Ковалентті байланыс — Lesson Plan, Grade 8
Create your own lesson plan with AI
Create for free
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Химиялық байланыс және зат құрылысы
|
| Lesson title |
Ковалентті байланыс
|
| Class |
8
|
| Lesson objectives according to program |
Ковалентті байланыстың ортақ электрон жұбы арқылы түзілу механизмін түсіндіру және оның табиғаттағы, күнделікті өмірдегі маңызын сипаттау. 2. Полюсті және полюссіз ковалентті байланыстарды электрон бұлттарының орналасуы мен молекула құрамына қарай ажырату. 3. Берілген молекулалардың (H₂, Cl₂, CO₂, NH₃ және т.б.) электрондық формулаларын нүктелер мен айқыштар арқылы құрастырып, байланыс түрлерін жіктеу.
|
| Lesson objectives |
Оқушы ковалентті байланыстың атомдар арасындағы ортақ электрон жұбы арқылы түзілетінін біледі.
Оқушы полюсті және полюссіз ковалентті байланысты электрон бұлттарының орналасуы мен молекула құрамына қарай ажыратады.
Оқушы H₂, Cl₂, CO₂ және NH₃ молекулаларының электрондық формулаларын нүктелер мен айқыштар арқылы құрастырып, байланыс түрін анықтайды.
|
| Values |
Ғылыми дәлдік пен жауапкершілікке баулу: оқушылар электрондық формулаларды мұқият құрастырып, тұжырымдарын дәлелдейді. Топтық ойын мен талқылауда өзара құрмет көрсетіп, бірлескен шешім қабылдайды.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық ояту 4 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді және оқу құралдарын дайындауды ұсынады.
«Атомдар қандай жағдайда тұрақты молекула түзеді?» деген бастапқы сұрақ арқылы тақырыпқа назар аударады.
|
Оқушылар сабаққа дайындалады және сұраққа бастапқы болжамдарын айтады: атомдар электрондарын ортақ пайдаланып, молекула түзе алады. | Сабаққа дайындық критерийі — оқу құралдарын дайындағаны үшін 1 ұпай. Бастапқы болжамын айтқаны үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, оқулық, дәптер |
| Тақырыпты таныстыру 6 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Ковалентті байланыстың ортақ электрон жұбы арқылы түзілетінін түсіндіреді.
Электрондардың ортақтасуы атомдардың сыртқы электрондық қабатын тұрақтандыруға көмектесетінін айтады.
Сутек пен хлор молекулаларының электрондық формулаларын нүктелер мен айқыштар арқылы көрсетеді.
Ковалентті байланыстың су, оттек, көмірқышқыл газы және аммиак сияқты заттардың түзілуіндегі маңызын атап өтеді.
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, ковалентті байланыстың анықтамасын дәптерге жазады. Оқушылар H₂ және Cl₂ молекулаларындағы ортақ электрон жұбын анықтайды. | Ковалентті байланысты ортақ электрон жұбы арқылы түсіндіргені үшін 1 ұпай; H₂ және Cl₂ формуласынан ортақ жұпты дұрыс көрсеткені үшін 2 ұпай; өмірлік мысалды атағаны үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, тақта, электрондық формула үлгілері |
| Көрнекі түсіндіру 6 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Көрнекі материал арқылы электрон бұлттарының ортақтасуын және полюсті, полюссіз байланыстардың айырмасын түсіндіреді.
Бірдей атомдардан құралған Cl₂ молекуласында электрон жұбының тең тартылатынын, ал әртүрлі атомдардан құралған HCl молекуласында электрон бұлтының хлор атомына қарай ығысатынын көрсетеді.
CO₂ молекуласындағы байланыстарды және молекуладағы атомдардың орналасуын мысалға алады.
Слайдтарды пайдаланып, электрон бұлтының орналасуына қатысты негізгі белгілерді қорытындылайды.
