Жасуша мембранасы арқылы заттар тасымалының типтері — КСП, план урока, Биология, 11 класс
Создайте свой план урока с ИИ
Создать бесплатно
Предпросмотр
Открыть материал
Краткосрочный план
| Раздел |
Жасуша мембранасы және заттардың тасымалдануы
|
| Тема урока |
Жасуша мембранасы арқылы заттар тасымалының типтері
|
| Класс |
11
|
| Цели обучения в соответствии с учебной программой |
11.1.3.3 — жасуша мембранасы арқылы заттар тасымалының әртүрлі типтерінің механизмдерін түсіндіру
11.1.3.4 Мембраналық потенциалды сақтаудағы активті тасымалдың маңызын анықтау
|
| Цели урока |
Оқушы жасуша мембранасы арқылы жүретін пассивті және белсенді тасымал ұғымдарын біледі.
Оқушы диффузия, осмос, жеңілдетілген диффузия және белсенді тасымал механизмдерін біледі.
Оқушы натрий-калий сорғысының мембраналық потенциалды сақтаудағы рөлін біледі.
|
| Ценности |
Ғылыми дәлелдерге сүйеніп, жасушадағы үдерістерді түсіндіру арқылы ізденімпаздық пен жауапкершілік қалыптасады. Топтық жұмыс кезінде бір-бірінің пікірін тыңдау және ортақ шешімге келу дағдылары дамиды.
|
Ход урока
| Этап урока/ Время | Действия педагога | Действия ученика | Оценивание | Ресурсы |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық ояту 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақ тақырыбы мен оқу мақсаттарын таныстырады.
Мәселе қою:
«Жасуша мембранасы қандай заттарды ішке өткізіп, қандай заттарды сыртқа шығарады және бұл үдеріс қалай реттеледі?» деген мәселені ұсынады.
|
Оқушылар сабаққа дайындалып, оқу мақсаттарын тыңдайды. Оқушылар сұраққа бастапқы болжамдарын айтады: мембрана заттардың өтуін таңдамалы түрде реттейді. | Сабаққа дайындық пен бастапқы болжамды нақты айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | тақта, дәптер |
| Тасымал түрлерін таныстыру 11 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Мембрананың таңдамалы өткізгіштігін және пассивті тасымалдың концентрация градиенті бойымен энергия жұмсамай жүретінін түсіндіреді.
Диффузияны, осмосты және арна не тасымалдаушы нәруыздардың қатысуымен жүретін жеңілдетілген диффузияны мысалдармен сипаттайды.
Белсенді тасымалдың АТФ энергиясын пайдаланып, заттарды концентрация градиентіне қарсы өткізетінін түсіндіреді.
Мембрана арқылы заттардың қозғалысын бейнелейтін сызбаны көрсетіп, негізгі ұғымдарды дәптерге жазуды тапсырады.
Слайд 1 — Жасуша мембранасы арқылы тасымал
Слайд 2 — Қан плазмасындағы су мен тұз мөлшері өзгерсе де, жасушалар тіршілігін жалғастырады.
Слайд 3 — Сабақ мақсаттары
Слайд 4 — Таңдамалы өткізгіштік
Слайд 5 — Пассивті тасымал түрлері
Слайд 6 — Жасушаға заттардың қозғалысында энергия шығыны мен концентрация градиенті қайсысы маңызды…
Слайд 7 — Белсенді тасымал
Слайд 8 — Натрий-калий сорғысы
Слайд 9 — Негізгі қорытындылар
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, мембрана сызбасын бақылайды. Оқушылар диффузия, осмос, жеңілдетілген диффузия және белсенді тасымалдың ерекшеліктерін дәптерге жазады. | Пассивті және белсенді тасымалды ажырату — 1 ұпай; үш пассивті тасымал түрінің кемінде екеуін дұрыс сипаттау — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | |
| Тасымал механизмдерін бекіту 8 минут |
Нұсқаулық:
«Тасымал түрін тап» ойынын ұйымдастырады: топтарға диффузия, осмос, жеңілдетілген диффузия және белсенді тасымалды сипаттайтын жағдайлар жазылған карточкаларды таратады.
Әр топтан жағдайды тиісті тасымал түрімен сәйкестендіріп, жауабын бір дәлелмен түсіндіруді сұрайды.
