English

Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы — Lesson Plan, Mathematics, Grade 10

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Стереометрия. Кеңістіктегі түзу мен жазықтықтың өзара орналасуы
Lesson title
Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы
Class
10
Lesson objectives according to program
Тақырыпты ұтымды түсіндіру
Lesson objectives
Оқушы түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығының анықтамасын біледі.
Оқушы түзу мен жазықтықтың перпендикулярлық белгісін біледі және оны тұжырымдайды.
Оқушы кеңістіктегі сызба мен есептерде түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығын анықтап, есеп шығаруда қолданады.
Values
Нақты сызба мен дәлелге сүйеніп ой қорыту арқылы жауапкершілік пен зияткерлік адалдықты дамытады. Топтық ойын мен талқылауда бір-бірінің пікірін құрметтеп, бірлесіп шешім қабылдауға үйренеді.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сыныптың сабаққа дайындығын тексереді.
Кеңістіктегі түзу мен жазықтық туралы бұрынғы білімді еске түсіруге бағыттайды.
Мәселе қою:
«Еденге тік тұрған бағана еден жазықтығына қатысты қандай орналасуда? Түзудің жазықтыққа перпендикуляр екенін қалай дәлелдеуге болады?» деген мәселе ұсынады.
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындап, жұмысқа әзірленеді. Оқушылар бағананы түзу, еденді жазықтық ретінде қарастырып, перпендикулярлықты анықтау жолы туралы болжам айтады. Сабаққа қажетті құралдарын уақытында дайындайды — 1 ұпай. Мәселеге қатысты негізді болжам айтады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. оқулық, тақта, бор
Анықтама мен белгіні түсіндіру
9 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Презентация арқылы түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығының анықтамасын және белгісін түсіндіреді.
Анықтаманы тұжырымдайды: түзу жазықтықты қиып, осы жазықтықтағы қиылысу нүктесі арқылы өтетін әрбір түзуге перпендикуляр болса, ол жазықтыққа перпендикуляр деп аталады.
Белгіні түсіндіреді: егер түзу жазықтықтағы қиылысу нүктесі арқылы өтетін екі қиылысатын түзуге перпендикуляр болса, онда ол сол жазықтыққа перпендикуляр.
Сызбада перпендикулярлықты белгілеу мен теореманың шартын ажыратады.
Slide 1 — Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы
Slide 2 — Бағана еденмен түйіскен нүктеде еденнің екі түрлі бағытымен тік бұрыш жасайды.
Slide 3 — Сабақ соңында сен:
Slide 4 — Анықтама
Slide 5 — Перпендикулярлық белгісі
Slide 6 — Сызбада $a$ түзуі жазықтықты $O$ нүктесінде қиып, сол жазықтықтағы қиылысатын $b$ және $c…
Slide 7 — Анықтама мен белгі
Slide 8 — Шарттарды қолдану
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Есте сақта
Оқушылар презентациядағы сызбаларды бақылайды, анықтама мен белгіні дәптерге жазады. Оқушылар перпендикулярлық анықтамасында жазықтықтағы барлық түзулер қарастырылатынын, ал белгіні қолданғанда қиылысатын екі түзу жеткілікті екенін айтады. Анықтаманың негізгі шарттарын дұрыс атайды — 2 ұпай. Перпендикулярлық белгісіндегі екі шартты атайды — 2 ұпай. Сызбадағы перпендикулярлық белгісін дұрыс түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Түсінуді тексеру сұрақтары
5 мин
Сыныпқа сұрақтар:
Түзудің жазықтыққа перпендикуляр болуының анықтамасы қандай?
Перпендикулярлық белгісін қолдану үшін жазықтықтағы қандай түзулер қажет?
Екі түзу қиылысуының маңызы неде?
Жауаптар:
Түзу жазықтықты қиып, қиылысу нүктесі арқылы өтетін жазықтықтың әрбір түзуіне перпендикуляр болуы керек.
Қиылысу нүктесі арқылы өтетін, өзара қиылысатын екі түзу қажет.
Қиылысу нүктесі арқылы екі түзуге перпендикулярлықты анықтап, белгіні қолдануға болады.
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, анықтама мен белгінің айырмасын түсіндіреді. Оқушылар перпендикулярлық белгісіне екі қиылысатын түзу керегін, олардың қиылысу нүктесі берілген түзу мен жазықтықтың қиылысу нүктесімен сәйкес болатынын айтады. Анықтаманы дұрыс мазмұндайды — 1 ұпай. Қажетті түзулерді дұрыс атайды — 1 ұпай. Қиылысудың не үшін қажет екенін түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. оқулық, тақта, дәптер
Қозғалысты ойын тапсырмасы
7 мин
Нұсқаулық:
«Перпендикуляр ма, әлде жоқ па?» ойынын ұйымдастырады: әр топқа кеңістіктік сызбалар мен тұжырымдар жазылған карточкалар таратады.
Топтарға әр жағдай үшін перпендикулярлық белгісінің шарттары орындалатынын тексеріп, шешімін негіздеуді тапсырады.
Топ жауаптарын тыңдап, дұрыс пайымдауды нақтылайды.
Оқушылар топта карточкаларды талдап, түзу мен жазықтықтың орналасуын анықтайды. Оқушылар сызбадағы қиылысу нүктесін және жазықтықта берілген екі түзудің қиылысуын тексеріп, «перпендикуляр» немесе «қорытынды жасауға дерек жеткіліксіз» деп жауап береді және дәлел келтіреді. Әр карточкадағы шарттарды дұрыс тексереді — 1 ұпайдан, ең көбі 2 ұпай. Қорытындысын теорема белгісімен негіздейді — 2 ұпай. Топтық талқылауға мазмұнды үлес қосады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Жеке есеп шығару
8 мин
Есепті орындау:
Жеке жұмысқа мына есепті береді: «α жазықтығындағы O нүктесі арқылы өтетін, өзара қиылысатын OA және OB түзулері берілген. SO түзуі OA мен OB түзулерінің әрқайсысына перпендикуляр. SO түзуі α жазықтығына перпендикуляр екенін дәлелдеңдер».
Оқушылардан берілгенін, қолданылатын белгіні және қорытындыны жазуды талап етеді.
Шешім жолдарын аралап бақылап, қажет болғанда теореманың шарттарын еске салады.
Оқушылар есептің шартын жазып, OA және OB түзулерінің α жазықтығында жататынын әрі O нүктесінде қиылысатынын көрсетеді. Оқушылар SO ⟂ OA және SO ⟂ OB шарттарын пайдаланып, түзу мен жазықтықтың перпендикулярлық белгісі бойынша SO ⟂ α екенін дәлелдейді. Жазықтықтағы қиылысатын екі түзуді дұрыс көрсетеді — 1 ұпай. Екі перпендикулярлық шартты дұрыс қолданады — 2 ұпай. Белгіге сүйенген қорытындыны дұрыс жазады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Тақтада жұмыс істегенде және топтық тапсырма орындағанда асықпай қозғалып, құралдарды бір-біріне лақтырмай, ұқыпты пайдалану керек. Сызғыш пен басқа оқу құралдарын қауіпсіз қолданып, жұмыс орнын ретімен сақтау қажет.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Mathematics
Grade
Grade 10
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.