English

Рекурсия — 13.11.2026 — Lesson Plan, Informatics, Grade 10

Create your own lesson plan with AI

Preview Open material
Lesson plan
Section
Бағдарламалау негіздері
Lesson title
Рекурсия — 13.11.2026
Class
10
Lesson objectives according to program
10.2.1.2 тапсырмалардың шешімін табу үшін рекурсияны қолданып программа әзірлеу
Lesson objectives
Оқушылар рекурсия ұғымын, рекурсивті функцияның құрылымын және базалық жағдайдың қызметін біледі.
Оқушылар рекурсивті шақырулардың орындалу ретін түсіндіреді.
Оқушылар берілген есепті шешу үшін рекурсивті программа құрып, нәтижесін тексереді.
Values
Есепті кезең-кезеңімен талдау оқушылардың жауапкершілігі мен табандылығын қалыптастырады. Кодты тексеру кезінде оқушылар дәлдік пен академиялық адалдықты ұстанады.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және қызығушылық
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа қатысуды тексереді.
Сабақ тақырыбы мен мақсатын хабарлап, рекурсияның есеп шығарудағы маңызын қысқаша атап өтеді.
 Оқушылар амандасады, сабаққа қажетті құралдарын дайындайды және сабақ мақсатын тыңдайды. Сабаққа дайындық талаптарын орындау — 1 ұпай. Тақырып пен мақсатты дұрыс атау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, компьютерлер
Рекурсия мәселесін қою
5 мин
Мәселе қою:
«Факториалды есептеу үшін функция өз-өзін шақыра ала ма?» деген мәселені ұсынады.
5! = 5 × 4 × 3 × 2 × 1 өрнегін көрсетіп, оны кішірек есептерге жіктетеді.
Сыныпқа сұрақтар:
5! мәнін табу үшін қандай кіші есептерді шешуге болады?
Қай жағдайда есептеуді тоқтату керек?
Жауаптар:
5! = 5 × 4!, ал 4! = 4 × 3! түрінде жалғастыруға болады.
1! = 1 немесе 0! = 1 болғанда тоқтайды.
 Оқушылар факториалды кіші факториалдарға жіктейді. Оқушылар «5! = 5 × 4!» және «4! = 4 × 3!» деп жауап береді. Оқушылар есептеу 1! = 1 немесе 0! = 1 болғанда тоқтайтынын айтады. Факториалды дұрыс жіктеу — 1 ұпай. Тоқтау жағдайын дұрыс анықтау — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, факториал мысалы бар карточкалар
Рекурсияны түсіндіру
8 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Рекурсияны функцияның өз-өзін шақыруы ретінде анықтайды.
Рекурсивті шешімнің екі міндетті бөлігі барын түсіндіреді: базалық жағдай және рекурсивті қадам.
Факториалды есептейтін мына үлгіні көрсетеді: «def factorial(n):
if n
return 1
return n * factorial(n - 1)».
Базалық жағдай болмаса, шақырулар тоқтамайтынын және қате туындауы мүмкін екенін түсіндіреді.
Функция шақыруларының 4, 3, 2, 1 мәндеріне қарай орындалу ретін көрсетеді.
Slide 1 — Рекурсия
Slide 2 — Төрттен бірге дейін кері санағанда, әр саннан кейін келесі санды айту керек: 4, 3, 2, 1.
Slide 3 — Сабақ соңында сендер:
Slide 4 — Екі міндетті бөлік
Slide 5 — Факториал мысалы
Slide 6 — Шақыруларды талдау
Slide 7 — Неліктен factorial(4) шақыруында функциялар 4-тен 1-ге дейін шақырылып, бірақ көбейту н…
Slide 8 — Программа құрастыру
Slide 9 — Тоқтау шартының рөлі
Slide 10 — Негізгі тұжырымдар
Оқушылар рекурсия анықтамасын және оның екі бөлігін дәптерге жазады. Оқушылар берілген кодтан базалық жағдай мен рекурсивті қадамды табады. Оқушылар factorial(4) шақыруының орындалу ретін түсіндіреді. Рекурсияның анықтамасын дұрыс айту — 1 ұпай. Базалық жағдай мен рекурсивті қадамды дұрыс табу — әрқайсысына 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Рекурсивті шақыруларды талдау
6 мин
Сыныпқа сұрақтар:
factorial(4) функциясы қандай шақырулар тізбегін жасайды?
