Мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтар — ҚМЖ, Құқық негіздері, 9 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Азаматтық құқық негіздері
|
| Сабақтың тақырыбы |
Мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтар
|
| Сыныбы |
9
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
9.2.1.1 күнделікті өмірлік жағдаяттар мысалында мүліктік және жеке мүліктік емес құқық ұғымдары мен мазмұнын сипаттау
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар мүліктік құқықтың ұғымы мен мазмұнын біледі.
Оқушылар жеке мүліктік емес құқықтың ұғымы мен мазмұнын біледі.
Оқушылар күнделікті өмірлік жағдаяттардан мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтарды ажыратып, түсіндіреді.
|
| Құндылықтар |
Адамның ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеу жеке мүліктік емес құқықтарды қорғаудың маңызын түсінуге ықпал етеді.
Өзгенің мүлкіне ұқыптылықпен қарау және құқықтық дауды дәлелмен талқылау жауапкершілік пен әділдікті қалыптастырады.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру кезеңі 3 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сыныптың сабаққа дайындығын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсатын тыңдайды. | Сабаққа қажетті құралдарын дайындауы — 1 ұпай. Сабақ мақсатын дұрыс атауы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер, қалам |
| Құқықтық жағдаятты талдау 5 мин |
Мәселе қою:
«Досыңыз сізге тиесілі велосипедті рұқсатсыз сатып жіберді. Бұл қандай құқыққа қатысты? Ал біреу сіз туралы жалған мәлімет таратса, қандай құқық бұзылады?» деген жағдаяттарды ұсынады.
Екі жағдайдың айырмашылығын анықтауға бағыттайды.
|
Оқушылар бірінші жағдаятта мүліктік құқық, екінші жағдаятта жеке мүліктік емес құқық қозғалғанын айтады. Оқушылар жауаптарын жағдаяттағы мүлік пен ар-намысқа қатысты белгілер арқылы дәлелдейді. | Бірінші жағдаяттағы құқық түрін дұрыс анықтайды — 1 ұпай. Екінші жағдаяттағы құқық түрін дұрыс анықтайды — 1 ұпай. Айырмашылығын дәлелмен түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | жағдаят жазылған карточкалар, тақта |
| Жаңа материалды түсіндіру 9 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Мүліктік құқықтың адамға затты иелену, пайдалану және оған билік ету мүмкіндігін беретінін түсіндіреді.
Жеке мүліктік емес құқықтардың адамның өмірі, денсаулығы, ар-намысы, қадір-қасиеті, есімі және жеке өміріне қатысты екенін баяндайды.
Құқықтардың мазмұнын күнделікті өмірден алынған мысалдармен салыстырады.
|
Оқушылар мүліктік құқықтың иелену, пайдалану және билік ету мүмкіндіктерін жазады. Оқушылар жеке мүліктік емес құқықтарға өмір, денсаулық, ар-намыс, қадір-қасиет, есім және жеке өмір құқығын мысал етеді. | Мүліктік құқықтың үш өкілеттігін дұрыс атайды — әрқайсысына 1 ұпай. Жеке мүліктік емес құқықтың екі мысалын атайды — әрқайсысына 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Тірек ұғымдарды таныстыру 5 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Тірек слайдтарды көрсетіп, «иелену», «пайдалану», «билік ету», «ар-намыс», «қадір-қасиет» ұғымдарын түсіндіреді.
Әр ұғымға сәйкес қысқа мысал келтіреді.
Слайд 1 — Мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтар
Слайд 2 — Бір адам үйін өзі пайдаланады, ал көршісі оны жалға беріп, бөтен біреудің жала жабуына қа…
Слайд 3 — Сабақ мақсаты
Слайд 4 — Мүліктік құқық
Слайд 5 — Үш өкілеттікті ажырату
Слайд 6 — Қай әрекет маңызды?
