Жасуша органоидтерінің құрылысы мен қызметтерінің ерекшеліктері. Жасушаның негізгі компоненттері. Жасуша мембранасының құрылымы, қасиеттері және қызметтері арасындағы байланыс — Lesson Plan, Biology, Grade 10
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Жасуша биологиясы
|
| Lesson title |
Жасуша органоидтерінің құрылысы мен қызметтерінің ерекшеліктері. Жасушаның негізгі компоненттері. Жасуша мембранасының құрылымы, қасиеттері және қызметтері арасындағы байланыс
|
| Class |
10
|
| Lesson objectives according to program |
10.4.2.2 Жасуша мембранасының құрылымы, қасиеттері және қызметтері арасындағы байланысты түсіндіру
|
| Lesson objectives |
Оқушы жасушаның негізгі компоненттері мен органоидтерінің құрылысын және қызметін біледі.
Оқушы жасуша мембранасының құрылымдық бөліктерін және олардың қасиеттерін біледі.
Оқушы мембрана құрылысы мен оның тасымалдау, қорғаныш және реттеуші қызметтері арасындағы байланысты біледі.
|
| Values |
Жасуша құрылымдарын салыстыру кезінде ғылыми дәлелге сүйеніп, биологиялық құбылыстарды ұқыпты талдау дағдысы қалыптасады.
Топтық жұмыста өзара құрмет пен жауапкершілік танытады.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Жасушаның негізгі компоненттері бейнеленген суретті көрсетіп, сабақ тақырыбына назар аудартады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар суретке қарап, жасушаның таныс компоненттерін атайды. | Сабаққа дайындық пен бастапқы жауапқа қатысу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | жасуша сызбасы, тақта |
| Мәселені анықтау 4 минут |
Мәселе қою:
«Жасушаның әр бөлігі өз қызметін қалай атқарады?» деген мәселені ұсынады.
«Мембрананың құрылысы оның заттарды өткізуіне қалай әсер етеді?» деген жетекші сұрақ қояды.
|
Оқушылар мәселе бойынша болжам ұсынады. Оқушылар мембрана заттардың өтуін реттейді деген күтілетін жауапты негіздейді. | Мәселеге қатысты орынды болжам — 1 ұпай; болжамын түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, жасуша сызбасы |
| Жаңа материалды түсіндіру 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Жасушаның негізгі компоненттерін: плазмалық мембрана, цитоплазма және ядроны түсіндіреді.
Органоидтердің құрылымы мен қызметін салыстырады: митохондрияда энергия түзіледі, рибосомада нәруыз синтезделеді, эндоплазмалық тор заттарды тасымалдауға қатысады, Гольджи жиынтығы заттарды өңдеп, сұрыптайды.
Мембрананың фосфолипидті қосқабатын, нәруыздарын және көмірсу тізбектерін көрсетіп, олардың қызметін түсіндіреді.
Slide 1 — Жасуша және мембрана
Slide 2 — Жасуша сыртындағы сұйықтық пен оның ішіндегі сұйықтықтың құрамы бірдей емес, бірақ жасуша…
Slide 3 — Сабақ соңында сен:
Slide 4 — Жасушаның негізгі бөліктері
Slide 5 — Органоидтер: құрылым және қызмет
Slide 6 — Жасушада энергия өндіру, нәруыз жасау және заттарды өңдеу міндеттері органоидтер арасында…
Slide 7 — Мембрананың молекулалық құрылысы
Slide 8 — Мембрананың қызметтері
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар негізгі компоненттер мен органоидтердің атауын, құрылысын және қызметін дәптерге жазады. Оқушылар мембрананың қосқабаты мен нәруыздарының қызметін түсіндіреді. | Үш негізгі компонентті дұрыс атау — 1 ұпай; екі органоидтің қызметін дұрыс сипаттау — 2 ұпай; мембрананың екі құрылымдық бөлігін және қызметін байланыстыру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Құрылым мен қызмет байланысы 7 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
«Фосфолипидті қосқабаттың гидрофобты бөлігі мембрананың қасиетіне қалай әсер етеді?».