factorial(1) шақырылғанда не қайтарылады?
factorial(4) нәтижесі қалай есептеледі?
Жауаптар:
factorial(4) → factorial(3) → factorial(2) → factorial(1).
1 мәнін қайтарады.
4 × 3 × 2 × 1 = 24.
 Оқушылар шақырулар тізбегін жазады. Оқушылар factorial(1) 1 мәнін қайтаратынын және factorial(4) нәтижесі 24 болатынын түсіндіреді. Шақырулар тізбегін дұрыс жазу — 1 ұпай. Қайтарылатын мәнді анықтау — 1 ұпай. Нәтижені дұрыс есептеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. дәптер, тақта
Рекурсиялық ойын
6 мин
Нұсқаулық:
«Рекурсия тізбегі» ойынын ұйымдастырады: әр топқа n = 4 мәнінен бастап функция шақыруларын бір-бір қадаммен жалғастыруды тапсырады.
Оқушылардан базалық жағдайға жеткен соң кері қайту ретін көрсетуін сұрайды.
Топтардың шешімдерін салыстырып, дұрыс тізбекті нақтылайды: 4 → 3 → 2 → 1, одан кейін нәтижелер кері ретпен есептеледі.
 Оқушылар топпен шақыру тізбегін 4-тен 1-ге дейін құрады. Оқушылар базалық жағдайдан кейін нәтижелердің кері ретпен есептелуін көрсетеді. Шақыру тізбегін дұрыс құру — 1 ұпай. Кері қайту ретін дұрыс көрсету — 1 ұпай. Топтық талқылауға нақты үлес қосу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Рекурсивті программа құрастыру
9 мин
Тапсырма беру:
Жеке тапсырма береді: n натурал саны енгізілгенде 1-ден n-ге дейінгі сандардың қосындысын рекурсиямен есептейтін программа құру.
Қажетті үлгіні еске салады: S(n) = n + S(n − 1), базалық жағдай S(0) = 0.
Оқушыларға программаны іске қосып, n = 5 мәнінде тексеруді тапсырады; күтілетін жауап — 15.
Бір оқушының шешімін талдап, базалық жағдайдың дұрыс жазылғанын тексереді.
 Оқушылар рекурсивті функцияны жазады, іске қосады және n = 5 үшін 15 нәтижесін тексереді. Оқушылар базалық жағдай мен рекурсивті қадамды түсіндіреді. Базалық жағдайды дұрыс жазу — 1 ұпай. Рекурсивті қадамды дұрыс жазу — 2 ұпай. Программаны n = 5 мәнінде дұрыс тексеру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Қысқа білім тексеру
5 мин
Білімді тексеру:
Қысқа тексеру тапсырмасын таратады: 1) рекурсияны анықтаңыз; 2) рекурсивті функцияның екі бөлігін атаңыз; 3) S(0) = 0, S(n) = n + S(n − 1) бойынша S(3) мәнін есептеңіз.
Жауаптарды жинап, дұрыс жауаптарды атайды: функцияның өзін-өзі шақыруы; базалық жағдай мен рекурсивті қадам; S(3) = 6.
 Оқушылар үш сұраққа жеке жауап береді. Оқушылар рекурсияны функцияның өз-өзін шақыруы деп анықтайды, базалық жағдай мен рекурсивті қадамды атайды және S(3) = 6 екенін есептейді. Рекурсия анықтамасы — 1 ұпай. Екі бөлігін дұрыс атау — 1 ұпай. S(3) мәнін дұрыс есептеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай.
Рефлексия
3 мин
«Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын өткізеді. Әр оқушы келесі сабақта не қалайтынына сәйкес есік таңдайды — мұғалімге тек көңіл-күй ғана емес, нақты жоспар.
 Оқушылар «Қай есікті таңдайсыз?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Үйренген бір ұғымды нақты атау — 1 ұпай. Қосымша жаттығу қажет тұсын көрсету — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Компьютермен жұмыс кезінде экраннан көзге дейінгі қашықтықты сақтап, арқаны тік ұстау қажет. Құрылғыларды мұғалімнің рұқсатынсыз ажыратуға немесе сымдарына қол тигізуге болмайды.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Informatics
Grade
Grade 10
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Similar materials

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.

Sign in