қазақша

Түбірлес сөздер — ҚМЖ, Қазақ тілі, 3 сынып

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

Алдын ала қарау Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
Бөлім
Сөз құрамы
Сабақтың тақырыбы
Түбірлес сөздер
Сыныбы
3
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
3.4.2.1 Негізгі түбірге жұрнақтар жалғау арқылы туынды сөз жасау, түбірлес сөздердің мағынасын ажырату
Сабақтың мақсаты
Оқушы негізгі түбір мен жұрнақтың ерекшелігін біледі.
Оқушы негізгі түбірге жұрнақ жалғау арқылы туынды сөз жасалуын біледі.
Оқушы түбірлес сөздердің ортақ түбірін және мағыналық байланысын біледі.
Құндылықтар
Тілдік тапсырмаларды бірлесіп орындау арқылы оқушылар өзара құрмет пен ынтымақтастықты үйренеді. Сөз мағынасын дәл анықтау сауатты әрі жауапкершілікпен сөйлеуге баулиды.
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі/ уақыт Педагогтің іс-әрекеті Оқушының іс-әрекеті Бағалау Ресурстар
Сабаққа дайындық
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Оқушылар амандасады және оқу құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың мақсаты мен тақырыбын тыңдайды. Сабаққа қажетті құралдарын дайындағаны үшін — 1 ұпай. Сабақ мақсатын дұрыс атағаны үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. оқулық, дәптер, тақта
Тақырыпты ашу
5 мин
Мәселе қою:
«Түбір» сөзіне назар аудартып, сөздің негізгі мағынасын сұрайды.
«Түбір» мен «түбірлес сөздер» ұғымдарының байланысын анықтауға бағыттайды.
Сыныпқа сұрақтар:
«Түбір» сөзінен қандай сөздер жасауға болады?
«Түбір», «түбірлес» сөздерінің ортақ бөлігі қандай?
Жауаптар:
Мысалы: түбірлес, түбіртек.
Ортақ бөлігі — «түбір».
Оқушылар «түбір» сөзінен жасалған сөздерді атайды, мысалы, түбірлес, түбіртек. Оқушылар ортақ бөлікті «түбір» деп анықтайды. «Түбір» сөзінен бір туынды сөз атағаны үшін — 1 ұпай. Ортақ бөлікті дұрыс анықтағаны үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, сөз жазылған карточкалар
Жаңа материал
8 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Түбірлес сөздердің ортақ түбірден жасалатынын түсіндіреді.
Негізгі түбірге жұрнақ жалғанғанда туынды сөз жасалатынын мысалмен көрсетеді: «еңбек — еңбекқор — еңбектен».
Түбірлес сөздердің мағынасы ортақ түбірге байланысты болғанымен, әр сөздің өзіндік мағынасы бар екенін түсіндіреді.
Оқушылар түбір мен жұрнақты ажыратады. Оқушылар «еңбек», «еңбекқор», «еңбектен» сөздерінің ортақ түбірін табады және мағынасын салыстырады. Ортақ түбірді дұрыс көрсеткені үшін — 1 ұпай. Жұрнақты дұрыс ажыратқаны үшін — 1 ұпай. Сөз мағынасындағы айырмашылықты түсіндіргені үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. оқулық, тақта, түбір мен жұрнақ жазылған үлгілер
Көрнекі түсіндіру
6 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Түбір мен жұрнақты ажырату үлгілері берілген көрсетілімді таныстырады.
«Балық — балықшы — балықшылық» сөздеріндегі ортақ түбір мен жұрнақтарды анықтауға бағыттайды.
Слайд 1 — Түбірлес сөздер
Слайд 2 — Балық аулайтын адамды балықшы дейді. Ал балықшылық деген сөзді естігенде, нені көз алдыңа…
Слайд 3 — Бүгін біз мынаны үйренеміз:
Слайд 4 — Негізгі түбір
Слайд 5 — Жұрнақ жаңа сөз жасайды
