English

Көшпелілер туралы түсінік — Lesson Plan, Kazakh Language and Literature, Grade 5

Create your own lesson plan with AI

Lesson plan
Section
Көшпелі өркениет және қазақ халқының тарихы
Lesson title
Көшпелілер туралы түсінік
Class
5
Lesson objectives according to program
5.1.2.1 тыңдалған мәтіннің негізгі мазмұнын түсіну және нақты ақпаратты анықтау.
Lesson objectives
Оқушылар көшпелі өмір салты ұғымын және оның негізгі ерекшеліктерін біледі.
Оқушылар көшпелілердің тұрмыс-тіршілігіне қатысты нақты ақпаратты тыңдалған мәтіннен анықтайды.
Оқушылар көшпелілердің табиғат жағдайына бейімделу жолдарын біледі.
Values
Тарихи мұраға құрметпен қарап, көшпелі халықтардың өмір салты мен еңбегін бағалайды. Тыңдалым мен бірлескен тапсырмаларда жауапкершілік танытып, өзгенің пікірін құрметтейді.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
3 минут
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Көшпелі өмірге қатысты суретті көрсетіп, сабақ тақырыбы мен мақсатын хабарлайды.
Оқушылар амандасады, сабаққа назар аударады және сурет бойынша көшпелі өмір туралы білетіндерін айтады. Сабаққа дайындық танытады — 1 ұпай. Суретке қатысты орынды пікір айтады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. көшпелілер тұрмысының суреті, тақта
Тақырыпты болжау
5 минут
Мәселе қою:
«Көшпелілер неліктен бір жерде тұрақтап қалмай, қоныс ауыстырған?» деген мәселені қояды.
«Көшпелі өмір салты табиғатпен қалай байланысты?» деген сұрақты талқылауға ұсынады.
Жауаптар:
Оқушылардың болжамдарын тыңдайды: малға жайылым іздеу, жыл мезгіліне бейімделу, су мен қолайлы қоныс табу.
Оқушылар көшпелілердің қоныс ауыстыру себептерін болжайды. Оқушылар күтілетін жауап ретінде жайылым, су, жыл мезгілі және табиғат жағдайын атайды. Қоныс ауыстырудың бір себебін атайды — 1 ұпай. Табиғатпен байланысын түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, суретті карточкалар
Жаңа ұғымдарды меңгеру
10 минут
Жаңа материалды түсіндіру:
«Көшпелілер туралы түсінік» тақырыбындағы таныстырылымды көрсетеді.
Көшпелі өмір салты, жайлау, күзеу, қыстау, көктеу ұғымдарын түсіндіреді.
Көшпелілердің мал шаруашылығымен айналысқанын, жыл мезгіліне қарай қоныс ауыстырғанын және киіз үйді пайдаланғанын мысалдармен баяндайды.
Тыңдалымға арналған мәтінді оқиды: «Көшпелілер мал шаруашылығымен айналысып, малға шөбі шүйгін жайылым іздеді. Олар жыл мезгіліне қарай қыстау, көктеу, жайлау және күзеуге көшіп отырды. Киіз үй көшіп-қонуға ыңғайлы баспана болды. Мал көшпелілерді азық-түлікпен, киім-кешекке қажетті шикізатпен қам…
Slide 1 — Көшпелі өмір салты
Slide 2 — Жайылымдағы шөптің өсуі жыл мезгіліне қарай өзгеріп отырады. Малын шөбі шүйгін жерге жаю…
Slide 3 — Сабақ соңында сендер
Slide 4 — Көшпелі тіршілік
Slide 5 — Төрт маусымдық қоныс
Slide 6 — Жайлау мен қыстаудың қызметін салыстырғанда, олардың әртүрлі болуына қай табиғи жағдайлар…
Slide 7 — Табиғатқа бейімделу
Slide 8 — Киіз үй және тыңдалым
Slide 9 — Негізгі тұжырымдар
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
Оқушылар таныстырылымды қарайды, жаңа ұғымдарды тыңдап, дәптерге жазады. Оқушылар мәтінді тыңдап, көшудің себептерін, қоныс атауларын және киіз үйдің артықшылығын есте сақтайды. Көшпелі өмір салтын түсіндіреді — 1 ұпай. Қоныстардың кемінде үшеуін атайды — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Киіз үйдің көшіп-қонуға ыңғайлы екенін анықтайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Тыңдалым сұрақтары
