгіштер саны шектеулі, ал натурал санның еселіктері шексіз» деген айырмашылықты мысалмен бекітеді.
Slide 1 — Бөлгіштер мен еселіктер
Slide 2 — 7-ден бастап бірдей қадаммен санай берсек, қатар 7, 14, 21, 28 болып жалғасады. Ал 18-ге…
Slide 3 — Сабақ мақсаттары
Slide 4 — Бөлгіш деген не?
Slide 5 — Еселік деген не?
Slide 6 — Қайсысы бөлгіш, қайсысы еселік?
Slide 7 — 18-дің бөлгіштерін табу
Slide 8 — Еселіктер шексіз жалғасады
Slide 9 — Негізгі қорытынды
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
Оқушылар таныстырылымдағы анықтамалар мен мысалдарды дәптерге жазады. Оқушылар 18 санының бөлгіштерін көбейтінді жұптары арқылы тексереді. Оқушылар 7 санының келесі еселіктерін айтып, бөлгіш пен еселіктің айырмашылығын тұжырымдайды. Бөлгіш анықтамасын дұрыс айту — 1 ұпай. Еселік анықтамасын дұрыс айту — 1 ұпай. 18 санының барлық бөлгішін табу — 2 ұпай. 7 санының үш еселігін дұрыс атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Білімді бекіту ойыны
7 мин
Нұсқаулық:
«Бөлгіш пе, еселік пе?» ойынын ұйымдастырады.
Топтарға мына жұптарды ұсынады: 4 және 28; 9 және 45; 8 және 40; 6 және 25. Әр жұпта бірінші сан екінші санның бөлгіші ме, әлде екінші сан бірінші санның еселігі ме екенін негіздеуді тапсырады.
Оқушылар топпен жұптарды тексеріп, көбейту немесе бөлу әрекетімен түсіндіреді. Оқушылар 4 пен 28, 9 пен 45, 8 пен 40 жұптарында бөлгіш-еселік байланысы барын, ал 6 мен 25 жұбында жоқ екенін айтады. Бірінші жұпты дұрыс анықтау және негіздеу — 1 ұпай. Екінші жұпты дұрыс анықтау және негіздеу — 1 ұпай. Үшінші жұпты дұрыс анықтау және негіздеу — 1 ұпай. Төртінші жұпты дұрыс анықтау және негіздеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Қолдану тапсырмалары
8 мин
Тапсырма беру:
Жеке орындауға арналған күрделі тапсырмаларды таратады.
1-тапсырма: 24 санының барлық бөлгіштерін жазып, олардың ішінен жұп бөлгіштерін белгілеуді тапсырады.
2-тапсырма: 8-дің 50-ден кіші барлық еселіктерін жазып, олардың ішінен 24 пен 40-ты көрсетуді сұрайды.
3-тапсырма: 36 саны 4-тің және 9-дың еселігі екенін көбейту арқылы дәлелдеуді тапсырады.
Оқушылар тапсырмаларды жеке орындайды. Оқушылар 24 санының бөлгіштерін 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24 деп жазады және жұп бөлгіштерін белгілейді. Оқушылар 8-дің 50-ден кіші еселіктерін 8, 16, 24, 32, 40, 48 деп көрсетеді. Оқушылар 36 = 4·9 және 36 = 9·4 теңдіктерімен дәлелдейді. 24 санының барлық бөлгіштерін табу — 2 ұпай. Жұп бөлгіштерін дұрыс белгілеу — 1 ұпай. 8-дің 50-ден кіші еселіктерін дұрыс жазу — 2 ұпай. 36 санының екі еселіктік байланысын дәлелдеу — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай.
Қысқа білім тексеру
6 мин
Білімді тексеру:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады.
1-сұрақ: 30 санының бөлгіштерінің ішінен 5-ке еселі бөлгіштерін атаңыз.
2-сұрақ: 9-дың 60-тан кіші еселіктерін жазыңыз.
3-сұрақ: «15 — 5-тің бөлгіші» тұжырымы дұрыс па? Дұрыс жауабын негіздеңіз.
Жауаптарды жинап, нәтижені өлшемшарт бойынша тексереді.
Оқушылар қысқа тексеру жұмысын жеке орындайды. Оқушылар бірінші сұраққа 5, 10, 15, 30 деп жауап береді. Оқушылар екінші сұраққа 9, 18, 27, 36, 45, 54 деп жазады. Оқушылар үшінші сұрақта тұжырымның дұрыс еместігін, себебі 15 саны 5-ке бөлінеді, сондықтан 15 — 5-тің еселігі екенін түсіндіреді. Бірінші сұраққа дұрыс жауап — 2 ұпай. Екінші сұрақта еселіктерді дұрыс көрсету — 2 ұпай. Үшінші тұжырымды түзетіп, негіздеу — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай.
Рефлексия
7 мин
«Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы келесі сабақта не қалайтынына сәйкес есік таңдайды — мұғалімге тек көңіл-күй ғана емес, нақты жоспар.
Оқушылар «Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Бөлгіш пен еселіктің айырмасын дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай. Өз оқуына қатысты нақты кері байланыс беру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Таныстырылымды қарағанда экранға тым жақын отырмай, көзге демалыс беріңіз; ойын және топтық жұмыс кезінде сыныпта қауіпсіз қозғалып, құралдарды ұқыпты қолданыңыз.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Mathematics
Grade
Grade 5
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.