қазақша

Ахмет Иассауи — ҚМЖ, Қазақ тілі, 8 сынып

Алдын ала қарау Материалды ашу
Қысқамерзімді жоспар
Бөлім
Қазақ әдебиеті: тарихи тұлғалар және көркем шығарма
Сабақтың тақырыбы
Ахмет Иассауи
Сыныбы
8
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
8.2.3.1 шығармадағы көркемдегіш құралдардың: психологиялық параллелизм, перифраз, сатира, ирония, гротеск және эллипсистің қолданысын талдау арқылы автор стилін анықтау.
Сабақтың мақсаты
Оқушы Ахмет Иассауи шығармаларындағы психологиялық параллелизм, перифраз, сатира, ирония, гротеск және эллипсис ұғымдарын біледі.
Оқушы көркемдегіш құралдардың мәтіндегі қызметін біледі және олардың мысалдарын ажырата алады.
Оқушы көркемдегіш құралдардың қолданысын талдау арқылы автор стилін анықтай біледі.
Құндылықтар
Рухани мұраны құрметтеу: оқушылар Ахмет Иассауи мұрасының мәдени және адамгершілік маңызын бағалайды. Жауапкершілік пен ынтымақтастық: оқушылар мәтінді дәлелмен талдап, жұптық және топтық жұмыста өз пікірін құрметпен ұсынады.
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі/ уақыт Педагогтің іс-әрекеті Оқушының іс-әрекеті Бағалау Ресурстар
Ұйымдастыру және мақсат қою
3 минут
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасады, сабаққа қатысымды тексереді және сыныпты сабаққа дайындайды.
Сабақтың тақырыбы мен оқу мақсатын таныстырады: Ахмет Иассауи шығармаларындағы көркемдегіш құралдарды талдау және автор стилін анықтау.
Оқушыларды үш шағын топқа бөледі: «Парасат», «Руханият», «Түркістан».
Оқушылар амандасады, оқу құралдарын дайындайды. Оқушылар сабақтың тақырыбы мен мақсатын дәптерге жазады. Оқушылар өз топтарына орналасады. Сабаққа дайындық және топқа дұрыс орналасу — 1 ұпай. Сабақ мақсатын түсінуін қысқаша айту — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 2 ұпай. тақта, дәптер, топ атаулары жазылған карточкалар
Көркемдегіш құралдарды түсіндіру
9 минут
Мәселе қою:
«Ахмет Иассауи шығармаларындағы ойдың әсерлі берілуіне қандай тілдік тәсілдер ықпал етеді және сол тәсілдер автор стилін қалай танытады?» деген мәселені ұсынады.
Жаңа материалды түсіндіру:
Психологиялық параллелизмді адамның ішкі күйін табиғат немесе сыртқы құбылыспен қатар суреттеу тәсілі ретінде түсіндіреді.
Перифразды затты немесе адамды тура атамай, сипаттап атау деп түсіндіреді.
Сатира, ирония және гротесктің сын айту мен әсерді күшейту қызметін салыстырады.
Эллипсистің сөйлемдегі кейбір сөздердің түсірілуі арқылы ойды ықшам әрі әсерлі жеткізетінін түсіндіреді.
Сыныпқа сұрақтар:
Пери…
Оқушылар мәселені тыңдап, өз болжамдарын ұсынады. Оқушылар көркемдегіш құралдардың анықтамаларын дәптерге жазады. Оқушылар «Перифраз затты тура атамай сипаттайды» деген жауапты айтады. Оқушылар «Ирония астарлы кекесінге, сатира кемшілікті әшкерелеуге негізделеді» деп жауап береді. Оқушылар «Эллипсис ойды ықшамдап, эмоциялық әсерді күшейтеді» деп жауап береді. Оқушылар көркемдегіш құралдардың жиілігі мен қызметі автор стилін танытатынын түсіндіреді. Алты көркемдегіш құралдың кемінде бесеуін дұрыс анықтау — 3 ұпай. Сынып сұрақтарының төрт жауабын мазмұнды айту — 2 ұпай. Автор стилімен байланысты дұрыс түсіндіру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 6 ұпай. оқулық, тақта, көркемдегіш құралдар кестесі
Терминдерді бекіту ойыны
8 минут
Нұсқаулық:
«Терминді тап» ойынын ұйымдастырады.
Әр топқа көркемдегіш құралдың анықтамасы мен мысалы жазылған аралас карточкаларды таратады.
Топтарға анықтаманы тиісті терминмен сәйкестендіріп, таңдауының себебін түсіндіруді тапсырады.
Ойын соңында дұрыс жұптарды бірге тексереді.
Оқушылар карточкаларды оқып, анықтамаларды тиісті терминдермен сәйкестендіреді. Оқушылар психологиялық параллелизм, перифраз, сатира, ирония, гротеск және эллипсис жұптарын құрастырады. Оқушылар әр таңдаудың себебін бір сөйлеммен түсіндіреді. Оқушылар өзара тексеру кезінде қателерін түзетеді. Алты терминнің әрқайсысын дұрыс сәйкестендіру — 1 ұпайдан, 6 ұпай. Кемінде екі сәйкестіктің себебін дәлелдеу — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай.
Шығарманы талдау тапсырмасы
12 минут
Оқушыларға Ахмет Иассауидің хикметтерінен алынған қысқа үзінділерді таратады.
Тапсырманы түсіндіреді: «Үзіндіден көркемдегіш құралды анықтаңдар, оның мәтіндегі қызметін түсіндіріңдер және бұл қолданыстың автор стилін танытудағы рөлін жазыңдар».
Талдау кестесінің бағандарын көрсетеді: «Үзінді», «Көркемдегіш құрал», «Мәтіндегі қызметі», «Автор стиліне ықпалы».
Жұмыс барысында бағыттаушы сұрақтар қояды: «Автор қандай ойды күшейтті?», «Құрал оқырманға қандай әсер береді?».
Оқушылар үзінділерді мұқият оқиды. Оқушылар әр үзіндіден көркемдегіш құралды анықтайды. Оқушылар құралдың мәтіндегі қызметін және оқырманға әсерін жазады. Оқушылар талдау нәтижесін автор стилімен байланыстырады. Оқушылар жұпта жауаптарын салыстырып, бір дәлелді жауап дайындайды. Көркемдегіш құралды дұрыс анықтау — 2 ұпай. Құралдың мәтіндегі қызметін дәлелдеу — 2 ұпай. Автор стилімен байланысты қорытынды жасау — 2 ұпай. Талдау кестесін толық әрі сауатты толтыру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 7 ұпай.
Білімді тексеру жұмысы
7 минут
Қысқа тексеру жұмысын таратады.
Оқушыларға бес сұраққа жеке жауап беруді ұсынады:
Психологиялық параллелизм дегеніміз не?
Перифразға анықтама беріңдер.
Сатира мен иронияның бір айырмашылығын жазыңдар.
Гротесктің негізгі қызметін атаңдар.
Эллипсистің автор стилін танытудағы рөлін түсіндіріңдер.
Жауаптарды қысқаша тексеріп, дұрыс жауап үлгісін көрсетеді.
Оқушылар бес сұраққа жеке жауап жазады. Оқушылар психологиялық параллелизмнің ішкі күй мен сыртқы құбылысты қатар суреттеу екенін жазады. Оқушылар перифраздың атауды сипаттап жеткізу тәсілі екенін жазады. Оқушылар сатира мен иронияның айырмашылығын мысалсыз немесе қысқа мысалмен түсіндіреді. Оқушылар гротесктің бейнені әдейі әсірелеп, қарама-қайшы көрсету қызметін және эллипсистің ойды ықшамдау қызметін жазады. Бірінші және екінші сұрақтарға дұрыс жауап — әрқайсысы 1 ұпай, барлығы 2 ұпай. Үшінші сұрақта айырмашылықты дұрыс көрсету — 1 ұпай. Төртінші сұраққа дұрыс жауап — 1 ұпай. Бесінші сұрақта стильмен байланысты түсіндірме беру — 1 ұпай. Кезең бойынша ең көбі — 5 ұпай.
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау Мәтінмен жұмыс кезінде оқушылар дұрыс отыру қалпын сақтап, көз бен дәптер арақашықтығын шамамен 30–35 см ұстайды. Карточкалармен жұмыс барысында оларды қауіпсіз пайдаланып, топ ішінде бір-бірінің пікірін құрметпен тыңдайды.

Материал туралы

Материал түрі
ҚМЖ (ҚМЖ)
Пән
Қазақ тілі
Сынып
8 сынып
Тіл
Қазақ
Оқыту бағыты
Гуманитарлық

ЖИ көмегімен өз сабақ жоспарыңызды жасаңыз

ROQED AI сіздің тақырыбыңыз, пәніңіз және сыныбыңыз бойынша дайын материал құрастырады. Бастау тегін.

Мұғалімдер жасаған сабақ жоспарлары, тесттер мен презентациялар

Осы сабақ жоспарын толық ашу және ЖИ көмегімен бірнеше минутта өз материалдарыңызды жасау үшін тіркеліңіз.