Ас қорыту жүйесінің құрылысын салыстыру және тістердің құрылысы мен қызметі — ҚМЖ, Биология, 8 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Ас қорыту
|
| Сабақтың тақырыбы |
Ас қорыту жүйесінің құрылысын салыстыру және тістердің құрылысы мен қызметі
|
| Сыныбы |
8
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
8.1.2.1 омыртқасыз (жауынқұрт), күйіс қайыратын (сиыр) жануарлар мен адамның ас қорыту жүйесінің құрылысын салыстыру
8.1.2.2 тістердің құрылысы, әртүрлі типтері мен қызметтері арасындағы байланысты және тісті күту ережелерін сипаттау
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушы жауынқұрттың, сиырдың және адамның ас қорыту жүйелерінің негізгі мүшелерін біледі және олардың құрылысындағы ұқсастықтар мен айырмашылықтарды атайды.
Оқушы тістің негізгі бөліктерін, тістердің түрлерін және олардың қызметтерін біледі.
Оқушы тісті күту ережелерін біледі және олардың маңызын түсіндіреді.
|
| Құндылықтар |
Жануарлар мен адам ағзасының құрылысын салыстыру арқылы табиғатқа ұқыпты қарау және тірі ағзалардың алуан түрлілігін құрметтеу қалыптасады. Тісті күту ережелерін талқылау жеке денсаулыққа жауапкершілікпен қарауға үйретеді.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақ тақырыбы мен мақсаттарын хабарлап, назарын ас қорыту жүйесінің мүшелеріне аударады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын тыңдап, ас қорыту туралы бастапқы білімдерін еске түсіреді. | Сабаққа дайындық және бастапқы ой бөлісу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 1 ұпай. | тақта, дәптер |
| Ас қорыту жүйесін салыстыру 10 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Жауынқұрттың ас қорыту жолын ауыз қуысы, жұтқыншақ, өңеш, жемсау, бұлшықетті қарын және ішек арқылы көрсетеді.
Сиырдың күйіс қайыратын жануар екенін түсіндіріп, төрт бөлімді қарнын — месқарын, тақияқарын, қатпаршақ және ұлтабарды атайды.
Адамның ас қорыту жолын ауыз қуысынан бастап өңеш, асқазан, аш ішек және тоқ ішекке дейін сипаттайды; үш ағзаның ортақ және ерекше белгілерін салыстыруға бағыт береді.
|
Оқушылар жауынқұрт, сиыр және адамның ас қорыту мүшелерін сызбаға белгілейді. Оқушылар үшеуінде де қоректі қабылдау және қорытуға қатысатын мүшелер бар екенін, ал сиырда төрт бөлімді қарын болатынын жауап ретінде атайды. | Үш ағзаның ас қорыту мүшелерін дұрыс белгілеу — әр ағза үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Сиыр қарнының төрт бөлімін атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, ас қорыту жүйелерінің сызбалары, жұмыс парағы |
| Тістердің құрылысы мен қызметі 8 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Тістің қандай негізгі бөліктері бар?
Күрек тістер, сүйір тістер және азу тістер қандай қызмет атқарады?
Тіс түрлері мен олардың қызметі арасында қандай байланыс бар?
Жаңа материалды түсіндіру:
Тістің сауыты, мойны және түбірін, сондай-ақ кіреуке, дентин мен ұлпаның орналасуын сызба арқылы түсіндіреді.
Күрек тістердің кесу, сүйір тістердің үзу, азу тістердің ұсақтау қызметін байланыстырады.
Жауаптар:
Тіс сауыты, мойны және түбірі бар; ішкі құрылымына кіреуке, дентин және ұлпа жатады.
Күрек тістер кеседі, сүйір тістер үзеді, азу тістер ұсақтайды.
Әр тістің пішіні оның атқаратын қызметін…
|
Оқушылар тіс сызбасынан сауытты, мойынды, түбірді және тістің ішкі қабаттарын көрсетеді. Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, тістердің түрлерін қызметтерімен сәйкестендіреді. | Тістің үш негізгі бөлігін атау — 1 ұпай; ішкі құрылымының екі қабатын дұрыс көрсету — 1 ұпай; үш тіс түрін қызметімен дұрыс сәйкестендіру — 3 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | тістің құрылысы бейнеленген сызба, оқулық, тақта |
| Тісті күту ойыны 7 минут |
Нұсқаулық:
«Дұрыс күтім» ойынын өткізу үшін тісті күту әрекеттері жазылған карточкаларды таратады.
Оқушылардан әрекеттерді «пайдалы» және «зиянды» топтарына бөлуді сұрайды: тісті күніне екі рет тазалау, тіс жібін қолдану, тәттіні жиі жеу, тіс дәрігеріне тұрақты қаралу.
Әр таңдаудың себебін айтқызып, тісті таңертең және кешке тазалау, фторлы тіс пастасын мөлшермен қолдану және тіс дәрігеріне қаралу ережелерін қорытындылайды.
|
Оқушылар карточкаларды пайдалы және зиянды әрекеттерге бөледі. Оқушылар тісті күніне екі рет тазалау, тіс жібін қолдану мен тіс дәрігеріне қаралудың пайдасын, ал тәттіні жиі жеудің зиянын түсіндіреді. | Төрт әрекетті дұрыс топтау — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 4 ұпай. Бір әрекеттің себебін түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Жеке тапсырма 8 минут |
Жеке тапсырма:
Жұмыс парағын таратып, жауынқұрт, сиыр және адам мүшелерін салыстыру кестесін толтыруды тапсырады.
Тіс түрлерін қызметтерімен сәйкестендіріп, тісті күтудің екі ережесін жазуды ұсынады.
Жауаптарды тексеруге арналған өлшемдерді еске салады: салыстыру, сәйкестендіру және күтім ережелері.
|
Оқушылар салыстыру кестесін жеке толтырады, тіс түрлерін қызметтерімен сәйкестендіреді және тісті күтудің екі ережесін жазады. | Үш ағзаның ас қорыту жүйесін салыстыру кестесінің үш дұрыс тұжырымы — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай; үш тіс түрін қызметімен сәйкестендіру — 3 ұпай; тісті күту ережелерін жазу — әрқайсысы үшін 1 ұпай, ең көбі 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 8 ұпай. | |
| Қысқа білім тексеру 5 минут |
Білімді тексеру:
Қысқа тексеру жұмысын ұсынады: сиыр қарнының бөлімдерін атау, жауынқұрттың ас қорыту жолындағы бір мүшені көрсету, тіс бөліктерін белгілеу және тіс күтімінің бір ережесін жазу.
Оқушыларға жауаптарын жеке орындап, белгіленген уақытта тапсыруды ескертеді.
|
Оқушылар қысқа тексеру сұрақтарына жеке жауап береді: сиыр қарнының бөлімдерін атайды, жауынқұрттың ас қорыту мүшесін көрсетеді, тіс бөліктерін белгілейді және күтім ережесін жазады. | Сиыр қарнының төрт бөлімін атау — 1 ұпай; жауынқұрттың бір мүшесін дұрыс көрсету — 1 ұпай; тістің үш бөлігін белгілеу — 1 ұпай; күтім ережесін дұрыс жазу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Рефлексия 3 минут |
«Рефлексия» рефлексиясын өткізеді. Сабақты оқушылардың жылдам пікірлерімен аяқтаңыз — эмодзимен дауыс беру және нәтижелерді бөлісу.
|
Оқушылар «Рефлексия» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. | Бір жаңа мәліметті дұрыс айту — 1 ұпай; тісті күту ережесін дұрыс тұжырымдау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Тіс үлгілері мен сызбаларды абайлап қолданып, оларды ауызға салмау керек. Тісті күту жолдарын түсіндіргенде тіс щеткасын жеке қолдану және ауыз қуысының тазалығын сақтау ережелерін ескертіңіз. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Биология
- Сынып
- 8 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Физмат
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
