Микро және макроэлементтердің тірі ағзалардың тіршілік әрекеті үшін маңызы — ҚМЖ, Биология, 7 сынып
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
Тегін жасау
Алдын ала қарау
Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
| Бөлім |
Жасушаның химиялық құрамы
|
| Сабақтың тақырыбы |
Микро және макроэлементтердің тірі ағзалардың тіршілік әрекеті үшін маңызы
|
| Сыныбы |
7
|
| Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары |
7.4.1.2 Тірі ағзалар тіршілік әрекеті үшін микро және макроэлементтердің ролін сипаттау
|
| Сабақтың мақсаты |
Оқушылар макроэлементтер мен микроэлементтердің айырмашылығын және олардың ағзадағы мөлшеріне қарай жіктелуін біледі.
Оқушылар көміртек, сутек, оттек, азот, фосфор, күкірт, кальций, темір және йод элементтерінің тіршілік әрекетіндегі қызметін біледі.
Оқушылар микро және макроэлементтердің жетіспеушілігі ағзаға тигізетін ықпалын біледі.
|
| Құндылықтар |
Ғылыми дерекке сүйеніп пайымдау және денсаулыққа жауапкершілікпен қарау құндылықтары қалыптасады. Оқушылар ағзаға қажетті элементтердің маңызын түсініп, дұрыс тамақтанудың денсаулықты сақтаудағы рөлін бағалайды.
|
Сабақтың барысы
| Сабақтың кезеңі/ уақыт | Педагогтің іс-әрекеті | Оқушының іс-әрекеті | Бағалау | Ресурстар |
|---|---|---|---|---|
| Ұйымдастыру және қызығушылық 4 минут |
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, қатысымды тексереді және сабаққа қажетті құралдарын дайындауды ұсынады.
«Ағза тіршілік ету үшін қандай химиялық элементтерді қажет етеді?» деген бастапқы сұрақ қойып, тақырыпқа қызығушылық оятады.
|
Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды. Оқушылар «Ағза тіршілік ету үшін қандай химиялық элементтерді қажет етеді?» сұрағына бастапқы болжамдарын айтады; күтілетін жауаптар: оттек, көміртек, сутек, азот және минералды элементтер. | Сабаққа дайындық — 1 ұпай. Сұраққа тақырыпқа сай бір болжам айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, дәптер |
| Тақырыпты мәселе арқылы ашу 4 минут |
Мәселе қою:
«Ағзаға темір өте аз мөлшерде қажет болса да, ол жетіспеген жағдайда неліктен денсаулыққа елеулі әсер етеді?» деген мәселені ұсынады.
Оқушылардың болжамдарын тыңдап, сабақ мақсатын микро және макроэлементтердің қызметін анықтаумен байланыстырады.
|
Оқушылар темірдің аз мөлшерде қажет болатынын, бірақ оның қан құрамындағы гемоглобинмен байланысы болуы мүмкін екенін болжайды. Оқушылар мәселені талқылап, сабақ мақсатын анықтайды. | Мәселеге қатысты негізді болжам айту — 1 ұпай. Болжамды элементтің ағзадағы ықтимал қызметімен байланыстыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. | тақта, темірге бай тағамдардың суреттері |
| Элементтерді таныстыру 8 минут |
Жаңа материалды түсіндіру:
Тірі ағзаның химиялық құрамын және элементтерді ағзада кездесетін мөлшеріне қарай макроэлементтер мен микроэлементтерге бөлуді түсіндіреді.
Макроэлементтерге көміртек, сутек, оттек, азот, фосфор, күкірт, кальций және магнийді; микроэлементтерге темір, мырыш, мыс, йод пен фторды мысал етеді.
Көміртек пен оттектің органикалық заттар құрамындағы, кальцийдің сүйек пен тістегі, темірдің гемоглобин құрамындағы, йодтың қалқанша без гормондарының түзілуіндегі маңызын түсіндіреді.
Негізгі ұғымдар мен элементтердің қызметін таныстыратын слайдтарды көрсетеді.
