English

Қазақстанның басты орографиялық нысандары және қазақ оронимдері — Тақырып пен мақсатты анықтау. Мәселе қою: — Presentation

Create your own presentation with AI

Presentation contents

  1. 1

    Қазақстанның басты орографиялық нысандары және қазақ ороним

    Тау, қырат және жазық атауларынан жер бедері мен жергілікті мағына туралы не білуге болатынын анықтаймыз.

  2. 2

    Қазақстанның басты орографиялық нысандары және қазақ ороним

    Тау, қырат және жазық атауларынан жер бедері мен жергілікті мағына туралы не білуге болатынын анықтаймыз.

  3. 3

    Қазақстанның басты орографиялық нысандары және қазақ ороним

    Тау, қырат және жазық атауларынан жер бедері мен жергілікті мағына туралы не білуге болатынын анықтаймыз.

  4. 4

    Жер бедерінің қандай белгілері бұл атауларды түсіндіруге көмектеседі?

    Қазақстанда кең қырат та, жота да өз атауымен белгілі: Сарыарқа және Қаратау.

  5. 5

    Сабақ соңында сен орындай аласың

    • Қазақстанның басты орографиялық нысандарын картадан тауып, сипатын сипаттау.
    • Оронимді тұжырымдап, қазақ оронимдерін мағынасына қарай жіктеу.
    • Қазақ оронимдерінің мағынасын түсіндіріп, атауларды үш тілде транслитерациялау.
    • Бұл мақсаттар алдыңғы сұрақтағы атаулар мағынасының әртүрлілігін түсіндіруге көмектеседі.
    • Картадан нысандарды сипаттап, оронимдерді мағынасына қарай жіктеп, таңдаған атауларды үш тілде бересің.
  6. 6

    Қазақстанның орографиялық нысандары

    • Сарыарқа — таудан жазыққа ауысатын өлке. Қызыларай мен Ұлытау — оның аласа таулы массивтері. Сарыарқа.
    • Картадан Сарыарқаны елдің орталығынан табыңдар. Мұғалжар — батыста, Маңғыстау таулары — оңтүстік-б. атыста орналасқан. Картадағы орны.
    • Мұғалжардағы Біршоғыр ойысы екі параллель жотаны. бөледі; Үлкен Боқтыбайдың биіктігі — 657 м. Мұғалжар.
    • Орографиялық нысандар — жер бетінің ірі пішіндері: таулар, қыраттар мен жазықтар.
  7. 7

    Маңғыстау жоталары

    • Қаратау. Солтүстік жотадағы Бесшоқы шыңының биіктігі 858 м.
    • Ақтау. Оңтүстік жотада ақшыл-сары мезозойлық мергельдер таралған.
    • Салыстыру. Картадан жоталарды тауып, Сарыарқадағы Ақсораңмен салыстыр; Ақсораңның биіктігі 1565 м.
    • Қаратау мен Ақтау Маңғыстауда солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай созылады.
  8. 8

    Оронимді түсіндіру жолдары

    Атаудың мағынасы, жер бедері нысанының түрі және картадағы орны бірін-бірі қалай толықтырады? Өз ойларыңды ортаға салып, қай дерекке көбірек сүйенетініңді талқылаңдар.

  9. 9

    Ороним нені білдіреді?

    • Ороним — тау, жота, қырат сияқты жер бедері нысанының жалқы атауы.
    • Қазақ оронимдері жер бедерін, сыртқы сипатын, түсін немесе орналасуын меңзейді.
    • Ақсораң мен Бесшоқы — шың атаулары; Қаратау мен Ақтау — жота атаулары.
    • Атау мағынасы нысанның түрін әрдайым толық ашпайды.
  10. 10

    Оронимді картадан тексеріп, үш тілде жазыңыз

    • Нысанды тап. Жаңа атауды қолданар алдында картадан оған сәйкес жер бедері нысанын табыңыз.
    • Түпнұсқа. Қазақша бастапқы атауы — Ақсораң.
    • Орысша. Аксоран — қазақша атаудың орыс әліпбиімен берілген транслитерациясы.
    • Ағылшынша. Aqsoran — қазақша атаудың латын әліпбиімен берілген транслитерациясы.
    • Транслитерация. Транслитерация атаудың мағынасын аудармай, жазылымын басқа әліпбиге көшіреді.
    • Карта нысанды анықтайды, ал транслитерация атаудың дыбысталуын сақтайды.
  11. 11
    • Сарыарқа аласа таулы массивтерден жазықтарға ауысатын табиғи өлке. Сарыарқа таудан жазыққа өтеді.
    • Маңғыстаудағы Қаратау мен Ақтау жоталары солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай созылып. Маңғыстау жоталары бағытталып созылады.
    • Ороним — тау, жота немесе қырат сияқты жер бедері нысанының жалқы атауы. Ороним нысанды атайды.
    • Транслитерация атаудың дыбысталуын сақтайды, ал аударма оның мағынасын береді. Транслитерация мен аударма бөлек.
  12. 12

    Жер бедері атауларын қалай түсіндіресің?

    • Пішін мен орналасу. Жаңа атаудағы мағына нысанның пішініне, түсіне не орналасуына қалай ишара етеді?
    • Оронимді негіздеу. Картадағы жер бедері нысаны мен атау мағынасына сүйеніп, оронимді қалай түсіндіресің?
    • Атау көшірмесі. Таңдалған оронимді басқа әліпбиге транслитерациялағанда, оның аудармасынан не өзгереді?
    • Әр сұраққа есте қалған деректермен жауап беріп, бір жаңа атауға қолданып көр.

Material details

Material type
Presentation

Create your own presentation with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this presentation in full and create your own with AI in minutes.