7 минут
Сыныпқа сұрақтар:
Көшпелілер немен айналысқан?
Олар жыл мезгіліне қарай қандай қоныстарға көшкен?
Киіз үй көшпелілерге не үшін ыңғайлы болды?
Мал көшпелілерді немен қамтамасыз етті?
Жауаптар:
Мал шаруашылығымен айналысқан.
Қыстау, көктеу, жайлау және күзеуге көшкен.
Көшіп-қонуға ыңғайлы баспана болған.
Азық-түлікпен және киім-кешекке қажетті шикізатпен қамтамасыз еткен.
Оқушылар тыңдалған мәтінге сүйеніп сұрақтарға жауап береді. Оқушылар көшпелілердің мал шаруашылығымен айналысқанын, төрт қонысқа көшкенін, киіз үйдің қолайлылығын және мал өнімдерінің маңызын атайды. Әр сұраққа мәтіндегі нақты ақпаратпен дұрыс жауап береді — әр жауап үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. тыңдалым мәтіні, дәптер
Білімді ойынмен бекіту
6 минут
Нұсқаулық:
«Дұрыс қонысты тап» ойынын ұйымдастырады: қыстау, көктеу, жайлау, күзеу атаулары жазылған карточкаларды тиісті жыл мезгілімен сәйкестендіруді тапсырады.
Әр топтогы сурактардын жуаптарын тексерип, сәйкестендірудің дұрыстығын нақтылайды.
Оқушылар топпен карточкаларды жыл мезгілдерімен сәйкестендіреді. Оқушылар қыстауды қысқа, көктеуді көктемге, жайлауды жазға, күзеуді күзге сәйкестендіреді. Әр қонысты тиісті жыл мезгілімен дұрыс сәйкестендіреді — әрқайсысы үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Жеке тапсырманы орындау
6 минут
Жеке тапсырма:
Оқушыларға тыңдалған мәтіндегі нақты ақпарат бойынша жеке тапсырма береді: «Көшпелілердің кәсібін ата; төрт қоныстың атауын жаз; киіз үйдің бір артықшылығын көрсет; малдың қандай екі пайдасы болғанын жаз».
Жауаптарды тапсырма шарттарына сай тексереді.
Оқушылар тапсырманы жеке орындайды. Оқушылар мал шаруашылығын атайды, төрт қонысты жазады, киіз үйдің көшіп-қонуға ыңғайлы екенін көрсетеді және малдың азық-түлік пен киім-кешекке қажетті шикізат бергенін жазады. Кәсібін дұрыс атайды — 1 ұпай. Төрт қонысты дұрыс жазады — 2 ұпай. Киіз үйдің артықшылығын көрсетеді — 1 ұпай. Малдың екі пайдасын көрсетеді — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай.
Қысқа білім тексеру
5 минут
Сынақ тапсырмасы:
Қысқа сынақ жұмысын ұсынады: «Көшпелілердің негізгі кәсібі қандай? Қоныстардың бірін ата. Киіз үйдің көшпелі өмірге қолайлылығын түсіндір. Мәтіннен малдың бір пайдасын жаз».
Оқушылардың жауаптарын тексеріп, дұрыс жауаптарды атайды.
Оқушылар сынақ сұрақтарына жеке жауап береді. Оқушылар мал шаруашылығын, қыстау, көктеу, жайлау немесе күзеудің бірін, киіз үйдің көшіп-қонуға қолайлылығын және малдың бір пайдасын көрсетеді. Негізгі кәсіпті дұрыс атайды — 1 ұпай. Қонысты дұрыс атайды — 1 ұпай. Киіз үйдің қолайлылығын түсіндіреді — 1 ұпай. Малдың пайдасын мәтінге сай жазады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Оқушылар сыныпта қозғалғанда бір-біріне кедергі жасамай, қауіпсіз арақашықтық сақтайды. Карточкалар мен оқу құралдарын ұқыпты пайдаланып, таныстырылымды көзге жайлы қашықтықтан қарайды.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Kazakh Language and Literature
Grade
Grade 5
Language
Kazakh

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.