Слайд 1 — Тірі ағзадағы элементтер
Слайд 2 — Сүйектеріміз қатты, ал қанымыз денеге оттекті тасымалдайды. Ағзадағы заттардың осындай әр…
Слайд 3 — Сабақ соңында сендер
Слайд 4 — Элементтер мөлшері
Слайд 5 — Негізгі макроэлементтер
Слайд 6 — Элемент қызметін бағалау
Слайд 7 — Қалған макроэлементтер
Слайд 8 — Микроэлементтер және тапшылық
Слайд 9 — Жетіспеушіліктің салдары
Слайд 10 — Есте сақта
|
Оқушылар түсіндірмені тыңдап, макроэлементтер мен микроэлементтердің анықтамаларын және мысалдарын дәптерге жазады. Оқушылар көміртек, кальций, темір және йодтың аталған қызметтерін слайдтардан қарап, қажетті мәліметті белгілейді. | Макро және микроэлементтерді мөлшеріне қарай ажырату — 1 ұпай. Екі макроэлемент пен екі микроэлементке дұрыс мысал келтіру — 2 ұпай. Элемент пен оның қызметін екі рет дұрыс сәйкестендіру — 2 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай. | |
| Қызметтерді талқылау 6 минут |
Сыныпқа сұрақтар:
Макроэлементтер мен микроэлементтердің негізгі айырмашылығы неде?
Кальций ағзада қандай қызмет атқарады?
Темірдің гемоглобин құрамындағы маңызы қандай?
Йод қай бездің гормондарының түзілуіне қажет?
Жауаптар:
Макроэлементтер ағзада көбірек, микроэлементтер өте аз мөлшерде кездеседі.
Кальций сүйек пен тістің құрамына кіреді және олардың беріктігіне қажет.
Темір гемоглобин құрамына кіріп, оттекті тасымалдауға қатысады.
Йод қалқанша без гормондарының түзілуіне қажет.
|
Оқушылар төрт сұраққа кезекпен жауап береді. Оқушылар макроэлементтер ағзада көбірек, ал микроэлементтер аз мөлшерде кездесетінін айтады; кальцийдің сүйек пен тіске, темірдің оттек тасымалдауға, йодтың қалқанша без гормондарына қатысын түсіндіреді. | Макро және микроэлементтердің айырмашылығын дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Кальцийдің қызметін дұрыс атау — 1 ұпай. Темірдің қызметін дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Йодтың қызметін дұрыс атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. | элементтер мен қызметтері жазылған карточкалар, тақта |
| Элементтерді сәйкестендіру ойыны 7 минут |
Нұсқаулық:
«Элемент пен қызметін тап» ойынына арналған карточкаларды таратып, оқушыларды шағын топтарға бөледі.
Әр топқа көміртек, кальций, темір, йод, фосфор және азот элементтері жазылған карточкаларды және олардың қызметін сипаттайтын карточкаларды береді.
Топтарға элементтерді қызметтерімен сәйкестендіріп, сәйкестендіруін қысқаша дәлелдеуді тапсырады.
|
Оқушылар топпен карточкаларды сәйкестендіреді және дәлел келтіреді. Оқушылар көміртекті органикалық заттармен, кальцийді сүйек пен тіспен, темірді гемоглобинмен, йодты қалқанша без гормондарымен, фосфорды сүйек пен энергия алмасумен, азотты нәруыздармен байланыстырады. | Алты элементті қызметімен дұрыс сәйкестендіру — әрқайсысы үшін 1 ұпай. Сәйкестендірудің біреуін дәлелдеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай. |
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
| Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау | Карточкалар мен оқу құралдарын бір-біріне кедергі келтірмей пайдаланып, сыныпта қозғалғанда қауіпсіз арақашықтық сақтаңдар. Элементтердің ағзаға әсері туралы ақпаратты талқылағанда, дәрігер кеңесінсіз тағамдық қоспаларды қабылдауға кеңес бермеңдер. |
Материал туралы
- Материал түрі
- ҚМЖ (ҚМЖ)
- Пән
- Биология
- Сынып
- 7 сынып
- Тіл
- Қазақ
- Оқыту бағыты
- Гуманитарлық
ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз
- Сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша
- Шамамен бір минутта дайын
- Бастау тегін
