Адам және табиғат — ҚМЖ, Қазақ әдебиеті, 5 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Адам мен табиғат байланысы
|
| Сабақтың тақырыбы |
Адам және табиғат
|
| Сыныбы |
5
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
5.1.2.1 әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени тақырыптарға байланысты диалог, монологтердегі (хабарландыру) көтерілген мәселені түсіндіру; 5.4.3.1 омоним, антоним, синонимдерді көркемдік ерекшеліктеріне сай қолдану
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар адам мен табиғаттың өзара байланысын сипаттайтын негізгі ұғымдарды біледі.
Оқушылар диалог пен монолог-хабарландыруда көтерілген мәселені анықтау тәсілдерін біледі.
Оқушылар омоним, антоним және синонимдердің көркемдік ерекшеліктерін біледі.
|
| Құндылықтар |
Табиғатқа жанашырлық таныту және оны қорғауға жауапкершілікпен қарау құндылықтары қалыптасады. Оқушылар пікір алмасуда бірін-бірі тыңдап, ортақ шешімді құрметтейді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 5 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
«Адам және табиғат» тақырыбы бойынша табиғат көріністерін көрсетіп, сабақтың мақсатын таныстырады.
|
Оқушылар сабаққа дайындалады және табиғат көріністеріне қарап, тақырыпты болжайды. | Сабаққа дайындық талаптарын орындау — 1 ұпай. Тақырыпты мазмұнға сай болжау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | табиғат көріністері, тақта |
| Мәселені анықтау 7 мин |
Мәселе қою:
«Адам табиғатқа қалай әсер етеді, ал табиғат адам өміріне қалай ықпал етеді?» деген мәселені ұсынады.
«Табиғатты қорғау туралы хабарландыруда қандай мәселе көтерілуі мүмкін?» деп сұрайды.
Сыныпқа сұрақтар:
Адам табиғаттан не алады?
Табиғатқа зиян келтіретін қандай әрекеттер бар?
Жауаптар:
Адам табиғаттан ауа, су, азық-түлік және түрлі табиғи ресурстар алады.
Қоқыс тастау, ағаштарды кесу, суды ластау табиғатқа зиян келтіреді.
Слайд 1 — Адам және табиғат
Слайд 2 — Адам күнделікті өмірде суды ішеді, ауаны тыныстайды, азық-түлік алады. Табиғатқа жасалған…
Слайд 3 — Сабақ соңында сендер:
Слайд 4 — Табиғаттан алынатындар
Слайд 5 — Әрекет және салдар
Слайд 6 — Мәселені аңғару
Слайд 7 — Сөздердің көркемдік қызметі
Слайд 8 — Диалогтан мәселе табу
Слайд 9 — Негізгі ой
Слайд 10 — Өзің тексер
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: адам табиғаттан ауа, су, азық-түлік алады; қоқыс тастау, ағаш кесу және суды ластау табиғатқа зиян келтіреді. Оқушылар хабарландыруда табиғатты қорғау мәселесі көтерілуі мүмкін екенін айтады. | Адамның табиғатқа тәуелділігін түсіндіру — 1 ұпай. Зиян келтіретін екі әрекетті атау — әрқайсысы үшін 1 ұпай. Көтерілген мәселені анықтау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Жаңа ұғымдарды меңгеру 10 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Адам мен табиғат байланысын және әлеуметтік-тұрмыстық, әлеуметтік-мәдени тақырыптағы диалог пен монолог-хабарландыруда мәселені анықтау жолдарын түсіндіреді.
Синонимнің мағыналары жақын сөздер, антонимнің мағыналары қарама-қарсы сөздер, омонимнің айтылуы бірдей болғанымен мағыналары әртүрлі сөздер екенін мысалдармен көрсетеді.
«Әсем табиғат» тіркесіндегі «әсем» сөзіне «көркем» синонимін, «таза — лас» антонимдерін және «жаз» (жыл мезгілі, жазу әрекеті) омонимін түсіндіреді.