Slide 1 — Ковалентті байланыс
Slide 2 — Екі дос ауыр сөмкені көтергенде, екеуі де бірдей күш салмаса, сөмке бір жағына қарай ығыс…
Slide 3 — Сабақ соңында
Slide 4 — Ортақ электрон жұбы
Slide 5 — Электрондық формулалар
Slide 6 — Cl₂-де жұп екі хлорға тең тартылады, ал HCl-де хлорға ығысады. Осы айырмашылықты қандай а…
Slide 7 — Полюсті және полюссіз
Slide 8 — CO₂ молекуласы
Slide 9 — Негізгі қорытынды
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар көрнекі материалды бақылайды, Cl₂ және HCl байланыстарындағы электрон бұлтының таралуын салыстырады. Оқушылар CO₂ молекуласындағы атомдарды атап, байланыс түріне қатысты қорытынды жасайды. | Cl₂ байланысын полюссіз деп анықтағаны үшін 1 ұпай; HCl байланысын полюсті деп түсіндіргені үшін 1 ұпай; CO₂ мысалында атомдар мен байланыстарды дұрыс сипаттағаны үшін 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Білімді ойынмен бекіту 7 мин |
Нұсқаулық:
«Байланысты тап» ойынын ұйымдастырып, H₂, Cl₂, HCl, H₂O және NH₃ жазылған карточкаларды топтарға таратады.
Әр топтан молекуладағы атомдардың бірдей не әртүрлі екенін, ортақ электрон жұбының қалай орналасқанын анықтап, байланысты полюсті немесе полюссіз деп жіктеуді сұрайды.
Топтардың жауаптарын тыңдап, дәлелін нақтылауға бағыттайды.
|
Оқушылар карточкалардағы молекулаларды топпен талдайды, атомдардың құрамын және электрон бұлтының орналасуын анықтайды. Оқушылар H₂ мен Cl₂ байланыстарын полюссіз, HCl және H₂O байланыстарын полюсті деп жіктейді; NH₃ мысалын дәлелмен талқылайды. | Әр дұрыс жіктелген молекула үшін 1 ұпай, ең көбі 5 ұпай. Топтық жауапты электрон бұлтының орналасуымен дәлелдегені үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Электрондық формула құрастыру 8 мин |
Жеке жұмыс:
Жеке тапсырма ретінде H₂, Cl₂, CO₂ және NH₃ молекулаларының электрондық формулаларын нүктелер мен айқыштар арқылы құрастыруды ұсынады.
Әр молекуладағы ортақ электрон жұптарын және байланыс түрін белгілеуді тапсырады.
Қажет болған жағдайда валенттік электрондарды еске салып, оқушылардың жұмысын бақылайды.
|
Оқушылар H₂, Cl₂, CO₂ және NH₃ молекулаларының электрондық формулаларын нүктелер мен айқыштар арқылы дәптерге құрастырады. Оқушылар ортақ электрон жұптарын көрсетіп, полюсті немесе полюссіз байланыстарын жіктейді. | Әр молекуланың электрондық формуласын дұрыс құрастырғаны үшін 1 ұпайдан, ең көбі 4 ұпай; байланыстарды дұрыс жіктегені үшін 1 ұпайдан, ең көбі 4 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. | |
| Қысқа білім тексеру 6 мин |
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру жұмысын таратады: «Ковалентті байланыс қалай түзіледі?», «Cl₂ байланысы неге полюссіз?», «HCl молекуласында электрон бұлты қай атомға қарай ығысады?», «NH₃ молекуласының электрондық формуласында ортақ жұптар саны қанша?».
Оқушыларға жауаптарын жеке орындап, соңында тексеруді тапсырады.
|
Оқушылар төрт сұраққа жеке жауап береді. Күтілетін жауаптар: ковалентті байланыс ортақ электрон жұбы арқылы түзіледі; Cl₂ атомдары бірдей болғандықтан электрон жұбы тең тартылады; HCl-де электрон бұлты хлорға қарай ығысады; NH₃ молекуласында үш ортақ электрон жұбы бар. | Әр дұрыс жауап үшін 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Химия сабағында реактивтер қолданылмаса да, зертханалық заттарды мұғалімнің рұқсатынсыз ұстамау және дәмін татпау керек. Электрондық формулаларды сызғанда құралдарды ұқыпты пайдаланып, жұмыс орнын таза ұстау қажет. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Grade
- Grade 8
- Language
- Kazakh
Create your own lesson plan with AI
- Built from your topic, subject and grade
- Ready in about a minute
- Free to start
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →
