English

Рекурсия — Lesson Plan, Informatics, Grade 10

Create your own lesson plan with AI

Preview Open material
Lesson plan
Section
Алгоритмдеу және бағдарламалау
Lesson title
Рекурсия — 11.11.2026
Class
10
Lesson objectives according to program
10.2.1.1 рекурсивті және итеративті алгоритмдерді салыстыра отырып, рекурсияның жұмыс істеу принципін түсіндіру ;
Lesson objectives
Оқушы рекурсивті алгоритм ұғымын және оның жұмыс істеу принципін біледі.
Оқушы базалық жағдай мен рекурсивті шақырудың рөлін біледі.
Оқушы рекурсивті және итеративті алгоритмдердің айырмашылықтарын біледі.
Values
Алгоритмдерді салыстырып, шешімнің тиімділігін негіздеу арқылы оқушылар жауапкершілік пен сыни ойлауды дамытады. Жұптық жұмыс кезінде бір-бірінің пікірін тыңдап, өзара құрмет көрсетеді.
Lesson progress
Lesson stage/time Teacher's action Student's action Evaluation Resources
Ұйымдастыру және мақсат қою
3 мин
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасып, сабаққа дайындығын тексереді.
Сабақ тақырыбы мен оқу мақсатын таныстырады.
Мәселе қою:
«Функция өз-өзін шақыра ала ма? Егер шақырса, ол қашан тоқтайды?» деген мәселені ұсынады.
 Оқушылар сабаққа қажетті құралдарын дайындайды және оқу мақсатын тыңдайды. Оқушылар сұраққа болжам ұсынады: функция өзін шақыра алады, бірақ тоқтау шарты болуы керек. Сабақ мақсатын дұрыс атайды — 1 ұпай. Тоқтау шартының қажеттігін болжайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, дәптер
Рекурсияны түсіндіру
9 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Рекурсияны функцияның өз-өзін шақыруы ретінде түсіндіреді.
Рекурсияның екі құрамын көрсетеді: базалық жағдай және есепті кішірейтетін рекурсивті қадам.
Факториал мысалын түсіндіреді: n! = n × (n−1)!, ал 0! = 1. Базалық жағдай болмаса, шақырулар тоқтамайтынын атап өтеді.
Рекурсивті және итеративті тәсілдердің негізгі айырмасын таныстырады.
 Оқушылар рекурсия, базалық жағдай және рекурсивті қадам ұғымдарын дәптерге жазады. Оқушылар факториал мысалынан тоқтау шартының 0! = 1 екенін анықтайды. Рекурсия ұғымын дұрыс түсіндіреді — 1 ұпай. Базалық жағдай мен рекурсивті қадамды атайды — әрқайсысына 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 3 ұпай. оқулық, тақта, дәптер
Тақырыптық таныстырылым
6 мин
Жаңа материалды түсіндіру:
Рекурсивті шақырулардың орындалу ретін және базалық жағдайға жеткен соң кері қайтуын таныстырылым арқылы көрсетеді.
Факториал есептеу мысалында шақырулар тізбегін талдатады.
Slide 1 — Рекурсия
Slide 2 — Бір есікті ашсаң, ар жағынан тағы бір есік шығады. Бұл көрініс қай есікке дейін жалғасаты…
Slide 3 — Сабақ соңында сендер:
Slide 4 — Шақыру және тоқтау
Slide 5 — Факториал шақырулары
Slide 6 — Қоңырау эстафетасын елестетіңдер: 4 факториал 3-ті, 3 факториал 2-ні, 2 факториал 1-ді, а…
Slide 7 — Стек және қайту
Slide 8 — Итерациямен салыстыру
Slide 9 — Негізгі тұжырымдар
Slide 10 — Еске түсіріп жауап бер
Оқушылар таныстырылымдағы шақырулар тізбегін бақылайды және факториал мысалында базалық жағдайға дейінгі қадамдарды атайды. Шақырулардың ретін дұрыс көрсетеді — 1 ұпай. Базалық жағдайдан кейінгі кері орындалуды түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Сұрақтар мен жауаптар
5 мин
Сыныпқа сұрақтар:
Рекурсия дегеніміз не?
Базалық жағдай не үшін қажет?
Факториалдың рекурсивті формуласындағы n мәні қалай кішірейеді?
Рекурсивті алгоритмнің итеративті алгоритмнен бір айырмашылығын атаңдар.
Жауаптар:
Функцияның өз-өзін шақыруы.
Шақыруларды тоқтату үшін қажет.
Әр қадамда біреуге азаяды.
Рекурсивті тәсіл өз-өзін шақырады, ал итеративті тәсіл қайталауды цикл арқылы орындайды.