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, ұғымдарды дәптерге жазады. Оқушылар «әсем — көркем» сөздерін синоним, «таза — лас» сөздерін антоним, ал екі мағынадағы «жаз» сөзін омоним деп ажыратады. | Синоним анықтамасын мысалмен сәйкестендіру — 1 ұпай. Антоним жұбын дұрыс анықтау — 1 ұпай. Омонимнің екі мағынасын дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Мәтінді талдау 8 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
«Табиғатты аялайық! Өзен-көлдерге қоқыс тастамаңыздар. Сенбілікке қатысып, туған өлкені бірге көркейтейік!» хабарландыруында қандай мәселе көтерілген?
«Табиғат — тіршіліктің бесігі. Оны қорғау әр адамның міндеті» деген монологтің негізгі ойын қалай түсіндіресіңдер?
Хабарландырудағы «аялайық» сөзіне қандай синоним ұсынуға болады?
Жауаптар:
Қоқысты суға тастамау және табиғи ортаны қорғау мәселесі көтерілген.
Табиғат барлық тіршілікке негіз болады, сондықтан оны қорғауға әр адам жауапты.
«Қорғайық» немесе «қамқор болайық» деп айтуға болады.
|
Оқушылар хабарландыру мен монологті талдайды. Оқушылар көтерілген мәселені қоқыстануды болдырмау және табиғатты қорғау деп анықтайды, монологтің негізгі ойын түсіндіреді, «аялайық» сөзіне «қорғайық» синонимін ұсынады. | Хабарландырудағы мәселені дұрыс анықтау — 1 ұпай. Монологтің негізгі ойын түсіндіру — 1 ұпай. Синонимді орынды қолдану — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | хабарландыру мәтіні, оқулық, дәптер |
| Сөздік ойын тапсырмасы 7 мин |
Нұсқаулық:
«Сөзді дәл тап» ойынын өткізу тәртібін түсіндіреді: оқушылар табиғатқа қатысты сөз карточкаларын синоним, антоним немесе омоним үлгісіне қарай топтастырады.
«Әсем — көркем», «таза — лас», «жаз — жыл мезгілі; жаз — жазу» үлгілерін пайдаланып, әр топтан сөздердің түрін түсіндіруді сұрайды.
|
Оқушылар сөз карточкаларын тиісті топтарға орналастырады. Оқушылар «әсем — көркем» синоним екенін, «таза — лас» антоним екенін, «жаз» сөзінің мағыналары әртүрлі омоним екенін түсіндіреді. | Синонимді дұрыс топтау — 1 ұпай. Антонимді дұрыс топтау — 1 ұпай. Омонимнің екі мағынасын ажырату — 1 ұпай. Түсіндірмесін мысалмен жеткізу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Білімді тексеру 5 мин |
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру тапсырмасын таратады: «таза» сөзіне антоним жаз; «әсем» сөзіне синоним ұсын; «жаз» омонимінің екі мағынасын ата; хабарландырудағы көтерілген мәселені бір сөйлеммен жаз.
Жауаптарды жинап, дұрыс жауаптарды нақтылайды.
|
Оқушылар тапсырманы жеке орындайды: «лас», «көркем» немесе «әдемі» деп жазады, «жаз» сөзінің жыл мезгілі және жазу әрекеті мағыналарын атайды, хабарландырудағы мәселені бір сөйлеммен түсіндіреді. | Антонимді дұрыс жазу — 1 ұпай. Синонимді дұрыс ұсыну — 1 ұпай. Омонимнің екі мағынасын атау — 1 ұпай. Хабарландырудағы мәселені түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Рефлексия 3 мин |
«Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы келесі сабақта не қалайтынына сәйкес есік таңдайды — мұғалімге тек көңіл-күй ғана емес, нақты жоспар.
|
Оқушылар «Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Бір жаңа ұғымды дұрыс атау — 1 ұпай. Табиғатты қорғауға қатысты нақты әрекет ұсыну — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Сыныпта қозғалғанда бір-бірін итермей, оқу құралдарын ұқыпты пайдалану керек. Табиғат көріністері мен мәтіндерді талдау кезінде көзге түсетін күшті азайтып, экраннан үзіліс жасаған дұрыс. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Қазақ әдебиеті
- Сынып
- 5 сынып
- Тіл
- Қазақ
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
