Симметрия мен бұру — ҚМЖ, Геометрия, 9 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Геометриялық түрлендірулер
|
| Сабақтың тақырыбы |
Симметрия мен бұру
|
| Сыныбы |
9
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
9.1.4.9 Симметрия, параллель көшіру және бұру кезінде фигуралардың бейнелерін салу
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар осьтік және центрлік симметрия ұғымдарын біледі.
Оқушылар параллель көшіру мен бұрудың негізгі қасиеттерін біледі.
Оқушылар симметрия, параллель көшіру және бұру арқылы фигуралардың бейнелерін салу тәсілдерін біледі.
|
| Құндылықтар |
Геометриялық түрлендірулерді дәл орындау арқылы оқушылар ұқыптылық пен жауапкершілікті дамытады. Сызбаларды салыстыру және шешімдерін негіздеу кезінде өзара құрмет пен ынтымақтастыққа дағдыланады.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылықты ояту 4 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен сәлемдесіп, сабаққа қатысуын тексереді және қажетті құралдарын дайындауды ұсынады.
Слайдтағы симметриялы және бұрылған өрнектерді көрсетіп, сабақ тақырыбына назар аудартады.
Слайд 1 — Симметрия және түрлендірулер
Слайд 2 — Кейбір өрнектерде бірдей пішіндер әр бағытқа қарап тұрады: біреулері айнадағыдай шағылысқ…
Слайд 3 — Сабақ мақсаттары
Слайд 4 — Осьтік симметрия
Слайд 5 — Центрлік симметрия
Слайд 6 — Салуды негіздеу
Слайд 7 — Параллель көшіру
Слайд 8 — Бұру арқылы бейне салу
Слайд 9 — Негізгі қорытындылар
Слайд 10 — Есте сақтап жауап бер
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар өрнектерді қарап, таныс геометриялық түрлендірулерді атайды. | Сабаққа дайындығы мен бастапқы талқылауға қатысуы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | |
| Түрлендіру мәселесін қою 5 мин |
Мәселе қою:
Координаталық жазықтықта берілген үшбұрыштың бейнесін бірдей пішін мен өлшемді сақтап қалай алуға болатынын сұрайды.
«Фигураны оське қатысты шағылдырғанда, вектор бойымен көшіргенде немесе центр төңірегінде бұрғанда қандай қасиеттер өзгереді, ал қайсысы сақталады?» деген мәселе қояды.
Оқушылардың болжамдарын тақтаға жинақтайды.
|
Оқушылар фигураның пішіні мен өлшемі сақталуы мүмкін екенін болжайды. Оқушылар симметрияда қашықтықтың сақталатынын, параллель көшіруде барлық нүктенің бірдей вектормен жылжитынын, бұруда нүктелердің центрден қашықтығы сақталатынын айтады. | Үш түрлендірудің кемінде екеуіне қатысты орынды болжам келтіру — 1 ұпайдан, ең көбі 2 ұпай. Мәселені анық тұжырымдау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | тақта, бор, координаталық тор сызбасы |
| Жаңа материалды түсіндіру 10 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Осьтік симметрияда сәйкес нүктелерді қосатын кесінді симметрия осіне перпендикуляр әрі осьпен тең екіге бөлінетінін түсіндіреді.
Параллель көшіруде әр нүктенің бірдей бағытта және бірдей ұзындыққа жылжитынын, фигураның өлшемі мен бағыты сақталатынын көрсетеді.
Бұру кезінде бұру центрі, бұру бұрышы және бұру бағыты анықталатынын түсіндіреді; әр нүктенің центрден қашықтығы өзгермейтінін атап өтеді.
Координаталық торда үшбұрышты оське қатысты бейнелеу, вектор бойынша көшіру және центр төңірегінде бұру мысалдарын көрсетеді.
|
Оқушылар симметрия осін, көшіру векторын, бұру центрі мен бұру бұрышын дәптерге белгілейді. Оқушылар көрсетілген мысалдарды бақылайды және түрлендірулер кезінде фигураның өлшемі мен пішіні сақталатынын тұжырымдайды. | Симметрияның негізгі шартын дұрыс атайды — 1 ұпай. Параллель көшірудің ережесін түсіндіреді — 1 ұпай. Бұрудың центрі мен бұрышын анықтайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | сызғыш, қарындаш, координаталық тор, геометрия оқулығы |
| Сұрақтар және жауаптар 6 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
Осьтік симметрияда нүкте мен оның бейнесін қосатын кесіндінің симметрия осіне қатысты қасиеті қандай?
Параллель көшіру кезінде фигураның пішіні мен өлшемі өзгере ме?
Бұруда берілген нүктенің бұру центрінен қашықтығы қалай өзгереді?
Жауаптар:
Кесінді симметрия осіне перпендикуляр болады, ал ось оны тең екіге бөледі.
Жоқ, пішіні мен өлшемі сақталады; барлық нүкте бірдей вектормен көшіріледі.
Қашықтығы өзгермейді.
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: симметрия осі кесіндіні перпендикуляр қақ бөледі; параллель көшіруде пішін мен өлшем сақталады; бұру кезінде нүктенің центрден қашықтығы өзгермейді. Оқушылар жауаптарын сызбадағы түрлендірулермен негіздейді. | Үш сұрақтың әрқайсысына дұрыс жауап беру — 1 ұпайдан. Сызбамен негіздеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | тақта, бор, дәптерлер |
| Фигура бейнесін салу 12 мин |
Нұсқаулық:
Дәптерге координаталық тор салып, A(1;1), B(4;1), C(2;3) нүктелері арқылы үшбұрыш құруды тапсырады.
Үшбұрыштың осьтік бейнесін x осіне қатысты салуды тапсырады.
Бастапқы үшбұрышты (2;−1) векторы бойынша параллель көшіруді ұсынады.
Үшбұрышты координаталар басы төңірегінде сағат тіліне қарсы 90°-қа бұруды тапсырады; салу қадамдарын және сәйкес нүктелерді белгілеуді ескертеді.
|
Оқушылар A, B, C нүктелерін координаталық торға белгілеп, үшбұрыш салады. Оқушылар үш түрлендірудің әрқайсысына сәйкес бейнені салып, нүктелердің координаталарын анықтайды. Оқушылар салу нәтижелерін жұппен салыстырып, қателерін түзетеді. | Бастапқы үшбұрышты дұрыс салу — 1 ұпай. Осьтік бейнені дұрыс салу — 2 ұпай. Параллель көшірілген бейнені дұрыс салу — 2 ұпай. 90° бұрылған бейнені дұрыс салу — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. | координаталық дәптер, қарындаш, сызғыш |
| Білімді бекіту 5 мин |
Нұсқаулық:
Оқушыларға үш салынған бейнені бастапқы үшбұрышпен салыстырып, әр түрлендірудің сақтайтын қасиетін анықтауды тапсырады.
Бір бейнеде қате болса, оның қай түрлендіру ережесіне қайшы екенін түсіндіруді ұсынады.
Негізгі ұғымдарды қысқаша қорытындылап, ось, вектор, бұру центрі және бұрыш атауларын қайталатады.
|
Оқушылар салынған бейнелерді салыстырып, пішін мен өлшемнің сақталуын тексереді. Оқушылар ықтимал қатені түрлендіру ережесіне сүйеніп түсіндіреді. Оқушылар осьтік симметрия, параллель көшіру және бұру ұғымдарын қайталайды. | Әр түрлендіруге тән сақталатын қасиетті дұрыс анықтау — 1 ұпайдан, ең көбі 3 ұпай. Қате салуды ережемен түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқушылардың дәптерлері, тақта |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Сызғыш пен қарындашты ұқыпты пайдаланып, оларды сермемеу және үшкір ұшын өзіне не өзгеге қаратпау керек. Сызба сызғанда жұмыс орнын реттеп, экрандағы бейнелерге тым жақын отырмау қажет. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Геометрия
- Сынып
- 9 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