Слайд 7 — Жеке мүліктік емес құқық
Слайд 8 — Құқықтарды жағдаяттан тану
Слайд 9 — Негізгі тұжырымдар
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар слайдтарды қарап, тірек ұғымдарды дәптерге жазады. Оқушылар «үйді жалға беру» мысалын билік етуге, «мүлікті күнделікті қолдану» мысалын пайдалануға жатқызады. | Бес ұғымның кемінде төртеуін дұрыс түсіндіреді — әрқайсысына 1 ұпай. Мысалдарды тиісті ұғыммен сәйкестендіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Құқықтарды жіктеу ойыны 6 мин |
Нұсқаулық:
Топтарға «телефонды мұраға алу», «өз есімін қорғау», «кітапты сату», «жалған мәліметті теріске шығаруды талап ету» жағдаяттары жазылған карточкаларды таратады.
Әр топтан жағдаяттарды мүліктік және жеке мүліктік емес құқықтарға бөлуін, шешімін түсіндіруін сұрайды.
|
Оқушылар топпен карточкаларды талқылайды. Оқушылар телефонды мұраға алу мен кітапты сатуды мүліктік құқыққа, есімді қорғау мен жалған мәліметті теріске шығаруды жеке мүліктік емес құқыққа жатқызады және себебін айтады. | Төрт жағдаятты дұрыс жіктейді — әрқайсысына 1 ұпай. Кемінде бір шешімін негіздейді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Жағдаяттық тапсырма 8 мин |
Жағдаятты талдау:
Оқушыларға жұппен орындауға арналған тапсырма береді: «Айданаға тиесілі суретті рұқсатсыз жарнамада пайдаланды және оның келісімінсіз жеке мәліметін жариялады. Қандай құқықтар қозғалды? Айдана қандай әрекет жасай алады?».
Жауапта құқық түрін атауды, жағдаяттан дәлел келтіруді және ықтимал әрекетті ұсынуды талап етеді.
|
Оқушылар жұппен жағдаятты талдайды. Оқушылар суретті пайдалану жағдайын мүліктік құқықпен байланыстырып, жеке мәліметті жариялауды жеке өмірге қатысты жеке мүліктік емес құқықтың бұзылуы деп түсіндіреді. Оқушылар жарияланымды тоқтатуды және құқықтық кеңес алуды ұсынады. | Қозғалған құқық түрлерін дұрыс анықтайды — 2 ұпай. Жағдаяттан дәлел келтіреді — 1 ұпай. Құқықты қорғаудың орынды жолын ұсынады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Білімді тексеру 6 мин |
Білімді тексеру:
Қысқа тексеру тапсырмасын ұсынады: «Мүлікті иелену, пайдалану, билік ету — мүліктік құқықтың мазмұны ма?», «Адамның ар-намысы мүліктік құқыққа жата ма?», «Өз есімін қорғау қандай құқыққа жатады?», «Телефонды сату қандай құқықты жүзеге асырады?».
Оқушылардың жауаптарын тексеріп, дұрыс жауаптарды нақтылайды.
|
Оқушылар сұрақтарға жеке жауап береді. Оқушылар «иә», «жоқ», «жеке мүліктік емес құқық», «мүліктік құқық» деп жауап беріп, қажет болғанда қысқаша түсіндіреді. | Төрт сұрақтың әрқайсысына дұрыс жауап береді — әрқайсысына 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Рефлексия 3 мин |
«Сабақтың ауа райы» рефлексиясын өткізеді. Оқушылар сабаққа ауа райы белгісін таңдайды, содан кейін себебін белгілейді — мұғалім сезім × себеп матрицасын алады.
|
Оқушылар «Сабақтың ауа райы» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Құқық түрлерінің айырмашылығын дұрыс тұжырымдайды — 1 ұпай. Өмірлік мысал мен құқық түрін сәйкестендіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Сабақ барысында сынып ішінде тәртіп сақтап, құрал-жабдықтарды ұқыпты пайдалану керек. Жеке өмірге қатысты мысалдарды талқылағанда нақты адамдардың жеке деректерін жарияламау және сыныптастардың қадір-қасиетін құрметтеу қажет. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Құқық негіздері
- Сынып
- 9 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
