Қазақстанның климаттық жағдайы — ҚМЖ, География, 9 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Қазақстанның физикалық географиясы: климаты
|
| Сабақтың тақырыбы |
Қазақстанның климаттық жағдайы
|
| Сыныбы |
9
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
9.3.2.2 Қазақстанның климаттық жағдайын талдайды
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушы Қазақстанның климатын қалыптастыратын негізгі факторларды біледі.
Оқушы Қазақстан аумағындағы температура мен жауын-шашынның таралу ерекшеліктерін біледі.
Оқушы климаттық деректерді салыстырып, Қазақстан климатының аумақтық айырмашылықтарын түсіндіреді.
|
| Құндылықтар |
Климаттық деректерге сүйеніп қорытынды жасау оқушылардың жауапкершілігі мен дәлелді пікір айту мәдениетін дамытады. Қазақстанның өңірлік климат ерекшеліктерін тану туған жерге құрметпен қарауға тәрбиелейді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Қазақстанның әр өңіріндегі ауа райы көріністерін көрсетіп, «Еліміздің барлық өңірінде климат бірдей ме?» деген мәселе қояды.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар суреттерді бақылап, климаттың өңірлер бойынша айырмашылығы бар екенін болжайды. | Сабаққа дайындық — 1 ұпай. Климат айырмашылығы туралы орынды болжам — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | Қазақстан өңірлерінің табиғат суреттері, тақта |
| Климат деректерін таныстыру 8 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Қазақстанның климатын қалыптастыратын географиялық ендік, мұхиттардан алыстық, жер бедері және ауа массаларының әсерін түсіндіреді.
Қазақстан климатының шұғыл континентті екенін, температура мен жауын-шашынның аумақ бойынша өзгеретінін көрсетеді.
Климаттық карта мен диаграммадағы шартты белгілерді түсіндіреді.
Слайд 1 — Қазақстанның климаттық жағдайы
Слайд 2 — Қаңтарда Қазақстанның солтүстігі оңтүстігіне қарағанда әлдеқайда суық болады.
Слайд 3 — Сабақ соңында
Слайд 4 — Климатты қалыптастыратын факторлар
Слайд 5 — Температураның таралуы
Слайд 6 — Деректі қалай түсіндіреміз?
Слайд 7 — Жауын-шашын және жер бедері
Слайд 8 — Климаттық деректерді салыстыру
Слайд 9 — Қорытынды
Слайд 10 — Есте сақта және қолдан
|
Оқушылар климат қалыптастырушы факторларды дәптерге жазады. Оқушылар карта мен диаграммадағы белгілерді қарап, солтүстік пен оңтүстіктің температура айырмасын және жауын-шашын таралуын анықтайды. | Климат қалыптастырушы факторларды атау — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Климаттық картадан деректі дұрыс оқу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Климаттық деректерді талдау 10 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
Қазақстан климатының шұғыл континентті болуына қандай жағдайлар әсер етеді?
Солтүстіктен оңтүстікке қарай температура мен жауын-шашын қалай өзгереді?
Таулы өңірлерде климаттың қалыптасуына жер бедері қалай ықпал етеді?
Жауаптар:
Мұхиттардан алыстық, географиялық орны және құрлықтық ауа массаларының басымдығы әсер етеді.
Жылдық орташа температура жоғарылайды, жауын-шашын мөлшері жалпы азаяды, бірақ тауларда артады.
Биіктеген сайын температура төмендеп, жауын-шашын көбейеді; беткейлердің бағыты да әсер етеді.
|
Оқушылар сұрақтарға климаттық карта мен түсіндірмеге сүйеніп жауап береді. Оқушылар солтүстік және оңтүстік өңірлердің климаттық көрсеткіштерін салыстырып, күтілетін жауаптарды дәлелдейді. | Шұғыл континенттіліктің екі себебін атау — 2 ұпай. Температура мен жауын-шашын өзгерісін дұрыс сипаттау — 2 ұпай. Жер бедерінің ықпалын түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | Қазақстанның климаттық картасы, климаттық диаграммалар |
| Климаттық ұғымдар ойыны 7 мин |
Нұсқаулық:
«Климаттық сәйкестік» ойынын ұйымдастырады: оқушылар климат факторларын олардың әсерлерімен сәйкестендіреді.
Карточкаларда «мұхиттардан алыстық», «географиялық ендік», «биіктік», «ауа массалары» және олардың климатқа ықпалы берілгенін түсіндіреді.
Топтарға сәйкестіктерді негіздеп, бір ортақ қорытынды айтуға уақыт береді.
|
Оқушылар топта карточкаларды сәйкестендіреді. Оқушылар әр таңдауды климаттық заңдылықпен дәлелдеп, Қазақстан климатына әсер ететін факторлар туралы қорытынды жасайды. | Төрт сәйкестіктің әрқайсысы үшін 1 ұпай — ең көбі 4 ұпай. Бір дәлелді қорытынды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Өңірлік климаттық тапсырма 9 мин |
Өңірлік климатты зерттеу:
Топтарға Қазақстанның солтүстік, орталық, оңтүстік және таулы өңірлеріне қатысты климаттық деректер кестесін таратады.
Әр топтан температура мен жауын-шашын көрсеткіштерін салыстырып, өңірдің климаттық ерекшелігін анықтауды сұрайды.
Қорытындыны деректермен дәлелдеуді және климаттық жағдайдың шаруашылыққа ықтимал әсерін бір мысалмен көрсетуді тапсырады.
|
Оқушылар кестедегі климаттық деректерді салыстырады. Оқушылар өңірдің климаттық ерекшелігін анықтап, қорытындысын нақты көрсеткіштермен дәлелдейді және шаруашылыққа ықпалын мысалмен түсіндіреді. | Екі климаттық көрсеткішті дұрыс салыстыру — 2 ұпай. Өңір ерекшелігін анықтау — 1 ұпай. Қорытындыны дерекпен дәлелдеу — 1 ұпай. Шаруашылыққа ықпалын мысалмен көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Білімді тексеру 4 мин |
Білімді тексеру:
Қазақстан климаты туралы төрт сұрақтан тұратын қысқа тексеру жұмысын ұсынады.
Сұрақтар: «Қазақстан климатының басты сипаты қандай?», «Мұхиттардан алыстық климатқа қалай әсер етеді?», «Солтүстіктен оңтүстікке қарай орташа температура қалай өзгереді?», «Тауда биіктеген сайын жауын-шашын мөлшері қалай өзгереді?».
Жауаптарды жинап, дұрыс нұсқаларын қысқаша нақтылайды.
|
Оқушылар төрт сұраққа жеке жауап береді. Оқушылар Қазақстан климатының шұғыл континентті сипатын, мұхиттардан алыстықтың әсерін және температура мен жауын-шашынның өзгерісін жазады. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Рефлексия 3 мин |
«Сезіміңізді тақтаға жабыстырыңыз» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы тақтаға стикер апарады — коллаж сыныптың көңіл-күйін бірден көрсетеді.
|
Оқушылар «Сезіміңізді тақтаға жабыстырыңыз» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Климат туралы бір нақты түсінік бичих — 1 ұпай. Түсініксіз қалған тұсты нақты көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Климаттық карталар мен көрнекіліктерді пайдаланғанда оларды ұқыпты ұстап, сыныпта қауіпсіз қозғалу керек. Топтық жұмыс кезінде құралдарды бір-біріне лақтырмай, жұмыс орнын ретпен пайдалану қажет. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- География
- Сынып
- 9 сынып
- Тіл
- Қазақ
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
