Көбейтіндінің, қосындының және айырманың бөлінгіштігі — ҚМЖ, 5 сынып
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Бөлінгіштік белгілері және өрнектерді түрлендіру
|
| Сабақтың тақырыбы |
Көбейтіндінің, қосындының және айырманың бөлінгіштігі
|
| Сыныбы |
5
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
Көбейтіндінің бөлінгіштік қасиетін түсіндіру және есептер шығаруда қолдану.
Қосынды мен айырманың бөлінгіштік қасиеттерін тұжырымдау және дәлелдеу.
Математикалық пайымдауды, есептеу дағдыларын және өзара кері байланысты дамыту.
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушы көбейтіндінің берілген санға бөлінгіштік қасиетін біледі.
Оқушы қосынды мен айырманың бөлінгіштік қасиеттерін біледі.
Оқушы бөлінгіштік қасиеттерін сандық өрнектерді есептеуде қолданады.
Оқушы шешу жолын түсіндіреді және жауабын тексереді.
|
| Құндылықтар |
Жауапкершілік: оқушылар есептеу нәтижесін тексеріп, өз шешімінің дұрыстығына жауап береді. Ынтымақтастық және өзара құрмет: жұптық әрі топтық жұмыс кезінде әр оқушының пікірін тыңдап, бір-біріне қолдау көрсетеді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және мақсат қою 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасады, сабаққа дайындығын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын хабарлайды: көбейтіндінің, қосындының және айырманың бөлінгіштік қасиеттерін білу және есептерде қолдану.
Әр оқушыға қолдау көрсетілетінін және сабақ бойы қысқа кері байланыс берілетінін түсіндіреді.
|
Оқушылар оқу құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын тыңдап, дәптерлеріне жазады. Оқушылар сабақтағы өзара қолдау ережелерін қабылдайды. | Сабақ мақсатын дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай. Жұмысқа дайындығын көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, оқулық, дәптерлер |
| Бөлінгіштік мәселесін анықтау 5 минут |
Мәселе қою:
Тақтаға 24 · 5 және 24 · 7 өрнектерін жазады да, олардың 3-ке бөлінетінін сұрайды.
«Егер a саны b-ге бөлінсе, онда a · c саны b-ге бөліне ме?» деген мәселені ұсынады.
Сыныпқа сұрақтар:
24 саны 3-ке бөліне ме?
24 · 5 көбейтіндісі 3-ке бөліне ме?
18 + 12 қосындысы 6-ға бөліне ме?
35 – 14 айырмасы 7-ге бөліне ме?
Жауаптар:
Иә, 24 саны 3-ке бөлінеді.
Иә, 24 · 5 көбейтіндісі 3-ке бөлінеді.
Иә, 18 + 12 = 30, ал 30 саны 6-ға бөлінеді.
|
Оқушылар 24 · 5 және 24 · 7 өрнектерін талдайды. Оқушылар 24 санының 3-ке бөлінетінін анықтайды. Оқушылар көбейтіндінің 3-ке бөлінетінін түсіндіреді. Оқушылар 18 + 12 = 30 және 35 – 14 = 21 нәтижелерін айтып, тиісті бөлінгіштік қасиеттерін ұсынады. Оқушылар мәселенің жауабын жұппен талқылайды. | Төрт сұрақтың әрқайсысына дұрыс жауап — әрқайсысы 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Мәселені түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | тақта, маркерлер, сандық карточкалар |
| Қасиеттерді түсіндіру 10 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Егер a саны b-ге бөлінсе, онда a · c көбейтіндісі де b-ге бөлінетінін түсіндіреді: a = b · k болса, a · c = b · (k · c).
Егер a және b сандары c санына бөлінсе, онда a + b қосындысы c-ге бөлінетінін көрсетеді: a = c · m, b = c · n болса, a + b = c · (m + n).
Егер a және b сандары c санына бөлінсе, онда a – b айырмасы c-ге бөлінетінін түсіндіреді: a – b = c · (m – n).
Мысалдарды талдатады: 12 · 5 саны 3-ке бөлінеді; 18 + 24 саны 6-ға бөлінеді; 35 – 14 саны 7-ге бөлінеді.
Бөлінгіштік қасиеттерін қысқаша кесте түрінде қорытындылайды.
