Бөліп шығару жүйесі. Нефронның құрылысы мен қызметі — Lesson Plan, Grade 9
Create your own lesson plan with AI
Create for free
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Адам ағзасындағы бөліп шығару жүйесі
|
| Lesson title |
Бөліп шығару жүйесі. Нефронның құрылысы мен қызметі
|
| Class |
9
|
| Lesson objectives according to program |
9.1.5.1 Нефронның құрылысы мен қызметін сипаттау
|
| Lesson objectives |
Оқушы нефронның негізгі бөліктерін және олардың орналасу ретін біледі.
Оқушы нефрон бөліктерінің зәр түзілуіндегі қызметін біледі.
Оқушы сүзу, қайта сіңіру және секреция үдерістерінің нефронда қалай жүретінін біледі.
|
| Values |
Ағза денсаулығына жауапкершілікпен қарау: оқушылар бүйрек қызметін сақтау үшін жеке гигиена мен салауатты әдеттердің маңызын түсінеді.
Ғылыми ұқыптылық: нефрон бөліктерінің құрылымы мен қызметін дәл сәйкестендіреді.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, қатысымды тексереді және сабаққа қажетті құралдарын дайындауды ұсынады.
Бөліп шығару жүйесі туралы бастапқы білімді еске түсіру үшін сұрайды: «Ағзада пайда болған артық және зиянды заттар қалай шығарылады?».
|
Оқушылар амандасады, сабаққа дайындалады. Оқушылар жауап береді: артық және зиянды заттар бөліп шығару жүйесі арқылы шығарылады. | Сабаққа құралдарын дайындап, бастапқы сұраққа орынды жауап береді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | тақта, дәптерлер |
| Мәселені анықтау 5 мин |
Мәселе қою:
Бүйректің құрылымдық-қызметтік бірлігі нефрон екенін атап, сабақтың тақырыбын хабарлайды.
Мәселені ұсынады: «Қаннан зәр қалай түзіледі және нефронның әр бөлігі бұл үдеріске қалай қатысады?».
Сыныпқа сұрақтар:
«Қаннан ағзаға қажет заттар да, қажетсіз заттар да өтсе, олар қалай ажыратылады?».
Жауаптар:
«Қажетті заттар қанға қайта сіңеді, ал артық және зиянды заттар зәр құрамында шығарылады».
|
Оқушылар мәселені тыңдап, нефронның зәр түзілуіндегі рөлі туралы болжам айтады. Оқушылар сұраққа жауап береді: қажетті заттар қайта сіңіріліп, артық және зиянды заттар зәрмен шығарылады. | Нефронның зәр түзілуіне қатысатынын болжайды — 1 ұпай. Қажетті және қажетсіз заттардың айырмасын түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | адам бүйрегінің суреті, тақта |
| Нефрон құрылысын түсіндіру 10 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Көрсетілім материалын пайдаланып нефронның құрылысын түсіндіреді: қылтамыр шумағы мен Боумен қапшығы, проксималды иірімді өзекше, Генле ілмегі, дисталды иірімді өзекше және жинағыш түтік.
Қанның нефронға келуін, сүзілуді және алғашқы зәрдің түзілуін түсіндіреді.
Қайта сіңіру кезінде су мен ағзаға қажетті заттардың қанға өтетінін, секреция кезінде кейбір заттардың өзекшеге бөлінетінін түсіндіреді.
Қанның сүзгіленуі қылтамыр шумағы мен Боумен қапшығында басталатынын, соңғы зәрдің жинағыш түтікке өтетінін көрсетеді.
Slide 1 — Нефронның құрылысы мен қызметі
Slide 2 — Адам күні бойы су ішіп, тамақ жейді, бірақ дәретке шыққанда ағзадан оның бәрі бірдей шықп…
Slide 3 — Сабақ мақсаттары
Slide 4 — Нефронның негізгі бөліктері
Slide 5 — Қаннан алғашқы зәрге
Slide 6 — Үдерістерді талқылау
Slide 7 — Қайта сіңіру
Slide 8 — Секреция және соңғы зәр
Slide 9 — Қорытынды
Slide 10 — Есте сақта
|
Оқушылар көрсетілім материалынан нефрон бөліктерін бақылайды, атауларын дәптерге жазады. Оқушылар сүзу, қайта сіңіру және секреция ұғымдарын атап, олардың зәр түзілуіндегі рөлін түсіндіреді. | Нефронның кемінде төрт бөлігін дұрыс атайды — әр бөлікке 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Сүзу, қайта сіңіру және секрецияны дұрыс сипаттайды — әрқайсысына 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. | |
| Құрылым мен қызметті бекіту 7 мин |
Нұсқаулық:
«Нефронды ретімен құрастыр» ойынын ұйымдастырады: топтарға нефрон бөліктерінің атаулары мен қызметтері жазылған карточкаларды таратады.
Оқушылардан бөліктерді қан ағымының бағыты мен зәрдің жүру ретіне сәйкес орналастырып, әр бөліктің қызметін сәйкестендіруді сұрайды.
Дұрыс реттілікті нақтылайды: қылтамыр шумағы мен Боумен қапшығы, проксималды өзекше, Генле ілмегі, дисталды өзекше, жинағыш түтік.
|
Оқушылар топта карточкаларды ретімен орналастырады және қызметтерімен сәйкестендіреді. Оқушылар нефрон бөліктерінің ретін айтып, әр бөліктің қызметін түсіндіреді. | Нефрон бөліктерін дұрыс ретпен орналастырады — 3 ұпай. Үш үдерістің қызметін дұрыс сәйкестендіреді — 3 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | |
| Жеке тапсырманы орындау 7 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
Жеке тапсырма парағын таратады: нефрон сызбасындағы бес бөлікті атауымен белгілеу және сүзу, қайта сіңіру, секреция үдерістерін тиісті бөлікпен байланыстыру.
Қосымша сұрақ береді: «Қайта сіңіру жүрмесе, ағзада қандай өзгеріс болады?».
|
Оқушылар сызбадағы бес бөлікті атап белгілейді, үдерістерді сәйкестендіріп, қосымша сұраққа жауап береді: қажетті су мен заттардың бір бөлігі ағзаға қайтпай, зәрмен шығар еді. | Бес бөлікті дұрыс белгілейді — әрқайсысына 1 ұпай, ең көбі 5 ұпай. Үш үдерісті дұрыс сәйкестендіреді — әрқайсысына 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Қосымша сұраққа мазмұнды жауап береді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 9 ұпай. | |
| Білімді тексеру 6 мин |
Нұсқаулық:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады.
Сұрақтар: «Нефронның құрылымдық-қызметтік бірлігі қалай аталады?»; «Сүзу қай жерде басталады?»; «Қайта сіңіру дегеніміз не?»; «Соңғы зәр қайда жиналады?».
Жауаптарын тексеріп, дұрыс жауаптарды нақтылайды.
|
Оқушылар тексеру сұрақтарына жеке жауап береді. Оқушылардың күтілетін жауаптары: нефрон; қылтамыр шумағы мен Боумен қапшығында; қажетті заттар мен судың қанға қайта өтуі; жинағыш түтікке. | Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі. Төрт сұрақтың әрқайсысына дұрыс жауап береді — ең көбі 4 ұпай. | |
| Рефлексия 6 мин |
«Рефлексия» рефлексиясын өткізеді. Сабақты оқушылардың жылдам пікірлерімен аяқтаңыз — эмодзимен дауыс беру және нәтижелерді бөлісу.
|
Оқушылар «Рефлексия» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Нефронның бір бөлігін және қызметін дұрыс атайды — 1 ұпай. Зәр түзілу үдерістерінің бірін түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Бүйрек пен зәр шығару жүйесінің суреттерін қарастырғанда оқу құралдарын ұқыпты пайдаланып, оларды ауызға салмау керек. Денсаулықты сақтау үшін жеткілікті су ішіп, жеке гигиена ережелерін ұстанудың маңызы атап өтіледі. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Grade
- Grade 9
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Humanitarian
Create your own lesson plan with AI
- Built from your topic, subject and grade
- Ready in about a minute
- Free to start
How ROQED AI writes a lesson plan in the Order No. 130 format →