Неліктен біз иісті қашықтықтан сеземіз — ҚМЖ, Жаратылыстану, 5 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Заттардың қасиеттері және бөлшектердің қозғалысы
|
| Сабақтың тақырыбы |
Неліктен біз иісті қашықтықтан сеземіз
|
| Сыныбы |
5
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
Неліктен біз иісті қашықтықтан сеземіз
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар иістің ауадағы ұсақ бөлшектер арқылы таралатынын біледі.
Оқушылар бөлшектердің қозғалысы мен иістің қашықтықтан сезілуі арасындағы байланысты біледі.
Оқушылар иістің таралу жылдамдығына ауа қозғалысы мен қашықтықтың әсерін түсіндіреді.
|
| Құндылықтар |
Зерттеу кезінде оқушылар бақылау нәтижелерін мұқият тіркеп, дәлелге сүйеніп қорытынды жасауды үйренеді. Қауіпсіз әрі жауапты әрекет етуге дағдыланады.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру кезеңі 3 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
«Иісті бөлмедегі бір адам ғана сезе ме, әлде алыстағы адам да сезе ала ма?» деген ой қозғайтын сұрақ қояды.
|
Оқушылар амандасады, сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сұраққа бастапқы болжамдарын айтады. | Сабаққа қажетті құралдарын дайындауы — 1 ұпай. Болжамын түсінікті айтуы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер |
| Сұрақ пен болжам 5 мин |
Мәселе қою:
«Иіс көзге көрінбесе де, мұрынға қалай жетеді?» деген мәселені ұсынады.
Оқушыларға иіс бөлшектерінің қозғалысы туралы болжам құруға уақыт береді.
Болжамды тәжірибе арқылы тексеретінін түсіндіреді.
|
Оқушылар иістің таралуына қатысты болжам ұсынады. Оқушылар иіс ауа арқылы тарауы мүмкін деген жауапты негіздеуге тырысады. | Мәселені дұрыс тұжырымдауы — 1 ұпай. Иістің таралуы туралы қисынды болжам ұсынуы — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | тақта, дәптер |
| Жаңа білімді түсіндіру 10 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Иіс көзі ауаға тарайтын өте ұсақ бөлшектерді бөліп шығаратынын түсіндіреді.
Ауа бөлшектері үздіксіз қозғалып, иіс бөлшектерін әр бағытқа тасымалдайтынын көрсетеді.
Иіс бөлшектері мұрынға жеткенде иісті сезетінін түсіндіреді.
Иістің таралуын бөлшектердің ретсіз қозғалысымен байланыстырып, қашықтық пен ауа қозғалысының әсерін сипаттайды.
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, негізгі ұғымдарды дәптерге жазады. Оқушылар иіс бөлшектерінің ауада қозғалып, мұрынға жететінін өз сөзімен қайталайды. | Иіс бөлшектерінің ауаға таралатынын атауы — 1 ұпай. Ауа қозғалысының бөлшектерді тасымалдайтынын түсіндіруі — 2 ұпай. Мұрынға жетуін себеп-салдармен байланыстыруы — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Таныстырылымды талдау 8 мин |
Нұсқаулық:
Иіс көзінен ауаға тарайтын бөлшектер мен олардың мұрынға жетуін бейнелейтін таныстырылымды көрсетеді.
Сызбадағы жебелерге назар аударып, бөлшектердің қозғалыс бағытын анықтауды тапсырады.
«Иіс бөлшектері қайдан шығады?», «Олар мұрынға қалай жетеді?» деген сұрақтарды қояды.
Жауаптар:
Иіс бөлшектері иіс көзінен шығады.
Олар ауада қозғалып, мұрынға жетеді.
Слайд 1 — Иісті қашықтықтан сезу
Слайд 2 — Иіс көзі алыста тұрса да, оның иісі мұрнымызға жетеді. Мысалы, асүйдегі тағамның иісін ба…
Слайд 3 — Сабақ соңында сендер:
Слайд 4 — Иістің көзі
Слайд 5 — Бөлшектердің қозғалысы
Слайд 6 — Сызбаны түсіндірейік
Слайд 7 — Ауа қозғалысының әсері
Слайд 8 — Қашықтықтың әсері
Слайд 9 — Негізгі ойлар
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар таныстырылымдағы сызбаны бақылайды. Оқушылар бөлшектердің қозғалысын сипаттап, иіс бөлшектері иіс көзінен шығып ауа арқылы мұрынға жетеді деп жауап береді. | Сызбадағы иіс көзін дұрыс анықтауы — 1 ұпай. Бөлшектердің ауада қозғалуын түсіндіруі — 2 ұпай. Екі сұраққа мазмұнды жауап беруі — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Бақылау және талқылау 9 мин |
Нұсқаулық:
Бөлме ішіндегі иістің таралуын қауіпсіз бақылауды ұйымдастырады: жабық ыдыстағы хош иісті мақтаны бөлменің бір шетінде ұстап, оқушылардың оны бірден емес, біраз уақыттан кейін сезуін бақылайды.
Иісті тікелей иіскеуге және затқа қол тигізуге болмайтынын ескертеді.
«Иісті бірден сездіңдер ме?», «Уақыт өте келе иіс неге алыстағы адамдарға да жетті?» деген сұрақтарды қояды.
Жауаптар:
Иісті алыстағы оқушылар бірден сезбеуі мүмкін.
Иіс бөлшектері ауада қозғалып, бөлме ішінде таралғандықтан алыстағы адамдарға да жетеді.
|
Оқушылар бақылау нәтижесін салыстырып, иістің қашан сезілгенін айтады. Оқушылар иіс бөлшектерінің ауада таралуын себеп ретінде көрсетеді. | Бақылау нәтижесін дұрыс сипаттауы — 2 ұпай. Иістің таралу себебін бөлшектердің қозғалысымен байланыстыруы — 2 ұпай. Қауіпсіздік ережесін сақтауы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | жабық ыдыс, хош иісті мақта, бақылау кестесі |
| Білімді бекіту 6 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
Иіс бөлшектері қайдан пайда болады?
Иіс бөлшектерін бөлме ішінде не тасымалдайды?
Иісті неге бірден емес, біраз уақыттан кейін сезуіміз мүмкін?
Ауа қозғалысы иістің таралуына қалай әсер етеді?
Жауаптар:
Иіс бөлшектері иіс көзінен бөлінеді.
Оларды ауа бөлшектерінің қозғалысы тасымалдайды.
Бөлшектердің мұрынға дейін жетуіне уақыт қажет.
Ауа қозғалысы бөлшектерді тезірек не басқа бағытқа тарата алады.
|
Оқушылар сұрақтарға жеке жауап береді және жауаптарын сабақта талқыланған ұғымдармен негіздейді. Оқушылар иіс бөлшектерінің таралуы мен ауа қозғалысын байланыстырады. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай — барлығы 4 сұрақ. Жауаптарын ғылыми ұғыммен негіздеуі — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | оқулық, дәптер |
| Рефлексия 4 мин |
«Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы келесі сабақта не қалайтынына сәйкес есік таңдайды — мұғалімге тек көңіл-күй ғана емес, нақты жоспар.
|
Оқушылар «Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Иістің ауа арқылы таралуын дұрыс түсіндіруі — 1 ұпай. Өз оқуына қатысты мазмұнды қорытынды айтуы — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Хош иісті затты тікелей иіскеуге, ыдысты ашуға және мақтаға қол тигізуге болмайды; бақылауды мұғалім жүргізіп, аллергиясы бар оқушылардың қатысуын алдын ала ескеру қажет. Тәжірибе кезінде сыныпты желдетіп, оқушылардың бір-біріне кедергі келтірмей отыруын қадағалаңыз. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Жаратылыстану
- Сынып
- 5 сынып
- Тіл
- Қазақ
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