Слайд 1 — Көбейтіндінің, қосындының және айырманың бөлінгіштігі
Слайд 2 — Бөлінгіштік ұғымын еске түсіру
Слайд 3 — 1-қасиет: көбейтіндінің бөлінгіштігі
Слайд 4 — Көбейтіндіге берілген мысал
Слайд 5 — 2-қасиет: қосындының бөлінгіштігі
Слайд 6 — Қосындыға берілген мысал
Слайд 7 — 3-қасиет: айырманың бөлінгіштігі
Слайд 8 — Айырмаға берілген мысал
Слайд 9 — Үш қасиетті салыстыру
Слайд 10 — Қорытынды және өзіндік тексеру
|
Оқушылар бөлінгіштік қасиеттерінің тұжырымдарын тыңдап, дәптерлеріне жазады. Оқушылар a = b · k теңдігін пайдаланып, a · c = b · (k · c) түрлендіруін түсіндіреді. Оқушылар 12 · 5 санының 3-ке бөлінетінін негіздейді. Оқушылар 18 + 24 санының 6-ға және 35 – 14 айырмасының 7-ге бөлінетінін дәлелдейді. Оқушылар үш қасиетті салыстырып, негізгі шарттарды атайды. | Үш қасиетті дұрыс тұжырымдау — әрқайсысы 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Екі мысалды дұрыс негіздеу — әрқайсысы 1 ұпай, ең көбі 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Қасиеттерді ойынмен бекіту 7 минут |
Нұсқаулық:
«Бөлінеді ме, бөлінбейді ме?» ойынын ұйымдастырады.
Әр топқа өрнек жазылған карточкаларды таратады: 16 · 3 саны 4-ке, 21 + 15 саны 6-ға, 45 – 18 саны 9-ға, 14 + 9 саны 5-ке бөлінеді ме?
Оқушылардан әр жауапты тиісті қасиетпен түсіндіруді талап етеді.
Дұрыс жауаптан кейін қысқа ауызша кері байланыс береді.
|
Оқушылар топта өрнек жазылған карточкаларды талдайды. Оқушылар 16 · 3 санының 4-ке, 21 + 15 санының 6-ға, 45 – 18 айырмасының 9-ға бөлінетінін анықтайды. Оқушылар 14 + 9 санының 5-ке бөлінбейтінін түсіндіреді. Оқушылар әр жауабын көбейтіндінің, қосындының немесе айырманың қасиетімен дәлелдейді. | Төрт өрнектің бөлінгіштігін дұрыс анықтау — әрқайсысы 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Кемінде үш жауапты қасиетпен түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Жеке тапсырмаларды орындау 8 минут |
Оқушыларға жеке тапсырма ұсынады:
а) 27 · 4 санының 9-ға бөлінетінін дәлелдеңдер.
ә) 36 + 24 қосындысының 12-ге бөлінетінін анықтаңдар.
б) 56 – 21 айырмасының 7-ге бөлінетінін дәлелдеңдер.
в) 18 + 25 қосындысының 3-ке бөлінетінін тексеріңдер.
Қиындық көрген оқушыларға бөлінгіштік қасиеттерінің тірек сызбасын ұсынады.
Дайын болған оқушылардың шешу жолын тексеріп, жеке кері байланыс береді.
|
Оқушылар жеке тапсырмаларды дәптерлеріне орындайды. Оқушылар 27 · 4 = 9 · 12 екенін пайдаланып, көбейтіндінің бөлінгіштігін дәлелдейді. Оқушылар 36 + 24 = 60 және 56 – 21 = 35 нәтижелерін есептеп, бөлінгіштік шарттарын тексереді. Оқушылар 18 + 25 = 43 екенін анықтап, 43 санының 3-ке бөлінбейтінін түсіндіреді. Оқушылар қажет болған жағдайда тірек сызбасын қолданады. | Төрт тапсырманың әрқайсысын дұрыс орындау — әрқайсысы 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Шешу жолын математикалық белгілеулермен көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Дәптермен және жазу құралдарымен жұмыс кезінде дұрыс отыру қалпын сақтау, көз бен дәптер арақашықтығын шамамен 30–35 см ұстау қажет. Карточкалармен жұмыс кезінде оларды бір-біріне лақтырмай, қауіпсіз әрі ұқыпты қолдану керек. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Сынып
- 5 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
ROQED AI сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша дайын материал құрастырады. Бастау тегін.