Дұрыс жауаптарды нақтылайды: оттектің концентрациясы жоғары жерден төмен жерге өтуі — диффузия; судың жартылай өткізгіш мембрана арқылы өтуі — осмос; арна нәруызы арқылы ионның градиент бойымен өтуі — жеңілдетілген диффузия; АТФ жұмсап ионды градиентке қарсы тасымалдау — белсенді тасымал.
|
Оқушылар топта карточкаларды талқылап, жағдайларды тасымал түрлерімен сәйкестендіреді. Оқушылар әр сәйкестікті дәлелдейді: оттек — диффузия, су — осмос, арна арқылы ион — жеңілдетілген диффузия, АТФ-пен градиентке қарсы тасымал — белсенді тасымал. | Төрт жағдайдың әрқайсысын дұрыс сәйкестендіру — 1 ұпайдан; бір сәйкестікті ғылыми дәлелмен түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Мембраналық потенциалды талдау 8 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Натрий-калий сорғысы қандай иондарды және қандай бағытта тасымалдайды?
Неліктен бұл үдеріс белсенді тасымалға жатады?
Белсенді тасымал мембраналық потенциалды сақтауға қалай көмектеседі?
Жауаптар:
Сорғы үш натрий ионын жасушадан сыртқа, екі калий ионын жасуша ішіне тасымалдайды.
Иондар концентрация градиентіне қарсы қозғалады және АТФ энергиясы жұмсалады.
Иондардың жасуша ішіндегі және сыртындағы айырмашылығын сақтап, мембрананың екі жағындағы зарядтар теңгерімсіздігін қолдайды.
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: үш натрий ионы сыртқа, екі калий ионы ішке өтеді; тасымал АТФ жұмсап, градиентке қарсы жүреді; иондық айырмашылық пен мембраналық потенциал сақталады. | Үш натрий ионын сыртқа және екі калий ионын ішке тасымалдауды дұрыс атау — 1 ұпай; АТФ пен градиентке қарсы тасымалды түсіндіру — 1 ұпай; мембраналық потенциалмен байланысын түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | натрий-калий сорғысының сызбасы, тақта |
| Білімді қолдану тапсырмасы 7 минут |
Тапсырма беру:
Жеке тапсырма таратады: төрт құбылысты пассивті немесе белсенді тасымалға жіктеу; әрқайсысына қысқаша негіздеме жазу; натрий-калий сорғысының мембраналық потенциалға әсерін түсіндіру.
Оқушыларға жауаптарын өздігінен орындап, соңында жұпта тексеруді ұсынады.
|
Оқушылар төрт құбылысты жіктеп, әр шешімін түсіндіреді. Оқушылар натрий-калий сорғысының мембраналық потенциалды сақтаудағы маңызын жазып, жауаптарын жұпта салыстырады. | Төрт құбылысты дұрыс жіктеу — әрқайсысы үшін 1 ұпай; сорғының маңызын дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Қысқа білім тексеру 4 минут |
Нұсқаулық:
Қысқа сауалнама ұсынады: пассивті тасымал энергия жұмсай ма; осмос нені тасымалдайды; арна нәруызы арқылы өту қалай аталады; натрий-калий сорғысы АТФ қолдана ма?
Жауаптарды тексеріп, дұрыс жауаптарды қысқаша түсіндіреді.
|
Оқушылар төрт сұраққа жеке жауап береді. Оқушылар дұрыс жауаптарды тексереді: пассивті тасымал энергия жұмсамайды; осмос — судың мембрана арқылы өтуі; арна арқылы өту — жеңілдетілген диффузия; натрий-калий сорғысы АТФ қолданады. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. |
Здоровье и соблюдение техники безопасности
| Здоровье и соблюдение техники безопасности | Сызбалар мен карточкаларды пайдаланғанда оларды ұқыпты қолданып, жұмыс орнын таза ұстау керек. Электрондық материалдарды қарау кезінде экраннан көзге дейінгі арақашықтықты сақтап, үзіліс кезінде көзді тынықтырыңдар. |
О материале
- Тип материала
- План урока (КСП)
- Предмет
- Биология
- Класс
- 11 класс
- Язык
- Казахский
- Направление обучения
- Физмат
Создайте свой план урока с ИИ
- По вашей теме, предмету и классу
- Готово примерно за минуту
- Начать можно бесплатно
