Кенесары – Наурызбай поэмасының кейіпкерлер бейнесі — ҚМЖ, Қазақ әдебиеті, 9 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Әдеби шығармадағы кейіпкерлер жүйесі және сюжеттік-композициялық құрылым
|
| Сабақтың тақырыбы |
Кенесары – Наурызбай поэмасының кейіпкерлер бейнесі
|
| Сыныбы |
9
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
9.1.3.1 Көркем шығарманың идеясына сай кейіпкерлер жүйесін анықтау
9.1.1.1 Әдеби шығармаға сюжеттік-композициялық талдау жасау
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар поэмадағы негізгі кейіпкерлерді және олардың шығарма идеясын ашудағы қызметін біледі.
Оқушылар Кенесары мен Наурызбайдың мінез-құлқы мен іс-әрекетін мәтінге сүйеніп сипаттайды.
Оқушылар поэманың сюжеттік-композициялық бөліктерін анықтап, кейіпкерлер бейнесінің дамуымен байланыстырады.
|
| Құндылықтар |
Тарихи тұлғалардың іс-әрекетін талдау арқылы елге қызмет ету, жауапкершілік пен батылдықтың мәнін пайымдайды.
Кейіпкерлерге баға бергенде мәтіндік дәлел келтіріп, өзгенің пікірін құрметтеуге дағдыланады.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 3 мин |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуын тексереді.
Сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын таныстырады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын тыңдайды. | Сабаққа қажетті құралдарын дайындау — 1 ұпай. Сабақ мақсатын түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Тақырыпқа ой қозғау 4 мин |
Мәселе қою:
«Кейіпкердің іс-әрекеті шығарманың негізгі идеясын қалай танытады?» деген проблемалық сұрақ қояды.
Оқушылардан Кенесары мен Наурызбай туралы алғашқы болжамдарын сұрайды.
|
Оқушылар проблемалық сұраққа өз болжамдарын айтады. Оқушылар Кенесары мен Наурызбайдың бейнесі шығарма идеясымен қалай байланысатынын талқылайды. | Проблемалық сұраққа тақырыпқа сай жауап ұсыну — 1 ұпай. Болжамын негіздеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, кейіпкерлер есімдері жазылған карточкалар |
| Кейіпкерлер жүйесін түсіндіру 8 мин |
Жаңа материалды түсіндіру:
Поэманың тарихи негізі мен идеясына қысқаша тоқталады.
Кенесары мен Наурызбайдың кейіпкерлер жүйесіндегі орнын және өзге кейіпкерлермен байланысын түсіндіреді.
Кейіпкер бейнесін мінездеу кезінде іс-әрекет, сөз, авторлық баяндау және басқа кейіпкерлердің пікіріне сүйену керегін көрсетеді.
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, негізгі ұғымдарды дәптерге жазады. Оқушылар кейіпкерді мінездеудің мәтіндік белгілерін атап, мысалдарды талқылайды. | Кейіпкер бейнесін ашатын кемінде екі мәтіндік белгіні атау — 2 ұпай. Кенесары мен Наурызбайдың кейіпкерлер жүйесіндегі орнын дұрыс түсіндіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | оқулық, тақта, дәптер |
| Көрнекі талдау 7 мин |
Көрнекі материалды талдау:
Көрнекі материалды пайдаланып, кейіпкерлерді салыстыру өлшемдерін көрсетеді: мінезі, мақсаты, іс-әрекеті және шығарма идеясындағы қызметі.
Көрнекі материалдағы мәліметтерді поэма мәтінімен байланыстырып талдауға бағыттайды.
Слайд 1 — Кейіпкерлер бейнесі
Слайд 2 — Жырда Кенесары мен Наурызбай бір әулеттің өкілдері болғанымен, оқиғалардағы әрекеттері бі…
Слайд 3 — Сабақ соңында
Слайд 4 — Кейіпкерді салыстыру өлшемдері
Слайд 5 — Кенесары бейнесі
Слайд 6 — Екі кейіпкер туралы
Слайд 7 — Наурызбай және оқиға салдары
Слайд 8 — Композиция және бейне
Слайд 9 — Қорытынды
Слайд 10 — Еске түсіріп жауап бер
|
Оқушылар көрнекі материалдан кейіпкерлерді салыстыру өлшемдерін анықтайды. Оқушылар Кенесары мен Наурызбай бейнесіне қатысты мәтіндік дәлелдерді дәптерге түсіреді. | Салыстырудың төрт өлшемін дұрыс анықтау — 2 ұпай. Әр кейіпкерге мәтіннен дәлел келтіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | |
| Сюжет пен композицияны талдау 7 мин |
Сыныпқа сұрақтар:
Поэманың оқиғасы қалай басталып, қалай өрбиді?
Шиеленіс пен шарықтау шегін қай оқиғалардан байқауға болады?
Кейіпкерлердің іс-әрекеті сюжеттің дамуына қалай әсер етеді?
Жауаптар:
Оқиғалар поэманың кіріспесінен басталып, кейіпкерлердің әрекеті арқылы дамиды.
Шиеленіс пен шарықтау шегі қақтығыстар мен шешуші оқиғалардан көрінеді; нақты жауап мәтіндегі оқиғалармен дәлелденеді.
Кейіпкерлердің шешімдері оқиғалардың бағытын өзгертіп, поэманың идеясын ашады.
|
Оқушылар сұрақтарға поэмадағы оқиғаларға сүйеніп жауап береді. Оқушылар сюжеттің басталуын, дамуын, шиеленісін, шарықтау шегін және шешімін ажыратады. Оқушылар кейіпкерлер әрекетінің оқиғаға ықпалын мәтіннен мысал келтіріп түсіндіреді. | Сюжеттік-композициялық бөліктерді дұрыс атау — 3 ұпай. Кемінде бір оқиғаға сүйеніп жауап беру — 2 ұпай. Кейіпкер әрекетінің сюжетке ықпалын түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. | поэма мәтіні, сюжеттік сызба, дәптер |
| Кейіпкерлерді салыстыру ойыны 6 мин |
Нұсқаулық:
Топтарға Кенесары мен Наурызбай бейнесін салыстыруға арналған ойын тапсырмасын ұсынады.
Топтардан мінез, мақсат және әрекет бойынша ортақ тұстар мен айырмашылықтарды атауды сұрайды.
Әр топтың мәтіндік дәлелін тыңдап, қорытындысын нақтылауға көмектеседі.
|
Оқушылар топта ойын тапсырмасын орындайды. Оқушылар кейіпкерлердің ортақ және ерекше қасиеттерін салыстырып, поэмадан дәлел келтіреді. Оқушылар топтың қорытындысын сыныпқа таныстырады. | Кейіпкерлерді кемінде екі өлшем бойынша салыстыру — 2 ұпай. Әр салыстыруға мәтіндік дәлел келтіру — 2 ұпай. Топ қорытындысын анық жеткізу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Жеке тапсырма орындау 5 мин |
Нұсқаулық:
Оқушыларға жеке тапсырма береді: Кенесары немесе Наурызбайдың бейнесін сипаттап, оның поэма идеясын ашудағы қызметін мәтіннен екі дәлелмен түсіндіру.
Жауапта кейіпкер мінезі мен сюжеттік оқиға арасындағы байланысты көрсету керегін ескертеді.
|
Оқушылар таңдалған кейіпкердің бейнесін қысқаша сипаттайды. Оқушылар поэмадан екі дәлел келтіріп, кейіпкердің шығарма идеясын ашудағы қызметін түсіндіреді. | Кейіпкер мінезін дұрыс сипаттау — 1 ұпай. Екі орынды мәтіндік дәлел келтіру — 2 ұпай. Кейіпкерді шығарма идеясымен байланыстыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Оқушылар сыныпта еркін қозғалғанда бір-біріне кедергі келтірмей, оқу құралдарын ұқыпты пайдаланады. Топтық жұмыс кезінде жайлы арақашықтық сақтап, өзгенің пікірін құрметтейді. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Қазақ әдебиеті
- Сынып
- 9 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Гуманитарлық
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
