қазақша

Наймандар, керейіттер және жалайырлар — ҚМЖ, Тарих, 6 сынып

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

Алдын ала қарау Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
Бөлім
X–XIII ғасырдың басындағы Қазақстан аумағындағы мемлекеттер
Сабақтың тақырыбы
Наймандар, керейіттер және жалайырлар
Сыныбы
6
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
6.3.1.3 X ғасыр - XIII ғасырдың басындағы мемлекеттердің даму ерекшеліктерін түсіндіріп, олардың ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтауНаймандар, керейіттер және жалайырлар..
Сабақтың мақсаты
Оқушылар наймандардың, керейіттердің және жалайырлардың орналасқан аумағы мен саяси тарихын біледі.
Оқушылар наймандар, керейіттер және жалайырлар мемлекеттерінің басқару жүйесі мен даму ерекшеліктерін біледі.
Оқушылар үш тайпалық бірлестіктің ұқсастықтары мен айырмашылықтарын салыстыру өлшемдері арқылы анықтайды.
Құндылықтар
Тарихи деректерді салыстыру арқылы оқушылар тарихи мұраға құрметпен қарап, ортақ тарихты бағалауға үйренеді. Топтық талқылау кезінде өзгенің пікірін тыңдап, дәлелге сүйеніп пікір айту жауапкершілігі қалыптасады.
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі/ уақыт Педагогтің іс-әрекеті Оқушының іс-әрекеті Бағалау Ресурстар
Ұйымдастыру және қызығушылық
4 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
«Наймандар, керейіттер және жалайырлар туралы не білесіңдер?» деген бастапқы сұрақ қойып, оқушылардың алдыңғы білімін еске түсіреді.
Оқушылар сабаққа дайындалады және мақсатпен танысады. Оқушылар бастапқы сұраққа жауап беріп, білетін мәліметтерін атайды: бұл орта ғасырларда өмір сүрген тайпалық бірлестіктер. Сабаққа дайындық пен бастапқы жауапқа қатысу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. тақта, дәптер
Тақырыпты ашу
5 мин
Мәселе қою:
«Наймандар, керейіттер және жалайырлар бір кезеңде өмір сүрсе де, олардың саяси дамуы мен орналасқан аумағында қандай ұқсастықтар мен айырмашылықтар болуы мүмкін?» деген мәселені ұсынады.
Оқушылардың болжамдарын тыңдап, оларды сабақ соңында деректермен тексеруге бағыттайды.
Оқушылар мәселе бойынша болжам айтады. Оқушылар наймандар мен керейіттердің белгілі бір аумақтарды мекендегенін және олардың билеушілері болғанын болжап, нақты айырмашылықтарды сабақ соңында анықтауға келіседі. Мәселеге қатысты қисынды болжам келтіру — 1 ұпай; болжамын тарихи ұғыммен байланыстыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тарихи карта, тақта
Жаңа материалды меңгеру
8 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Карта арқылы наймандардың Алтай мен Орхон аралығында, керейіттердің Моңғолияның орталық өңірлерінде, жалайырлардың Моңғолия аумағында өмір сүргенін түсіндіреді.
Найман және керейіт бірлестіктерінің саяси күшеюі, билеушілерінің рөлі және XIII ғасырдың басындағы моңғол шапқыншылығы тұсындағы жағдайын баяндайды.
Жалайырлардың тайпалық бірлестік ретіндегі орны мен кейінгі тарихи оқиғалардағы рөлін сипаттайды.
Үш бірлестіктің көшпелі мал шаруашылығына негізделген өмір салты мен саяси ұйымдасуындағы ортақ белгілерді, аумақтық және саяси ерекшеліктерін атап көрсетеді.