Слайд 6 — Балықшы мен балықшылық бір түбірден тарағанымен, мағынасы бірдей емес. Қай сөз адамды, қа…
Слайд 7 — Түбірлес сөздер
Слайд 8 — Сөзді құрамына талдау
Слайд 9 — Есте сақта
Слайд 10 — Еске түсір
Оқушылар көрсетілімдегі мысалдарды қарайды. Оқушылар «балық», «балықшы», «балықшылық» сөздеріндегі ортақ түбірді — «балық» деп, жұрнақтарды «-шы», «-шылық» деп атайды. Ортақ түбірді дұрыс тапқаны үшін — 1 ұпай. Екі жұрнақты дұрыс көрсеткені үшін — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Сөздер ойыны
7 мин
Нұсқаулық:
Оқушыларға түбірлес сөздер мен мағынасы ұқсас болғанымен, түбірі бөлек сөздер жазылған карточкаларды таратады.
Карточкаларды топтастырып, әр топтағы ортақ түбірді және сөздердің мағынасын түсіндіруді тапсырады.
Оқушылар карточкаларды түбіріне қарай топтастырады. Оқушылар әр топтағы ортақ түбірді көрсетіп, сөздердің мағыналық байланысын түсіндіреді. Сөздерді дұрыс топтастырғаны үшін — 2 ұпай. Ортақ түбірді дұрыс көрсеткені үшін — 1 ұпай. Мағыналық байланысын түсіндіргені үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Жеке тапсырма
7 мин
Жаңа тапсырма:
«Оқу», «өнер», «дос» түбірлерінің әрқайсысына жұрнақ жалғап, туынды сөз жасау тапсырмасын береді.
Жасалған сөздердің түбірі мен жұрнағын белгілеп, мағынасын түсіндіруді тапсырады.
Оқушылар «оқу», «өнер», «дос» түбірлерінен туынды сөздер жасайды, мысалы: оқушы, өнерлі, достық. Оқушылар сөздердің түбірі мен жұрнағын белгілеп, мағынасын түсіндіреді. Үш туынды сөзді дұрыс жасағаны үшін — 3 ұпай. Түбір мен жұрнақты дұрыс белгілегені үшін — 2 ұпай. Мағынасын түсіндіргені үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай.
Білімді тексеру
5 мин
Білімді тексеру:
Қысқа білім тексеру тапсырмасын ұсынады: түбірлес сөздер қатарын таңдау, ортақ түбірді белгілеу және туынды сөзді анықтау.
Жауаптарды тексеріп, дұрыс жауаптарды нақтылайды.
Оқушылар тапсырмадағы сөздерді салыстырып, түбірлес қатарды таңдайды. Оқушылар ортақ түбірді белгілеп, туынды сөзді анықтайды. Түбірлес сөздер қатарын дұрыс таңдағаны үшін — 1 ұпай. Ортақ түбірді дұрыс белгілегені үшін — 1 ұпай. Туынды сөзді дұрыс анықтағаны үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Рефлексия
4 мин
«Жұмысыңызды бағалаңыз» рефлексиясын өткізеді. Тапсырмадан кейінгі жылдам өзіндік бағалау — оқушылар бір рет басумен қалай атқарғанын таңдайды.
Оқушылар «Жұмысыңызды бағалаңыз» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Түбірлес сөзді анықтау жолын дұрыс айтқаны үшін — 1 ұпай. Тиісті мысал келтіргені үшін — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау Оқушылар партада дұрыс отырады, көрнекі материалды қарағанда экраннан қауіпсіз қашықтық сақтайды. Қайшы не басқа құрал қолданылса, оны мұғалімнің нұсқауымен ұқыпты пайдаланады.

Материал туралы

Материал түрі
ҚМЖ (ҚМЖ)
Пән
Қазақ тілі
Сынып
3 сынып
Тіл
Қазақ
Оқыту бағыты
Гуманитарлық

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

  • Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
  • Шамамен бір минутта дайын
  • Бастау тегін

Мұғалімдер жасаған сабақ жоспарлары, тесттер мен презентациялар

Осы сабақ жоспарын толық ашу және ЖИ көмегімен бірнеше минутта өз материалдарыңызды жасау үшін тіркеліңіз.