«Мембраналық нәруыздар қандай қызмет атқарады?».
«Жартылай өткізгіштік жасуша үшін неге маңызды?».
Жауаптар:
«Гидрофобты бөлік суда еритін заттардың еркін өтуін шектейді» деген жауапты нақтылайды.
«Нәруыздар заттарды тасымалдауға, рецепторлық байланысқа және сигнал қабылдауға қатысады» деген жауапты толықтырады.
«Жасушаға қажетті заттардың өтуін реттеп, ішкі ортаның тұрақтылығын сақтайды» деген жауапты бекітеді.
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: гидрофобты бөлік кейбір заттардың өтуін шектейді; мембраналық нәруыздар тасымалдау мен сигнал қабылдауға қатысады; жартылай өткізгіштік жасушаның ішкі ортасын тұрақтандырады. | Әр сұраққа ғылыми тұрғыдан дұрыс жауап — 1 ұпайдан. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | мембрана сызбасы, тақта |
| Топтық білім ойыны 6 минут |
Нұсқаулық:
Оқушыларды шағын топтарға бөліп, органоид атауы, құрылысы және қызметі жазылған карточкаларды таратады.
«Құрылымын қызметімен сәйкестендіріп, мембрана құрылысының оның қасиетіне әсерін бір мысалмен түсіндіріңдер» тапсырмасын береді.
Топ жауаптарын тыңдап, дұрыс сәйкестіктерді қорытындылайды.
|
Оқушылар топта карточкаларды сәйкестендіреді. Оқушылар мембрананың фосфолипидті қосқабаты заттардың өтуін ішінара шектейтінін мысалмен түсіндіреді. | Екі органоидті дұрыс сәйкестендіру — 2 ұпай; мембрана құрылысы мен қасиетін дұрыс байланыстыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | |
| Жеке тапсырма орындау 7 минут |
Жеке тапсырма:
Жеке тапсырма парағын таратады: «Мембрананың фосфолипидтері мен нәруыздарының құрылымдық ерекшелігін атаңдар; әрқайсысының бір қызметін жазыңдар; құрылым мен қызмет арасындағы байланысты түсіндіріңдер».
Жауаптарды тексеріп, негізгі түсініктерге қысқаша кері байланыс береді.
|
Оқушылар тапсырманы жеке орындайды. Оқушылар фосфолипидті қосқабатты, мембраналық нәруыздарды атайды және олардың құрылымы мен қызметін байланыстырады. | Фосфолипидті қосқабатты дұрыс сипаттау — 1 ұпай; нәруыздың қызметін атау — 1 ұпай; құрылым мен қызмет байланысын түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Білімді тексеру 6 минут |
Тексеру тапсырмасы:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады: жасушаның негізгі компоненттерін атау, органоид пен қызметін сәйкестендіру, мембрананың жартылай өткізгіштігін түсіндіру.
Жауаптарды жинап, дұрыс жауаптарды қысқаша талдайды.
|
Оқушылар тексеру сұрақтарына жеке жауап береді. Оқушылар негізгі компоненттерді атайды, органоидтерді қызметімен сәйкестендіреді және мембрананың жартылай өткізгіштігін түсіндіреді. | Негізгі компоненттерді атау — 1 ұпай; органоид пен қызметін дұрыс сәйкестендіру — 2 ұпай; жартылай өткізгіштікті түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Зертханалық құралдар қолданылса, оларды нұсқаулыққа сай ұстап, сынған шыныға қол тигізбеу керек. Микроскоппен жұмыс кезінде оны екі қолмен тасымалдап, сабақ соңында жұмыс орнын ретке келтіру қажет. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Biology
- Grade
- Grade 10
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Phys-math
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →
