Металдардың оттекпен және сумен әрекеттесуі — ҚМЖ, Химия, 8 сынып
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Металдар және олардың қосылыстары
|
| Сабақтың тақырыбы |
Металдардың оттекпен және сумен әрекеттесуі
|
| Сыныбы |
8
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
8.2.4.1 кейбір металдар басқаларға қарағанда тотығуға тезірек ұшырайтындығын білу
8.2.4.2 белсенді металдардың салқын сумен, ыстық су немесе бумен әрекеттесуін сипаттау
8.2.4.3 металдар коррозиясын туындатуға әсер ететін жағдайларды зерттеу
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушы металдардың оттекпен әрекеттесу ерекшеліктерін біледі және металл оксидтерінің түзілетінін түсіндіреді.
Оқушы белсенді металдардың салқын сумен, ыстық сумен және бумен әрекеттесу айырмашылығын біледі.
Оқушы металдардың белсенділік қатарын пайдаланып, олардың тотығу жылдамдығын салыстырады.
Оқушы коррозияға әсер ететін жағдайларды біледі және коррозиядан қорғау тәсілдерін атайды.
|
| Құндылықтар |
Жауапкершілік: оқушылар химиялық заттармен жұмыс істеу ережелерін сақтап, тәжірибе нәтижесіне жауапкершілікпен қарайды. Ынтымақтастық: топтық талқылау кезінде өз ойын дәлелдеп, сыныптастарының пікірін құрметтейді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және мақсат қою 3 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасады, қатысымды тексереді және қауіпсіздік ережелерін еске түсіреді.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын хабарлайды.
Оқушыларды шағын топтарға бөледі.
|
Оқушылар амандасады және сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар топтарға бөлінеді. Оқушылар сабақтың мақсаттарын дәптерге жазады. | Сабақ мақсатын дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай. Қауіпсіздік ережесін атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер, қауіпсіздік ережелері жазылған парақшалар |
| Тотығу мәселесін анықтау 4 минут |
Мәселе қою:
«Неліктен темірден жасалған бұйымдар уақыт өте тот басады, ал алтын бұйымдар ұзақ уақыт өзгермейді?» деген мәселені ұсынады.
«Барлық металдар оттекпен және сумен бірдей әрекеттесе ме?» деген жетекші сұрақ қояды.
Оқушылардың болжамдарын тыңдап, сабақ соңында бастапқы болжамдарын тексеретінін түсіндіреді.
|
Оқушылар темірдің тот басуын ауадағы оттек пен ылғалдың әсерімен байланыстырады. Оқушылар алтынның белсенділігі төмен болғандықтан баяу өзгеретінін болжайды. Оқушылар барлық металдардың реакция жылдамдығы бірдей емес деген қорытынды жасайды. | Металдардың белсенділігін салыстыратын болжам — 1 ұпай. Оттек пен судың рөлін атау — 1 ұпай. Мәселелік сұраққа жауап ұсыну — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | металл үлгілерінің суреттері, тот басқан темір және алтын бұйымдардың суреттері |
| Жаңа материалды меңгеру 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Металдардың оттекпен әрекеттесуі нәтижесінде металл оксидтері түзілетінін түсіндіреді: 2Mg + O₂ → 2MgO.
Металдардың белсенділігі әртүрлі болатынын және белсенді металдардың оттекпен тезірек әрекеттесетінін көрсетеді.
Натрий мен кальцийдің салқын сумен, магнийдің ыстық сумен, ал темірдің бумен әрекеттесуін түсіндіреді.
Реакция теңдеулерін талдатады: 2Na + 2H₂O → 2NaOH + H₂; Ca + 2H₂O → Ca(OH)₂ + H₂; 3Fe + 4H₂O → Fe₃O₄ + 4H₂.
Коррозияның пайда болуына оттек, су және тұз ерітіндісі әсер ететінін түсіндіреді.