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, негізгі ұғымдар мен даталарды дәптерге жазады. Оқушылар картадан аталған аумақтарды көрсетіп, наймандар, керейіттер және жалайырлар туралы маңызды деректерді белгілейді. Әр бірлестіктің орналасуын дұрыс көрсету — әрқайсысына 1 ұпай; негізгі саяси ерекшелікті атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. оқулық, тарихи карта, дәптер
Көрнекі дерекпен жұмыс
7 мин
Наймандар, керейіттер және жалайырлар туралы негізгі мәліметтер берілген көрнекі материалды көрсетеді.
Материалдағы аумақ, басқару және тарихи даму туралы деректерді оқулықтағы мәліметтермен салыстыруды тапсырады.
Негізгі ұғымдарды тақтаға жазып, түсініксіз тұстарын нақтылайды.
Слайд 1 — Наймандар, керейіттер және жалайырлар
Слайд 2 — Орта ғасырларда Моңғолия далаларында бірнеше көшпелі бірлестік қатар өмір сүрді.
Слайд 3 — Сабақ соңында
Слайд 4 — Наймандар
Слайд 5 — Керейіттер мен жалайырлар
Слайд 6 — Қоныстарды салыстыру
Слайд 7 — Басқару жүйесі
Слайд 8 — Саяси тағдырлары
Слайд 9 — Қорытынды
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
Оқушылар көрнекі материалды қарайды және оқулықпен салыстырады. Оқушылар үш бірлестікке қатысты аумақтық, саяси және шаруашылық мәліметтерді тірек сөздермен жазады. Көрнекі деректен үш маңызды мәліметті анықтау — әрқайсысына 1 ұпай; мәліметті тақырыппен байланыстыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Топтық салыстыру ойыны
7 мин
Нұсқаулық:
Оқушыларды топтарға бөліп, «Деректі дұрыс бірлестікке сәйкестендір» ойынын өткізеді.
«Алтай мен Орхон аралығы», «Моңғолияның орталық өңірлері», «көшпелі мал шаруашылығы», «XIII ғасырдың басындағы саяси өзгерістер» деген деректерді таратады.
Әр топтан деректерді наймандарға, керейіттерге, жалайырларға немесе ортақ белгіге сәйкестендіріп, таңдауын дәлелдеуді сұрайды.
Оқушылар топпен деректерді талқылап, тиісті бірлестікке немесе ортақ белгілерге сәйкестендіреді. Оқушылар жауаптарын дәлелдеп, өзге топтардың пікірін тыңдайды. Төрт деректі дұрыс сәйкестендіру — әрқайсысына 1 ұпай; бір жауапты дәлелдеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Жеке тапсырма орындау
7 мин
Тапсырманы орындау:
«Наймандар, керейіттер және жалайырлардың ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықта» тапсырмасын таратады.
Салыстыру кестесінің бағандарын түсіндіреді: орналасқан аумағы, саяси даму ерекшелігі, ортақ белгілері.
Оқушыларға кестені жеке толтырып, бір қорытынды сөйлем жазуды ұсынады.
Оқушылар салыстыру кестесін жеке толтырады. Оқушылар ұқсастық ретінде көшпелі өмір салты мен саяси ұйымдасуды, ал айырмашылық ретінде орналасқан аумақтары мен саяси даму барысын көрсетіп, қорытынды жазады. Үш бірлестік бойынша деректерді кестеге дұрыс енгізу — 3 ұпай; кемінде бір ұқсастықты анықтау — 1 ұпай; кемінде бір айырмашылықты дәлелдеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау Карта мен көрнекі материалдарды қарау кезінде сыныпта тыныштық сақтап, құралдарды ұқыпты пайдалану қажет. Топтық жұмыс барысында бір-бірін тыңдап, пікірталаста әдепті сөйлеу керек.

Материал туралы

Материал түрі
ҚМЖ (ҚМЖ)
Пән
Тарих
Сынып
6 сынып
Тіл
Қазақ
Оқыту бағыты
Гуманитарлық

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

  • Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
  • Шамамен бір минутта дайын
  • Бастау тегін

Мұғалімдер жасаған сабақ жоспарлары, тесттер мен презентациялар

Осы сабақ жоспарын толық ашу және ЖИ көмегімен бірнеше минутта өз материалдарыңызды жасау үшін тіркеліңіз.