English

Қазақстанның климаттық жағдайы — Lesson Plan, Geography, Grade 9

Create your own lesson plan with AI

Preview Open material
Lesson plan
Section
Қазақстанның физикалық географиясы: климаты
Lesson title
Қазақстанның климаттық жағдайы
Class
9
Lesson objectives according to program
9.3.2.2 Қазақстанның климаттық жағдайын талдайды
Lesson objectives
Оқушы Қазақстанның климатын қалыптастыратын негізгі факторларды біледі.
Оқушы Қазақстан аумағындағы температура мен жауын-шашынның таралу ерекшеліктерін біледі.
Оқушы климаттық деректерді салыстырып, Қазақстан климатының аумақтық айырмашылықтарын түсіндіреді.
Values
Климаттық деректерге сүйеніп қорытынды жасау оқушылардың жауапкершілігі мен дәлелді пікір айту мәдениетін дамытады. Қазақстанның өңірлік климат ерекшеліктерін тану туған жерге құрметпен қарауға тәрбиелейді.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
4 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Қазақстанның әр өңіріндегі ауа райы көріністерін көрсетіп, «Еліміздің барлық өңірінде климат бірдей ме?» деген мәселе қояды.
 Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар суреттерді бақылап, климаттың өңірлер бойынша айырмашылығы бар екенін болжайды. Сабаққа дайындық — 1 ұпай. Климат айырмашылығы туралы орынды болжам — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. Қазақстан өңірлерінің табиғат суреттері, тақта
Климат деректерін таныстыру
8 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Қазақстанның климатын қалыптастыратын географиялық ендік, мұхиттардан алыстық, жер бедері және ауа массаларының әсерін түсіндіреді.
Қазақстан климатының шұғыл континентті екенін, температура мен жауын-шашынның аумақ бойынша өзгеретінін көрсетеді.
Климаттық карта мен диаграммадағы шартты белгілерді түсіндіреді.
Slide 1 — Қазақстанның климаттық жағдайы
Slide 2 — Қаңтарда Қазақстанның солтүстігі оңтүстігіне қарағанда әлдеқайда суық болады.
Slide 3 — Сабақ соңында
Slide 4 — Климатты қалыптастыратын факторлар
Slide 5 — Температураның таралуы
Slide 6 — Деректі қалай түсіндіреміз?
Slide 7 — Жауын-шашын және жер бедері
Slide 8 — Климаттық деректерді салыстыру
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Есте сақта және қолдан
Оқушылар климат қалыптастырушы факторларды дәптерге жазады. Оқушылар карта мен диаграммадағы белгілерді қарап, солтүстік пен оңтүстіктің температура айырмасын және жауын-шашын таралуын анықтайды. Климат қалыптастырушы факторларды атау — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Климаттық картадан деректі дұрыс оқу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Климаттық деректерді талдау
10 мин
Сыныпқа сұрақтар:
Қазақстан климатының шұғыл континентті болуына қандай жағдайлар әсер етеді?
Солтүстіктен оңтүстікке қарай температура мен жауын-шашын қалай өзгереді?
Таулы өңірлерде климаттың қалыптасуына жер бедері қалай ықпал етеді?
Жауаптар:
Мұхиттардан алыстық, географиялық орны және құрлықтық ауа массаларының басымдығы әсер етеді.
Жылдық орташа температура жоғарылайды, жауын-шашын мөлшері жалпы азаяды, бірақ тауларда артады.
Биіктеген сайын температура төмендеп, жауын-шашын көбейеді; беткейлердің бағыты да әсер етеді.
 Оқушылар сұрақтарға климаттық карта мен түсіндірмеге сүйеніп жауап береді. Оқушылар солтүстік және оңтүстік өңірлердің климаттық көрсеткіштерін салыстырып, күтілетін жауаптарды дәлелдейді. Шұғыл континенттіліктің екі себебін атау — 2 ұпай. Температура мен жауын-шашын өзгерісін дұрыс сипаттау — 2 ұпай. Жер бедерінің ықпалын түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. Қазақстанның климаттық картасы, климаттық диаграммалар
Климаттық ұғымдар ойыны
7 мин
Нұсқаулық:
«Климаттық сәйкестік» ойынын ұйымдастырады: оқушылар климат факторларын олардың әсерлерімен сәйкестендіреді.
Карточкаларда «мұхиттардан алыстық», «географиялық ендік», «биіктік», «ауа массалары» және олардың климатқа ықпалы берілгенін түсіндіреді.
Топтарға сәйкестіктерді негіздеп, бір ортақ қорытынды айтуға уақыт береді.
 Оқушылар топта карточкаларды сәйкестендіреді. Оқушылар әр таңдауды климаттық заңдылықпен дәлелдеп, Қазақстан климатына әсер ететін факторлар туралы қорытынды жасайды. Төрт сәйкестіктің әрқайсысы үшін 1 ұпай — ең көбі 4 ұпай. Бір дәлелді қорытынды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Өңірлік климаттық тапсырма
9 мин
Өңірлік климатты зерттеу:
Топтарға Қазақстанның солтүстік, орталық, оңтүстік және таулы өңірлеріне қатысты климаттық деректер кестесін таратады.
Әр топтан температура мен жауын-шашын көрсеткіштерін салыстырып, өңірдің климаттық ерекшелігін анықтауды сұрайды.
Қорытындыны деректермен дәлелдеуді және климаттық жағдайдың шаруашылыққа ықтимал әсерін бір мысалмен көрсетуді тапсырады.
 Оқушылар кестедегі климаттық деректерді салыстырады. Оқушылар өңірдің климаттық ерекшелігін анықтап, қорытындысын нақты көрсеткіштермен дәлелдейді және шаруашылыққа ықпалын мысалмен түсіндіреді. Екі климаттық көрсеткішті дұрыс салыстыру — 2 ұпай. Өңір ерекшелігін анықтау — 1 ұпай. Қорытындыны дерекпен дәлелдеу — 1 ұпай. Шаруашылыққа ықпалын мысалмен көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Білімді тексеру
4 мин
Білімді тексеру:
Қазақстан климаты туралы төрт сұрақтан тұратын қысқа тексеру жұмысын ұсынады.
Сұрақтар: «Қазақстан климатының басты сипаты қандай?», «Мұхиттардан алыстық климатқа қалай әсер етеді?», «Солтүстіктен оңтүстікке қарай орташа температура қалай өзгереді?», «Тауда биіктеген сайын жауын-шашын мөлшері қалай өзгереді?».
Жауаптарды жинап, дұрыс нұсқаларын қысқаша нақтылайды.
 Оқушылар төрт сұраққа жеке жауап береді. Оқушылар Қазақстан климатының шұғыл континентті сипатын, мұхиттардан алыстықтың әсерін және температура мен жауын-шашынның өзгерісін жазады. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Рефлексия
3 мин
«Сезіміңізді тақтаға жабыстырыңыз» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы тақтаға стикер апарады — коллаж сыныптың көңіл-күйін бірден көрсетеді.
 Оқушылар «Сезіміңізді тақтаға жабыстырыңыз» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Климат туралы бір нақты түсінік бичих — 1 ұпай. Түсініксіз қалған тұсты нақты көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Климаттық карталар мен көрнекіліктерді пайдаланғанда оларды ұқыпты ұстап, сыныпта қауіпсіз қозғалу керек. Топтық жұмыс кезінде құралдарды бір-біріне лақтырмай, жұмыс орнын ретпен пайдалану қажет.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Geography
Grade
Grade 9
Language
Kazakh

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Similar materials

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.

Sign in