Коррозиядан қорғау тәсілдерін атайды: бояу, майлау, қаптау және мыр…
Слайд 1 — Тақырып: Металдардың оттекпен және сумен әрекеттесуі
Слайд 2 — Темір қасық ауада біртіндеп өзгереді, ал суға түскен кейбір металл кесектері бірден көпір…
Слайд 3 — Сабақ соңында орындай аласыңдар:
Слайд 4 — Металл оттекпен әрекеттескенде металл оксиді түзіледі.
Слайд 5 — Металдардың белсенділігі бірдей емес: белсенді металл электрондарын оңай беріп, тез тотығ…
Слайд 6 — Металдың белсенділігі оның оттекпен әрекеттесу жылдамдығына әсер етеді, бірақ коррозиядан…
Слайд 7 — Натрий мен кальций салқын сумен әрекеттесіп, сілті және сутек түзеді: 2Na + 2H₂O → 2NaOH…
Слайд 8 — Коррозия — металдардың қоршаған ортамен әрекеттесіп, біртіндеп бұзылуы.
Слайд 9 — Оттекпен әрекеттесу: Металдар оттекпен әрекеттескенде металл оксидтері түзіледі.
Слайд 10 — Металдың оттекпен реакциясынан қандай зат түзіледі және оны теңдеуден қалай анықтайсыңдар?
|
Оқушылар металдардың оттекпен әрекеттесуінен оксид түзілетінін жазады. Оқушылар магнийдің оттекпен реакция теңдеуін талдайды. Оқушылар натрий мен кальцийдің салқын сумен, магнийдің ыстық сумен, темірдің бумен әрекеттесуін салыстырады. Оқушылар берілген реакция теңдеулеріндегі реагенттер мен өнімдерді анықтайды. Оқушылар коррозияға қажетті жағдайларды және одан қорғану тәсілдерін дәптерге жазады. | Металл оксидінің түзілуін дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Екі реакция теңдеуін дұрыс талдау — 2 ұпай. Металдардың сумен әрекеттесу жағдайларын ажырату — 2 ұпай. Коррозияның үш жағдайын атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Сұрақтарға жауап беру 6 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Металдардың оттекпен әрекеттесуінен қандай зат түзіледі?
Қай металдар салқын сумен белсенді әрекеттеседі?
Магний сумен қандай жағдайда әрекеттеседі?
Темірдің сумен әрекеттесуіне неге бу қажет?
Коррозияны жылдамдататын қандай жағдайларды білесіңдер?
Жауаптар:
Металл оксиді түзіледі.
Натрий, калий және кальций салқын сумен әрекеттеседі.
Магний ыстық сумен әрекеттеседі.
Темір суық сумен баяу әрекеттесетіндіктен, реакцияны жүргізу үшін бу қажет.
Су, оттек және тұз ерітіндісі коррозияны жылдамдатады.
|
Оқушылар «металл оксиді» деп жауап береді. Оқушылар натрий, калий және кальцийді атайды. Оқушылар магнийдің ыстық сумен әрекеттесетінін айтады. Оқушылар темірдің бу арқылы әрекеттесуін түсіндіреді. Оқушылар су, оттек және тұз ерітіндісін коррозияны жылдамдататын жағдайлар ретінде атайды. | Бірінші сұраққа дұрыс жауап — 1 ұпай. Екінші және үшінші сұрақтарға дұрыс жауап — 2 ұпай. Төртінші сұрақты ғылыми тұрғыдан түсіндіру — 1 ұпай. Бесінші сұрақта үш жағдайды атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | сұрақтар жазылған карточкалар, тақта, дәптер |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Қауіпсіздік көзілдірігін және қолғапты пайдалану, реактивтерді қолмен ұстамау және қыздырылған заттарға жақындамау қажет. Натриймен, сумен және бумен жүретін реакцияларды тек мұғалімнің бақылауымен орындау керек. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Химия
- Сынып
- 8 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
ROQED AI сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша дайын материал құрастырады. Бастау тегін.