Дала шежіресінің құпиясы — презентация
ЖИ көмегімен өз презентацияңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Презентация мазмұны
-
1
Дала шежіресінің құпиясы
Квестте ежелгі дәуірден бүгінгі заманға дейінгі тарихқа шолу жасаймыз.
-
2
Сабақ соңында сендер
- Талхизден табылған киіз үйге ұқсас белгілер нені аңғартады?
- Қазақстан тарихының кезеңдерін ретімен.
- Қала мен көшпелі шаруашылықтың байланысын.
- Ортағасырлық қалалардың дамуын нақты дерекпен.
- Тарихи өзгерістердің себептері мен салдарын.
- Кезеңдерді реттеп, байланыстар мен өзгерістерді деректермен түсіндіресіңдер.
-
3
Қазақстан тарихының кезеңдері
- Өзгерістерді ретімен қарастырайық.
- Кезеңдер. Тарих ежелгі дәуірден бүгінге дейін жалғасады.
- Өзгеріс өлшемдері. Билік, шаруашылық және мәдениет өзгерістерін салыстырыңдар.
- Моңғол шапқыншылығы. XIII ғасырдағы шапқыншылық өңірдің саяси өміріне ықпал етті.
- Тарихи байланыс. Оқиғалардың реті өзгерістердің байланысын аңғартады.
-
4
Қалалардың қайта жандануы
- ХІІІ ғасырдың соңында қалпына келуге жағдай туды.
- Қалпына келу. Қалалар мен егіншілік өңірлер қайта жандана бастады.
- Талас құрылтайы. 1260 жылы отырықшы халыққа араласпау ұйғарылды.
- Салық өзгерісі. Мөңке хан қалыптан тыс алымдарды жойып, ортақ жан басы салығын енгізді.
- Күміс теңге. Кебек ханның теңгесі ішкі және сыртқы сауданы жандандырды.
-
5
Дала мен қаланың байланысы
Талхиздегі кейбір аулалардан киіз үй белгілері мен мал қоралары табылған. Неліктен қала тұрғындары мал шаруашылығына қатысты дәстүрлерді сақтаған деп ойлайсыңдар?
-
6
Қалалық тіршілік
- Қала, су жүйесі, қолөнер және сәулет өркендеді.
- Оңтүстік өңір. ХІV–ХV ғасырларда қала мен егіншілік дамыды.
- Су жүйесі. Отырардан жерасты суқұбыры, Тараздан қыш құбырлар табылды.
- Қолөнер. Зергерлік, шыны жасау және тері өңдеу өркендеді.
- Кесене. Әмір Темір Түркістандағы Қожа Ахмет Йасауи кесенесін салдырды.
-
7
Даладағы рухани мәдениет
- Ислам сенімі жергілікті дәстүрлермен қатар өмір сүрді.
- Сенімдер. Тәңіршілдік пен ата-баба рухына сиыну сақталды.
- Қыпшақ тілі. ХІІІ–ХІV ғасырларда құжаттар қыпшақ тілінде жазылды.
- Тіл ескерткіші. «Кодекс құманикус» ХІV ғасырдың басында жасалды.
- Үйренуге арналған. Қолжазба еуропалықтарға қыпшақ тілін үйретті.
-
8
Дәстүр мен өзгеріс
Талхизде махаллалар туыстық, кәсіп және дін арқылы топтасқан; аулаларда мал қоралары болған. Қала тіршілігінің осы ерекшеліктері мен суқұбырлары және қолөнер дамуы бірін-бірі толықтырды ма, әлде қайшылық тудырды ма?
-
9
Қалалардың әлсіреу себептері
- Қала тіршілігіне соғыс пен сауда бағыттарының өзгеруі әсер етті.
- Шапқыншылық. Моңғол шапқыншылығы қала мәдениетінің дамуын бұзды.
- Теңіз жолы. Еуропа мен Азия арасындағы теңіз жолы ашылып, Жібек жолы құлдырады.
- Сауданың азаюы. Керуен саудасына тәуелді қалалар күйзеліске ұшырады.
- Бағыт өзгерісі. Сауда жолдарының ауысуы қалалардың тіршілігін өзгертті.
-
10
Шаруашылық және көші-қон
- Мал бағу, егіншілік пен айырбас қатар өмір сүрді.
- Көшпелі мал. ХІІІ–ХV ғасырларда дәстүрлі мал шаруашылығы сақталды.
- Қоныс ауысуы. Ауа райы өзгеріп, жұрт Еділден Жетісуға жылжыды.
- Егіншілік. Жетісуда мал басым болды; Шу мен Таласта егін егілді.
- Айырбас. Қала мен дала тұрғындары өзара сауда жасады.
-
11
- Қала мен дала байланысы. Сауда қала мен дала шаруашылығын өзара ұштастырды.
- Қалалардың қайта жандануы. Қалалар жанданып, көшпелі тұрмыс дәстүрлері сақталды.
- Қалалардың әлсіреуі. Шапқыншылық пен теңіз саудасы керуен қалаларын әлсіретті.
-
12
Есте сақтап жауап бер
- Талхиз олжалары. Тұрмыс деректері көшпелі және қалалық өмірді қалай байланыстырады?
- Сауда шешімдері. Билік шешімдері мен ақша өзгерістері саудаға қалай әсер етті?
- Қала тіршілігі. Су жүйелері мен қолөнер қала дамуы туралы нені аңғартады?
- Жолдар әлсіремесе. Керуен жолдары сақталғанда қалалардың тіршілігі қалай өзгерер еді?
Материал туралы
- Материал түрі
- Презентация
ЖИ көмегімен өз презентацияңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін