Квант сандары, атомдық орбитальдар — Lesson Plan, Chemistry, Grade 10
Preview
Open material
Lesson plan
| Section |
Атом құрылысы және кванттық механика негіздері
|
| Lesson title |
Квант сандары, атомдық орбитальдар
|
| Class |
10
|
| Lesson objectives according to program |
Негізгі, орбитальдық, магниттік және спиндік квант сандарын ажырату.
Әр квант санының электрон күйін сипаттаудағы қызметін түсіндіру.
s, p, d, f атомдық орбитальдарының пішіндері мен ерекшеліктерін сипаттау.
Берілген электрон үшін квант сандарының мүмкін мәндерін анықтау.
Квант сандары мен атомдық орбитальдар арасындағы байланысты түсіндіру.
|
| Lesson objectives |
Оқушы негізгі квант санының электрон қабаты мен энергия деңгейін сипаттайтынын біледі.
Оқушы орбитальдық квант санының орбиталь түрін және оның s, p, d, f белгіленуін анықтайтынын біледі.
Оқушы магниттік квант санының орбитальдың кеңістіктегі бағдарын сипаттайтынын біледі.
Оқушы спиндік квант санының электрон спинінің екі мүмкін бағытын көрсететінін біледі.
Оқушы s, p, d, f орбитальдарының пішіндерін және әр деңгейдегі орбитальдар санын біледі.
Оқушы берілген электрон үшін квант сандарының мүмкін мәндерін анықтайтынын біледі.
|
| Values |
Ғылыми сауаттылық: оқушылар атом құрылысы туралы білімін дәлелді түсіндіруде және квант сандарының өзара байланысын талдауда қолданады. Ынтымақтастық пен жауапкершілік: жұптық және топтық тапсырмаларда пікірін негіздеп, сыныптастарының жауаптарын құрметпен тыңдайды.
|
Lesson progress
| Lesson stage/time | Teacher's action | Student's action | Evaluation | Resources |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және мақсат қою 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасады, сабаққа қатысуды тексереді және сыныпты сабаққа дайындайды.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын таныстырады: квант сандарының түрлерін ажырату, олардың қызметін түсіндіру және атомдық орбитальдардың пішіндерін сипаттау.
Оқушыларды жұптарға біріктіреді.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен оқу мақсаттарын дәптерлеріне жазады. Оқушылар жұптарға бөлініп, сабақтағы жұмыс ережелерін қабылдайды. | Сабақ мақсатын дұрыс тұжырымдайды — 1 ұпай. Жұптық жұмысқа дайындалады — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, оқулық, дәптерлер |
| Квант сандарын проблемалау 5 минут |
Мәселе қою:
«Электрон атом ішінде нақты бір орбитада емес, ықтималдық бұлтында орналасады. Оның күйін қандай шамалар арқылы толық сипаттауға болады?» деген мәселені ұсынады.
«Бір электронның энергия деңгейін, орбиталь пішінін, кеңістіктегі бағдарын және спинін бірдей сипаттау үшін қандай ақпарат қажет?» деген сұрақ қояды.
Оқушылардың бастапқы болжамдарын тыңдап, сабақ соңында мәселенің шешімін тексеретінін хабарлайды.
|
Оқушылар электронның атомдағы орналасуы туралы өз болжамдарын айтады. Оқушылар электрон күйін сипаттау үшін энергиясы, орбиталь пішіні, кеңістіктегі бағыты және спині туралы ақпарат қажет екенін болжайды. Оқушылар мәселені дәптерге жазады. | Мәселеге байланысты кемінде екі дұрыс сипаттаманы атайды — 2 ұпай. Болжамын ғылыми терминмен түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. | тақта, атом құрылысының сызбасы, дәптерлер |
| Жаңа материалды түсіндіру 10 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Негізгі квант санын n түсіндіреді: n = 1, 2, 3, ... мәндерін қабылдайды және электронның негізгі энергия деңгейін, ядродан орташа қашықтығын сипаттайды.
Орбитальдық квант санын l түсіндіреді: l = 0, 1, 2, ..., n − 1; l = 0 — s, l = 1 — p, l = 2 — d, l = 3 — f орбиталі екенін көрсетеді.
Магниттік квант санын m түсіндіреді: m = −l, ..., 0, ..., +l; оның орбитальдың кеңістіктегі бағдарын сипаттайтынын айтады.
Спиндік квант санын s немесе mₛ түсіндіреді: mₛ = +1/2 және −1/2; бір орбитальда қарама-қарсы спині бар ең көп екі электрон болатынын түсіндіреді.
s орбиталының шар тә…
Slide 1 — Квант сандары және атомдық орбитальдар
Slide 2 — Электрон күйін сипаттау
Slide 3 — Негізгі квант саны n
Slide 4 — Орбитальдық квант саны l
Slide 5 — Магниттік квант саны m
Slide 6 — Спиндік квант саны mₛ
Slide 7 — Орбитальдардың пішіндері
Slide 8 — Орбиталь саны және электрон сыйымдылығы
Slide 9 — Квант сандарын талдау
Slide 10 — Қорытынды және өзіндік тексеру
|
Оқушылар көрнекі материалдан n, l, m және mₛ квант сандарының атауын, мәндерін және қызметін жазады. Оқушылар l = 0, 1, 2, 3 мәндерін тиісінше s, p, d, f орбитальдарымен сәйкестендіреді. Оқушылар s, p, d, f орбитальдарының пішіндерін салыстырады. Оқушылар орбитальдар саны мен электрон сыйымдылығын кестеге толтырады. | Төрт квант санын қызметімен дұрыс сәйкестендіреді — әрқайсысына 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. s, p, d, f орбитальдарының кемінде үшеуінің пішінін дұрыс сипаттайды — 2 ұпай. Орбитальдар саны мен электрон сыйымдылығын дұрыс көрсетеді — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. | |
| Сұрақтар және ойын 8 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Негізгі квант саны n нені сипаттайды?
n = 3 болғанда l квант саны қандай мәндер қабылдайды?
l = 1 қандай орбитальға сәйкес келеді және оның неше кеңістіктік бағдары бар?
Орбитальда неше электрон болуы мүмкін және олардың спиндері қандай болады?
p орбитальдарының жалпы саны және электрондық сыйымдылығы қанша?
Жауаптар:
n электронның негізгі энергия деңгейін және қабатын сипаттайды.
l = 0, 1, 2 мәндерін қабылдайды.
l = 1 — p орбиталі; m = −1, 0, +1 болғандықтан, үш бағдары бар.
Ең көп екі электрон болады, олардың спиндері қарама-қарсы бағытталған.
Үш p орбиталі және ең көп алты электрон…
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді: n энергия деңгейін сипаттайтынын, n = 3 үшін l = 0, 1, 2 болатынын айтады. Оқушылар l = 1 мәнін p орбиталімен, m = −1, 0, +1 мәндерін оның үш бағдарымен сәйкестендіреді. Оқушылар бір орбитальда қарама-қарсы спинді екі электрон болатынын түсіндіреді. Оқушылар жұппен карточкаларды сәйкестендіріп, «Квант санын тап» ойынында шешімін қорғайды. | Сынып сұрақтарының кемінде төртеуіне толық жауап береді — әр жауапқа 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Карточкаларды кемінде үш рет дұрыс сәйкестендіреді — 2 ұпай. Жауабын квант санының қызметімен негіздейді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. |
Health and safety compliance
| Health and safety compliance | Химия кабинетіндегі қауіпсіздік ережелерін сақтап, құралдарды рұқсатсыз қозғамау және жұмыс орнын таза ұстау қажет. Презентация мен орбиталь үлгілерін қарағанда көзді экранға тым жақындатпай, дұрыс отыру керек. |
Material details
- Material type
- Lesson Plan
- Subject
- Chemistry
- Grade
- Grade 10
- Language
- Kazakh
- Education direction
- Phys-math
Create your own lesson plan with AI
ROQED AI builds a ready-to-use material from your topic, subject and grade. Free to start.