 Оқушылар сұрақтарға жауап береді: рекурсия — функцияның өз-өзін шақыруы; базалық жағдай шақыруды тоқтатады; n біреуге азаяды; рекурсия функцияны қайта шақырады, итерация цикл қолданады. Рекурсияны дұрыс анықтайды — 1 ұпай. Базалық жағдайдың қызметін түсіндіреді — 1 ұпай. n өзгерісін айтады — 1 ұпай. Екі тәсілдің айырмасын келтіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай. тақта, сұрақ карточкалары
Алгоритмдерді салыстыру ойыны
6 мин
Нұсқаулық:
Сыныпты жұптарға бөліп, рекурсивті және итеративті алгоритмдердің сипаттамалары жазылған карточкаларды таратады.
Жұптарға сипаттамаларды тиісті алгоритм түрімен сәйкестендіріп, әр таңдауын негіздеуді тапсырады.
Жауаптарды бірге тексеріп, рекурсияда базалық жағдайдың, итерацияда цикл шартының маңызын нақтылайды.
 Оқушылар жұппен карточкаларды рекурсивті және итеративті тәсілдерге бөледі. Оқушылар таңдауларын түсіндіреді: рекурсивті алгоритм функцияны қайта шақырады, итеративті алгоритм циклді пайдаланады. Карточкаларды дұрыс жіктейді — әр дұрыс сәйкестікке 1 ұпай, ең көбі 3 ұпай. Айырмашылықты дәлелдейді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Рекурсияға арналған тапсырма
8 мин
Тапсырманы орындау тәртібі:
Жеке орындауға тапсырма береді: факториалдың рекурсивті алгоритмінде n = 4 болғанда шақырулар тізбегін жазыңдар және нәтижесін есептеңдер.
Тапсырманың екінші бөлігін ұсынады: базалық жағдайды атаңдар және рекурсивті қадамды сөзбен сипаттаңдар.
Оқушылардың шешімін тексеріп, қателерге кері байланыс береді.
 Оқушылар жеке жұмыс істейді. Оқушылар 4! = 4 × 3 × 2 × 1 = 24 екенін және шақыру тізбегінің 4! → 3! → 2! → 1! → 0! түрінде базалық жағдайға жететінін жазады. Оқушылар базалық жағдайды 0! = 1 деп, рекурсивті қадамды n × (n−1)! деп көрсетеді. Шақыру тізбегін дұрыс жазады — 1 ұпай. 4! нәтижесін дұрыс есептейді — 1 ұпай. Базалық жағдайды көрсетеді — 1 ұпай. Рекурсивті қадамды сипаттайды — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Қысқа білім тексеру
5 мин
Білім тексеру тәртібі:
Қысқа білім тексеруді ұсынады: 1) рекурсияны анықта; 2) базалық жағдайдың қызметін ата; 3) факториалдың базалық жағдайын көрсет; 4) итерацияда қайталау қалай орындалады?
Жауаптарды жинап, дұрыс нұсқаларын хабарлайды.
 Оқушылар төрт сұраққа жеке жауап береді. Оқушылар күтілетін жауаптарды жазады: функцияның өз-өзін шақыруы; тоқтау шарты; 0! = 1; цикл арқылы қайталау. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі. Кезең бойынша ең көбі — 4 ұпай.
Рефлексия
3 мин
«Сабақты қаншалықты жақсы түсіндіңіз?» рефлексиясын өткізеді. Оқушылар түсінуін 1-ден 5 жұлдызға дейін бағалайды — «түсінбедім»-нен «бәрін түсіндім»-ге дейін.
 Оқушылар «Сабақты қаншалықты жақсы түсіндіңіз?» рефлексиясын орындап, тақырыпты түсінуін бағалайды. Бір ұғымды дұрыс атайды — 1 ұпай. Базалық жағдайдың қызметін түсіндіреді — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай.
Health and safety compliance
Health and safety compliance Компьютермен жұмыс істегенде экраннан қолайлы қашықтық сақтап, дұрыс отырыңыздар және көзге арналған қысқа үзіліс жасаңыздар. Құрылғыларды мұғалімнің рұқсатынсыз ажыратпаңыздар.

Material details

Material type
Lesson Plan
Subject
Informatics
Grade
Grade 10
Language
Kazakh
Education direction
Phys-math

Create your own lesson plan with AI

  • Built from your topic, subject and grade
  • Ready in about a minute
  • Free to start

Similar materials

Lesson plans, tests and presentations made by teachers

Sign up to open this lesson plan in full and create your own with AI in minutes.

Sign in